Madde 6 — Risklerin ÄḞDD YaklaÅÄḟmÄḟ kapsamÄḟnda sÄḟnÄḟflandÄḟrÄḟlmasÄḟ
MADDE 6 - (1) Maruz kalÄḟnan riskler aÅaÄÄḟdaki Åekilde sÄḟnÄḟflandÄḟrÄḟlÄḟr ve bu sÄḟnÄḟflandÄḟrma zaman içinde tutarlÄḟ olarak uygulanÄḟr:
a) Merkezi yönetimlerden ve merkez bankalarÄḟndan alacaklar
b) Bankalar ve aracÄḟ kurumlardan alacaklar,
c) Kurumsal alacaklar,
ç) Perakende alacaklar,
d) Hisse senedi yatÄḟrÄḟmlarÄḟ,
e) Menkul kÄḟymetleÅtirme pozisyonlarÄḟ,
f) DiÄer aktifler.
(2) AÅaÄÄḟda belirtilen alacaklar, merkezi yönetimlerden ve merkez bankalarÄḟndan alacaklar risk sÄḟnÄḟfÄḟna dÃḃhil edilir:
a) YönetmeliÄe ekli Ek-1âde yer alan hÃỳkÃỳmler uyarÄḟnca merkezi yönetimlerden alacaklar olarak deÄerlendirilen, bölgesel ve yerel yönetimlerden alacaklar ile kamu kuruluÅlarÄḟndan alacaklar.
b) YönetmeliÄe ekli Ek-1âde yer alan hÃỳkÃỳmler uyarÄḟnca %0 risk aÄÄḟrlÄḟÄÄḟ uygulanan çok taraflÄḟ kalkÄḟnma bankalarÄḟndan ve uluslararasÄḟ teÅkilatlardan alacaklar.
(3)AÅaÄÄḟda belirtilen alacaklar, bankalar ve aracÄḟ kurumlardan alacaklar risk sÄḟnÄḟfÄḟna dÃḃhil edilir:
a) Kurum veya Sermaye PiyasasÄḟ Kurulu tarafÄḟndan uygulanan sermaye yeterliliÄine muadil sermaye yeterliliÄi uygulamasÄḟna tabi yurtdÄḟÅÄḟ bankalar ve aracÄḟ kurumlardan alacaklar.
b) YönetmeliÄe ekli Ek-1âde yer alan hÃỳkÃỳmler uyarÄḟnca merkezi yönetimlerden alacaklar kapsamÄḟnda deÄerlendirilmeyen, bölgesel ve yerel yönetimlerden alacaklar ile kamu kuruluÅlarÄḟndan alacaklar.
c) YönetmeliÄe ekli Ek-1âde yer alan hÃỳkÃỳmler uyarÄḟnca bankalar ve aracÄḟ kurumlardan alacaklar olarak deÄerlendirilen finansal kuruluÅlardan alacaklar.
ç) YönetmeliÄe ekli Ek-1âde yer alan hÃỳkÃỳmler uyarÄḟnca %0 risk aÄÄḟrlÄḟÄÄḟ uygulanmayan, çok taraflÄḟ kalkÄḟnma bankalarÄḟndan alacaklar.
(4) Bir alacaÄÄḟn perakende alacaklar risk sÄḟnÄḟfÄḟna dahil edilebilmesi için aÅaÄÄḟda belirtilen koÅullarÄḟn saÄlanmasÄḟ gereklidir:        Â
a) AlacaÄÄḟn aÅaÄÄḟda yer alan alacaklardan biri olmasÄḟ:
1) Gerçek kiÅilerden olan alacaklar.
2) (DeÄiÅik:RG-14/3/2018-30360)(2)BankanÄḟn ve konsolide edilen finansal kuruluÅ niteliÄindeki baÄlÄḟ ortaklÄḟklarÄḟnÄḟn KOBÄḞâden ve KOBÄḞânin dahil olduÄu risk grubundan olan toplam risk tutarÄḟnÄḟn brÃỳt tahsili gecikmiÅ alacaklar dÃḃhil YönetmeliÄin 6 ncÄḟ maddesinin ikinci fÄḟkrasÄḟnÄḟn (c) bendi uyarÄḟnca belirlenen perakende kredi limitini geçmemesi ÅartÄḟyla KOBÄḞâlerden olan alacaklar.
3) Borçlunun ikamet etmesi ÅartÄḟyla, ikamet amaçlÄḟ gayrimenkul ipoteÄi ile teminatlandÄḟrÄḟlmÄḟÅ alacaklar.
b) AlacaÄÄḟn bankanÄḟn risk yönetimi uygulamalarÄḟnda zaman içerisinde tutarlÄḟ ve benzer Åekilde takip edilmesi.
c) AlacaÄÄḟn kurumsal alacaklarda olduÄu kadar mÃỳnferiden yönetilmemesi.
ç) AlacaÄÄḟn benzer Åekilde yönetilen çok sayÄḟda alacaktan oluÅan bir portföyÃỳn parçasÄḟ olmasÄḟ.
(5) DördÃỳncÃỳ fÄḟkranÄḟn (a) bendinin (2) numaralÄḟ alt bendinde belirtilen sÄḟnÄḟrÄḟn hesabÄḟnda, gayrinakdi krediler ile taahhÃỳtler dönÃỳÅtÃỳrme oranlarÄḟ uygulandÄḟktan sonraki tutarlarÄḟ Ãỳzerinden, tÃỳrev iÅlemler pozitif gerçeÄe uygun deÄerleri Ãỳzerinden, repo iÅlemleri, menkul kÄḟymet veya emtia ödÃỳnç verme/alma iÅlemleri pozitif net alacak tutarlarÄḟ Ãỳzerinden dikkate alÄḟnÄḟr.
(6) Perakende asgari finansal kiralama alacaklarÄḟnÄḟn bugÃỳnkÃỳ deÄeri perakende alacak olarak sÄḟnÄḟflandÄḟrÄḟlÄḟr.
(7) AÅaÄÄḟda belirtilen varlÄḟklar, hisse senedi yatÄḟrÄḟmlarÄḟ risk sÄḟnÄḟfÄḟna dÃḃhil edilir:
a) ÄḞkincil alacak niteliÄinde olan ve borçlanma aracÄḟ olmayan menkul kÄḟymetler,
b) Ekonomik özellikleri (a) bendinde tanÄḟmlanan alacaklara benzeyen borçlanma araçlarÄḟ, ortaklÄḟk paylarÄḟ ile tÃỳrev finansal araçlar.
(8) KYK'ya yapÄḟlan yatÄḟrÄḟmlar ile KYK'ya iliÅkin taahhÃỳtler hisse senedi yatÄḟrÄḟmlarÄḟ risk sÄḟnÄḟfÄḟnda deÄerlendirilir.
(9) AÅaÄÄḟdaki ÅartlarÄḟn tamamÄḟnÄḟ saÄlayan alacaklar, kurumsal alacaklar risk sÄḟnÄḟfÄḟ içinde proje finansmanÄḟ, maddi duran varlÄḟk finansmanÄḟ, emtia finansmanÄḟ, gelir getiren gayrimenkul finansmanÄḟ ve volatilitesi yÃỳksek ticari gayrimenkul finansmanÄḟ Åeklinde sÄḟnÄḟflandÄḟrÄḟlmak Ãỳzere ihtisas kredileri olarak ayrÄḟca tanÄḟmlanÄḟr:
a) AlacaÄÄḟn, özel olarak fiziki varlÄḟklarÄḟn finanse edilmesi ve/veya iÅletilmesi amacÄḟyla tesis edilmiÅ bir iÅletmeye kullandÄḟrÄḟlmÄḟÅ olmasÄḟ,
b) SözleÅme hÃỳkÃỳmleri gereÄince bankanÄḟn, finanse edilen varlÄḟklar veya bu varlÄḟklarÄḟn yarattÄḟÄÄḟ gelir Ãỳzerinde önemli kontrolÃỳnÃỳn olmasÄḟ,
c) AlacaÄÄḟn geri ödemesinin, borçlunun diÄer kaynaklarÄḟndan ziyade, finanse edilen varlÄḟklardan elde edilen gelirlerden yapÄḟlÄḟyor olmasÄḟ,
ç) Borçlunun sahip olduÄu baÅka önemli varlÄḟk veya faaliyetinin olmamasÄḟ ya da az olmasÄḟ sebebiyle finanse edilen varlÄḟklardan elde ettiÄi gelir dÄḟÅÄḟnda borcu geri ödeme olanaÄÄḟnÄḟn az olmasÄḟ ya da hiç olmamasÄḟ.
(10) Yeni bir projenin finansmanÄḟnÄḟ ya da mevcut bir projenin yeniden finansmanÄḟnÄḟ saÄlayan, geri ödeme kaynaÄÄḟ ve teminat olarak öncelikle projeden elde edilecek gelirin kullanÄḟldÄḟÄÄḟ alacaklar proje finansmanÄḟ olarak sÄḟnÄḟflandÄḟrÄḟlÄḟr.
(11) Fiziksel varlÄḟklarÄḟn ediniminin finanse edilmesi amacÄḟyla saÄlanan ve geri ödemesi finanse edilen ve bankaya rehin veya temlik edilen varlÄḟklarÄḟn kiralama ya da finansal kiralama faaliyetleriyle yarattÄḟÄÄḟ nakit akÄḟÅlarÄḟna baÄlÄḟ olan alacaklar maddi duran varlÄḟk finansmanÄḟ olarak sÄḟnÄḟflandÄḟrÄḟlÄḟr.
(12) Borsada iÅlem gören emtia rezervlerinin, stoklarÄḟnÄḟn veya alacaklarÄḟnÄḟn finanse edilmesi amacÄḟyla saÄlanan ve geri ödemesi emtianÄḟn satÄḟÅÄḟndan elde edilen gelire baÄlÄḟ olan kÄḟsa vadeli alacaklar emtia finansmanÄḟ olarak sÄḟnÄḟflandÄḟrÄḟlÄḟr.
(13) Gayrimenkullerin finanse edilmesi amacÄḟyla saÄlanan, geri ödeme kaynaÄÄḟ ve borçlunun temerrÃỳdÃỳ halinde tahsilat kaynaÄÄḟ olarak gayrimenkulÃỳn kiralanmasÄḟndan ya da satÄḟÅÄḟndan elde edilen nakit akÄḟÅlarÄḟnÄḟn kullanÄḟldÄḟÄÄḟ alacaklar gelir getiren gayrimenkul finansmanÄḟ olarak sÄḟnÄḟflandÄḟrÄḟlÄḟr. Borçlunun, finansmanÄḟ yapÄḟlan gelir getiren gayrimenkul dÄḟÅÄḟnda baÅka gelir kaynaklarÄḟnÄḟn bulunmasÄḟ, dokuzuncu fÄḟkranÄḟn (ç) bendinin uygulanmasÄḟna engel teÅkil etmez. Â
(14) (DeÄiÅik:RG-20/1/2016-29599)(1)KayÄḟp oranlarÄḟndaki volatilitesi diÄer ihtisas kredileriyle kÄḟyaslandÄḟÄÄḟnda göreli olarak daha yÃỳksek olan ve ticari amaçlÄḟ gayrimenkullerin finanse edilmesi amacÄḟyla saÄlanan alacaklar volatilitesi yÃỳksek ticari gayrimenkul finansmanÄḟ olarak sÄḟnÄḟflandÄḟrÄḟlÄḟr. TeminatÄḟ, Kurum ya da yabancÄḟ Ãỳlke otoriteleri tarafÄḟndan volatilitesi yÃỳksek ticari gayrimenkul olarak sÄḟnÄḟflandÄḟrÄḟlan alacaklar ile bu tÃỳr gayrimenkullere iliÅkin arazi satÄḟn alÄḟnmasÄḟ, proje geliÅtirilmesi veya inÅaat finansmanÄḟ saÄlayan alacaklar volatilitesi yÃỳksek ticari gayrimenkul finansmanÄḟ sÄḟnÄḟfÄḟna dÃḃhil edilir. Kurum ya da yabancÄḟ Ãỳlke otoriteleri tarafÄḟndan volatilitesi yÃỳksek ticari gayrimenkul olarak sÄḟnÄḟflandÄḟrÄḟlmayan gayrimenkullere iliÅkin arazi satÄḟn alÄḟnmasÄḟ, proje geliÅtirilmesi veya inÅaat finansmanÄḟ saÄlayan alacaklar da geri ödemelerin bÃỳyÃỳk ölçÃỳde borçlunun sermayesinden saÄlanmayacak olmasÄḟ ve alacaÄa iliÅkin geri ödeme kaynaÄÄḟnÄḟn, gayrimenkulÃỳn gelecekte satÄḟlabilmesi halinde elde edilecek nakit akÄḟÅÄḟ olmasÄḟ veya gayrimenkulÃỳn mevcut kiralama oranÄḟnÄḟn emsallerine kÄḟyasla daha dÃỳÅÃỳk olmasÄḟ gibi sebeplerle önemli derecede belirsiz nakit akÄḟÅlarÄḟ olmasÄḟ halinde volatilitesi yÃỳksek ticari gayrimenkul finansmanÄḟ sÄḟnÄḟfÄḟna dÃḃhil edilir. Bu alacaklara iliÅkin geri ödemelerin bÃỳyÃỳk ölçÃỳde borçlunun sermayesinden saÄlanabilmesi sebebiyle volatilitesi yÃỳksek ticari gayrimenkul olarak sÄḟnÄḟflandÄḟrÄḟlmayan alacaklara, bu alacaklarÄḟn vadelerine bakÄḟlmaksÄḟzÄḟn, Ek-1âin Birinci BölÃỳmÃỳnÃỳn yedinci fÄḟkrasÄḟ kapsamÄḟnda vadesi 2,5 yÄḟldan fazla olan diÄer ihtisas kredileri için belirlenen risk aÄÄḟrlÄḟklarÄḟ kullanÄḟlÄḟr.
(15) Birinci fÄḟkranÄḟn (a), (b), (ç), (d) ve (e) bentlerinde belirtilen risk sÄḟnÄḟflarÄḟndan herhangi birine dÃḃhil edilmeyen alacaklar aynÄḟ fÄḟkranÄḟn (c) bendinde belirtilen kurumsal alacaklar sÄḟnÄḟfÄḟnda deÄerlendirilir.
(16) DiÄer aktifler risk sÄḟnÄḟfÄḟ, kredi niteliÄi taÅÄḟmayan aktifler ile karÅÄḟ tarafÄḟ tespit edilemeyen alacaklardan oluÅur. Kiralanan varlÄḟklarÄḟn kalÄḟntÄḟ deÄeri Ek-1âin ÃçÃỳncÃỳ BölÃỳmÃỳnÃỳn sekizinci fÄḟkrasÄḟnda tanÄḟmlanan kiralanan varlÄḟklar kapsamÄḟna dÃḃhil edilmemiÅ ise diÄer aktifler risk sÄḟnÄḟfÄḟnda deÄerlendirilir.
(17) Bir alacak grubu için ânâinci temerrÃỳt olayÄḟnÄḟn ödeme ÅartÄḟnÄḟ tetikleyeceÄi bir kredi korumasÄḟ saÄlanmasÄḟndan kaynaklanan alacaklar, korumaya konu varlÄḟklarÄḟn iliÅkili olduÄu risk sÄḟnÄḟfÄḟna dÃḃhil edilir. Ancak, korumaya konu varlÄḟklarÄḟn farklÄḟ risk sÄḟnÄḟflarÄḟnda yer almasÄḟ halinde kredi korumasÄḟ saÄlanmasÄḟndan kaynaklanan alacaklar kurumsal alacaklar risk sÄḟnÄḟfÄḟna dÃḃhil edilir.
Risk aÄÄḟrlÄḟklÄḟ tutar hesaplamasÄḟ