Zorunlu Karayolu Taşimacilik Mali̇ Sorumluluk Si̇gortasi Genel Şartlari
| Kurum | Hazine M√ľsteŇüarlńĪńüńĪ |
ZORUNLU KARAYOLU TAŇěIMACILIK MALńį SORUMLULUK SńįGORTASI GENEL ŇěARTLARI
¬†¬† ¬†¬†¬†A. SńįGORTANIN KAPSAMI
A.1. SigortanńĪn Konusu
Bu sigorta ile sigortacńĪ, poli√ßede belirtilen motorlu taŇüńĪtta seyahat eden yolcularńĪn, duraklamalar da dahil olmak √ľzere, kalkńĪŇü noktasńĪndan varńĪŇü noktasńĪna kadar ge√ßecek s√ľre i√ßinde meydana gelecek bir kaza sonucu bedeni zarara uńüramasńĪ halinde, sigortalńĪnńĪn 10/07/2003 tarih ve 4925 sayńĪlńĪ Karayolu TaŇüńĪma Kanunundan dońüan sorumluluńüunu, poli√ßede yazńĪlńĪ sigorta tutarlarńĪna kadar temin eder.
SigortalńĪnńĪn taŇüńĪmayńĪ zaruri haller hari√ß, 10/07/2003 tarih ve 4925 sayńĪlńĪ Karayolu TaŇüńĪma Kanunu ve ilgili y√∂netmelik h√ľk√ľmleri √ßer√ßevesinde yapmasńĪ gerekir.
Bu sigorta, sigortalńĪnńĪn haksńĪz taleplere karŇüńĪ savunmasńĪnńĪ da temin eder.
A.2. TanńĪmlar
Bu Genel Ňěartlarda ge√ßen:
Kanun: 10/07/2003 tarih ve 4925 sayńĪlńĪ Karayolu TaŇüńĪma Kanununu,
Sigorta: Zorunlu karayolu taŇüńĪmacńĪlńĪk mali sorumluluk sigortasńĪnńĪ,
SigortalńĪ: 4925 sayńĪlńĪ Kanuna g√∂re zorunlu karayolu taŇüńĪmacńĪlńĪk mali sorumluluk sigortasńĪnńĪ yaptńĪrmakla y√ľk√ľml√ľ olan sigorta ettiren, ŇüehirlerarasńĪ ve/veya uluslararasńĪ taŇüńĪmacńĪyńĪ,
SigortacńĪ: T√ľrkiye‚Äôde karayolu motorlu ara√ßlar mali sorumluluk sigortasńĪ branŇüńĪnda ruhsatńĪ bulunan ve bu sigorta ile sigortalńĪnńĪn sorumluluńüunu teminat altńĪna alan sigorta Ňüirketini,
Kaza: Karayolu √ľzerinde hareket halinde olanbir veya birden fazla aracńĪn karńĪŇütńĪńüńĪ, √∂l√ľm, yaralanma ve maddi zararla sonu√ßlanmńĪŇü olayńĪ veya duraklamalar da dahil olmak √ľzere 4925 sayńĪlńĪ Kanuna g√∂re taŇüńĪmacńĪnńĪn sorumluluńüunu dońüuran ve zarara neden olan olayńĪ,
Zarar: Kaza sonucu yolcunun yaralanmasńĪna, sakatlanmasńĪna veya √∂lmesine neden olan bedeni zararlarńĪ,
Hak Sahibi-Zarar G√∂ren: Kaza sonucu, yaralanan veya sakatlanan yolcular ile √∂len yolcunun desteńüinden yoksun kalanlarńĪ,
TaŇüńĪma: Yolcunun kalkńĪŇü noktasńĪndan varńĪŇü noktasńĪna g√∂t√ľr√ľlmesini,
TaŇüńĪmacńĪ: 4925 sayńĪlńĪ Kanunun 5 inci maddesine istinaden yetki belgesi alan ve kendi nam ve hesabńĪna taŇüńĪmayńĪ bir √ľcret karŇüńĪlńĪńüńĪnda √ľstlenen ger√ßek veya t√ľzel kiŇüiyi,
KalkńĪŇü NoktasńĪ: Yolcunun taŇüńĪta bindińüi yeri,
VarńĪŇü NoktasńĪ: Yolcu biletinde g√∂sterilen ve yolcunun g√∂t√ľr√ľlmek istendińüi yeri,
Yolcu: TaŇüńĪtńĪ kullanan s√ľr√ľc√ľ ile hizmetliler dńĪŇüńĪnda, taŇüńĪtta bulunan yolcu biletli kiŇüileri,
Yolcu bileti:TaŇüńĪmacńĪ ile yolcu arasńĪnda akdedilen, 4925 sayńĪlńĪ Kanuna iliŇükin y√∂netmelikte belirtilen ŇüartlarńĪ ihtiva eden ve yolcuya verilmesi zorunlu olan belgeyi,
ŇěehirlerarasńĪ TaŇüńĪma: Herhangi bir ilin herhangi bir noktasńĪndan veya yerleŇüim biriminden baŇülayńĪp dińüer bir ilin herhangi bir noktasńĪnda veya yerleŇüim biriminde biten taŇüńĪmayńĪ,
UluslararasńĪ TaŇüńĪma: T√ľrkiye‚Äôden veya T√ľrkiye‚Äôye karayoluyla; T√ľrkiye √ľzerinden karayoluyla transit, T√ľrkiye‚Äôye denizyolu, demiryolu ve havayolu ile gelip karayolundan √ľ√ß√ľnc√ľ √ľlkelere yapńĪlan taŇüńĪmalarńĪ,
Poli√ße: 4925 sayńĪlńĪ Kanuna istinaden akdedilmiŇü olan sigorta s√∂zleŇümesi belgesini,
ifade eder.
A.3. Kapsama Giren Teminat T√ľrleri ve √úst SńĪnńĪrlarńĪ
SigortalńĪnńĪn A.1. maddesinden dońüan sorumluluńüunu karŇüńĪlayan teminatlar aŇüańüńĪda g√∂sterilmiŇütir.
√Ėdenecek tazminatlarńĪn √ľst sńĪnńĪrńĪ, sigorta tarifesinin serbest bńĪrakńĪlmńĪŇü olmasńĪ hali hari√ß, Hazine M√ľsteŇüarlńĪńüńĪnńĪn bańülńĪ olduńüu BakanlńĪk tarafńĪndan saptanńĪr ve Resmi Gazete‚Äôde yayńĪmlanan tarife ve talimatta belirlenir.
A.3.1. √Ėl√ľm teminatńĪ
√Ėl√ľm teminatńĪ, kazanńĪn yolcunun kaza tarihinden itibaren iki sene i√ßinde √∂l√ľm√ľne sebebiyet vermesi halinde, √∂lenin yardńĪmńĪndan mahrum kalanlarńĪn destekten yoksun kalma tazminatńĪnńĪ karŇüńĪlar.
A.3.2. SakatlńĪk teminatńĪ
SakatlńĪk teminatńĪ, kazanńĪn yolcunun derhal veya kaza tarihinden itibaren iki sene zarfńĪnda ge√ßici veya daimi surette sakatlanmasńĪna sebebiyet vermesi halinde, tńĪbbi tedavinin sona ermesi ve sakatlńĪńüńĪn kesin olarak tespiti sonucunda saptanan sakatlanma tazminatńĪnńĪ karŇüńĪlar.
A.3.3. Tedavi giderleri teminatńĪ
Tedavi giderleri teminatńĪ, kaza nedeniyle yaralanan yolcularńĪn ilk yardńĪm, muayene, kontrol veya bu yaralanmadan √∂t√ľr√ľ hastanede veya dińüer yerlerdeki ayakta veya yatakta tedavi giderleri ile tedavinin gerektirdińüi dińüer giderleri karŇüńĪlar.
A.4. Sorumluluńüu KaldńĪran veya Azaltan Haller
SigortalńĪ, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduńüu kiŇüilerin kusuru bulunmaksńĪzńĪn ve poli√ßede kayńĪtlńĪ taŇüńĪttaki bir bozukluk kazayńĪ etkilemiŇü olmaksńĪzńĪn, kazanńĪn bir m√ľcbir sebepten veya zarar g√∂renin veya bir √ľ√ß√ľnc√ľ kiŇüinin ańüńĪr kusurundan ileri geldińüini ispat ederse sorumluluktan kurtulur.
SigortalńĪ, yolcularńĪn sańülńĪklńĪ, rahat ve g√ľvenli yolculuk yapmasńĪnńĪ sańülayacak tedbirleri almakla y√ľk√ľml√ľd√ľr. Yolcular, taŇüńĪmacńĪ tarafńĪndan taŇüńĪma hizmetlerini tanzim i√ßin konulmuŇü usul ve esaslara uymak zorundadńĪr.
KazanńĪn oluŇüumunda zarar g√∂renin kusuru var ise, bu kusur oranńĪnda √∂denecek tazminattan indirim yapńĪlabilir.
A.5. Kapsam DńĪŇüńĪnda Kalan Haller
AŇüańüńĪdaki haller ve bu hallerden dońüan zararlar sigorta kapsamńĪ dńĪŇüńĪndadńĪr.
a. SigortalńĪ tarafńĪndan ileri s√ľr√ľlecek tazminat talepleri,
b. S√ľr√ľc√ľ, hizmetliler ve sigortalńĪnńĪn eylemlerinden sorumlu tutulduńüu dińüer kiŇüiler ile yolcu bileti olmayan kiŇüilerin talepleri,
c. YolcularńĪn, beraberinde veya taŇüńĪtta veya r√∂morkunda bulunan bagaj ile benzeri eŇüya ve taŇüńĪnan dińüer eŇüyanńĪn uńürayacańüńĪ zararlara iliŇükin talepleri dahil olmak √ľzere, her t√ľrl√ľ maddi zararlara iliŇükin talepleri ile manevi tazminat talepleri,
d. √áalńĪnma veya gaspedilme olayńĪnda taŇüńĪtńĪn √ßalńĪndńĪńüńĪnńĪ veya gaspedildińüini bilerek taŇüńĪta binen kiŇüilerin zarara uńüramalarńĪ nedeniyle ileri s√ľrecekleri talepler, √ßalan veya gaspeden kiŇüilerin talepleri,
e. SavaŇü, her t√ľrl√ľ savaŇü olaylarńĪ, istila, yabancńĪ d√ľŇüman hareketleri, √ßarpńĪŇüma, (savaŇü ilan edilmiŇü olsun, olmasńĪn) i√ß savaŇü, ihtilal, isyan, ayaklanma ve bunlarńĪn gerektirdińüi inzibati ve askeri hareketler,
f. N√ľkleer, biyolojik ve kimyasal rizikolarńĪn ve bunlarńĪn gerektirdińüi askeri ve inzibati tedbirler,
g. Grevlere, lokavt edilmiŇü iŇü√ßi hareketlerine, halk hareketlerine, kavgalara katńĪlma,
h. (DeńüiŇüik:RG-11/02/2006-26077) 3713 sayńĪlńĪ Ter√∂rle M√ľcadele Kanununda belirtilen ter√∂r eylemleri ve bu eylemlerden dońüan sabotaj ile bunlarńĪ √∂nlemek ve etkilerini azaltmak amacńĪyla yetkili organlar tarafńĪndan yapńĪlan m√ľdahaleler sonucunda meydana gelen zararlar, ter√∂r ve buna bańülńĪ sabotaj eylemlerinde bulunanlarńĪn talepleri, aracńĪn ter√∂rist eylemlerde kullanńĪldńĪńüńĪnńĪ veya kullanńĪlacańüńĪnńĪ bilerek araca binen kiŇüilerin zarara uńüramalarńĪ nedeniyle ileri s√ľrecekleri talepler,
i. C√ľr√ľm ve cinayet iŇülemek veya bunlara teŇüebb√ľs,
j. Tehlikede bulunan ŇüahńĪs ve mallarńĪ kurtarmak hali hari√ß, yolcunun kendisini bile bile ańüńĪr tehlikeye maruz bńĪrakacak hareketlerde bulunmasńĪ,
k. Deprem, yanardańü p√ľsk√ľrmesi, kar ańüńĪrlńĪńüńĪ, sel ve su baskńĪnńĪ, yer kaymasńĪ, fńĪrtńĪna gibi dońüal afetler,
l. (Ek:RG-11/02/2006-26077) DolaylńĪ zararlar nedeniyle y√∂neltilecek tazminat talepleri.
A.6. Sigorta KapsamńĪna Girmeyen TaŇüńĪtlar
Otomobille ŇüehirlerarasńĪ ve/veya uluslararasńĪ taŇüńĪmacńĪlńĪk yetki belgesi kapsamńĪnda yapńĪlan taŇüńĪmalar hari√ß olmak √ľzere, √∂zel otomobillerle ve bunlarńĪn r√∂morklarńĪyla yapńĪlan taŇüńĪmalar, genel ve katma b√ľt√ßeli dairelerle, il √∂zel idareleri, belediyeler, √ľniversiteler ve kamu iktisadi teŇüebb√ľslerine ait otomobillerle yapńĪlan taŇüńĪmalar, T√ľrk SilahlńĪ Kuvvetlerine ait motorlu taŇüńĪt ve bunlarńĪn r√∂morklarńĪ ile yapńĪlan taŇüńĪmalar, lastik tekerlekli trakt√∂rlerle √ßekilen r√∂morklarla yapńĪlan taŇüńĪmalar bu sigorta kapsamńĪ dńĪŇüńĪndadńĪr.
A.7. SigortanńĪn Cońürafi SńĪnńĪrńĪ
Bu sigorta T√ľrkiye sńĪnńĪrlarńĪ dńĪŇüńĪnda da ge√ßerlidir. Ancak, Hazine M√ľsteŇüarlńĪńüńĪnńĪn bańülńĪ olduńüu BakanlńĪk gerekli g√∂rd√ľńü√ľ takdirde, tespit edeceńüi yabancńĪ √ľlkelerde ortaya √ßńĪkabilecek zararlarńĪ teminat kapsamńĪ dńĪŇüńĪnda tutabilir.
A.8. SigortanńĪn BaŇülangńĪcńĪ ve Sonu
Sigorta, poli√ßede baŇülama ve sona erme tarihleri olarak yazńĪlan g√ľnlerde, aksi kararlaŇütńĪrńĪlmadńĪk√ßa, T√ľrkiye saati ile √∂ńüleyin 12:00'da baŇülar ve √∂ńüleyin 12:00'da sona erer.
B. ZARAR ve TAZMńįNAT
B.1. Hak Sahibinin BaŇüvuru HakkńĪ ve BaŇüvuru S√ľresi
Hak sahipleri poli√ßede √∂ng√∂r√ľlen teminat sńĪnńĪrlarńĪ i√ßinde dońürudan dońüruya sigortacńĪya karŇüńĪ talepte bulunabilirler.
SigortacńĪ, poli√ßede belirtilen teminat limitleriyle sńĪnńĪrlńĪ olmak kaydńĪyla hak sahipleri ile temasa ge√ßerek anlaŇüma hakkńĪna sahiptir. Ancak, sigortacńĪnńĪn yazńĪlńĪ izni olmadńĪk√ßa sigortalńĪ, tazminat talebini kńĪsmen veya tamamen kabule yetkili olmadńĪńüńĪ gibi hak sahiplerine herhangi bir tazminat √∂demesinde bulunamaz.
Tazminata yol a√ßan olay, sigortalńĪ veya hak sahibi tarafńĪndan √∂ńürenildińüi tarihten itibaren otuz iŇü g√ľn√ľ i√ßinde; olay yurt dńĪŇüńĪnda meydana gelmiŇüse altmńĪŇü iŇü g√ľn√ľ i√ßinde sigortacńĪya ihbar edilir.
B.2. Rizikonun Ger√ßekleŇümesi Halinde SigortalńĪnńĪn Y√ľk√ľml√ľkleri
SigortalńĪ, rizikonun ger√ßekleŇümesi halinde aŇüańüńĪdaki hususlarńĪ yerine getirmekle y√ľk√ľml√ľd√ľr:
a) Bu genel Ňüartlara g√∂re, sorumluńüunu gerektirecek bir olayńĪ, haberdar olduńüu andan itibaren B.1. maddesinde belirtilen s√ľre i√ßinde sigortacńĪya ihbar etmek,
b) SigortalńĪ deńüilmiŇücesine gerekli kurtarma ve koruma √∂nlemlerini almak ve bu ama√ßla sigortacńĪ tarafńĪndan verilecek talimatlara uymak,
c) SigortacńĪnńĪn talebi √ľzerine, olayńĪn ve zararńĪn nedeni ile hangi hal ve Ňüartlar altńĪnda ger√ßekleŇütińüini ve sonu√ßlarńĪnńĪ tesbite, tazminat y√ľk√ľml√ľl√ľl√ľńü√ľ ve miktarńĪ ile r√ľcu hakkńĪnńĪn kullanńĪlmasńĪna yararlńĪ, elde edilmesi m√ľmk√ľn bilgi ve belgeleri gecikmeksizin vermek,
d) Zarardan dolayńĪ dava yolu ile veya baŇüka yollarla bir tazminat talebi karŇüńĪsńĪnda kaldńĪńüńĪ veya aleyhine cezai kovuŇüturmaya ge√ßildińüi hallerde, durumdan sigortacńĪyńĪ derhal haberdar etmek ve zarar ziyan talebine ve cezai kovuŇüturmaya iliŇükin olarak almńĪŇü olduńüu ihbarname, davetiye ve benzeri t√ľm belgeleri derhal sigortacńĪya vermek,
e) Sigorta konusu ile ilgili baŇüka sigorta s√∂zleŇümeleri varsa, bunlarńĪ sigortacńĪya bildirmek.
¬†B.3. Kazaya ńįliŇükin Belgeler
SigortacńĪ tazminatńĪ √∂demek i√ßin, kazayla ilgili olarak, hak sahibinden aŇüańüńĪdaki belgeleri isteyebilir.
a) Alkol raporu ile yetkili kamu otoriteleri tarafńĪndan d√ľzenlenen kaza tespit tutanańüńĪ veya bilirkiŇüi raporunu,
b) Olaya karńĪŇüan baŇüka ara√ßlar varsa, trafik tescil belgelerinin, s√ľr√ľc√ľ belgelerinin fotokopilerini, alkol raporunu,
c) BaŇüvuru √∂l√ľm nedeniyle yapńĪlmńĪŇüsa, √∂l√ľm raporu ve veraset ilamńĪ ile √∂lenin mesleńüi ve gelir durumunu ve desteklik iliŇükisini g√∂steren belgeleri,
d) OlayńĪn mahkemeye intikal etmiŇü olmasńĪ halinde mahkeme kararńĪnńĪ,
e) BaŇüvuru, yaralanma nedeniyle yapńĪlmńĪŇüsa (a) ve (b) bentlerindeki belgelere ek olarak tedavi giderlerini g√∂steren belgeleri; baŇüvuru, ge√ßici veya daimi sakatlanma nedeniyle yapńĪlńĪyorsa, tam teŇüekk√ľll√ľ hastaneden alńĪnacak raporu.
SigortacńĪ (b) bendindeki belgelerin olmamasńĪ nedeniyle tazminat talebinde bulunan hak sahibine √∂demede bulunmaktan ka√ßńĪnamaz.
B.4. TazminatńĪn ve Giderlerin √Ėdenmesi
SigortacńĪ, tazminatńĪ B.3 b√∂l√ľm√ľndeki belgelerin eksiksiz olarak, Ňüirketin merkez veya kuruluŇülarńĪna iletildińüi tarihten itibaren sekiz iŇü g√ľn√ľ i√ßinde, poli√ßedeki teminat tutarlarńĪ dahilinde √∂der. TazminatńĪn bu s√ľre i√ßinde haklńĪ neden olmaksńĪzńĪn √∂denmemesi halinde, sigortacńĪ temerr√ľde d√ľŇüm√ľŇü olur ve √∂denmemiŇü tazminat tutarńĪna yasal temerr√ľt faizi uygulanńĪr. Temerr√ľt faizi teminat limiti i√ßinde yapńĪlmńĪŇü √∂deme sayńĪlmaz.
Bu sigorta ile ilgili olarak dava a√ßńĪlmasńĪ halinde, sigorta poli√ßesinde yazńĪlńĪ limitlere kadar davanńĪn takip ve idaresi sigortacńĪya ait olup, sigortalńĪ sigortacńĪnńĪn g√∂stereceńüi avukata gereken vekaletnameyi vermek zorundadńĪr. SigortacńĪ dava masraflarńĪ ile avukatlńĪk √ľcretlerini √∂der. Ňěu kadar ki, h√ľkmolunan tazminatńĪn sigorta bedelinden fazla olmasńĪ halinde, sigortacńĪ bu masraflarńĪ sigorta bedelinin tazminata olan oranńĪ dahilinde √∂der.
SigortalńĪ veya eylemlerinden sorumlu tutulduńüu kimseler aleyhine cezai kovuŇüturmaya ge√ßilmesi halinde, sanńĪńüńĪn izni ile sigortacńĪ da savunmaya iŇütirak eder. Bu takdirde, sigortacńĪ yalnńĪz se√ßtińüi avukatńĪn giderlerini √∂der.
Cezai kovuŇüturmadan dońüan t√ľm giderler ile muhtemel para cezalarńĪ sigorta teminatńĪ dńĪŇüńĪndadńĪr.
B.5. Zarar G√∂renlerin √áokluńüu
Hak sahiplerinin tazminat alacaklarńĪ, sigorta s√∂zleŇümesinde belirtilen teminat tutarńĪndan fazla ise, hak sahiplerinden her birine √∂denecek tazminat tutarńĪ, teminat tutarńĪnńĪn tazminat alacaklarńĪ toplamńĪna olan oranńĪna g√∂re indirime tabi tutulur. Birden √ßok kiŇüinin zarar g√∂rd√ľńü√ľ kazalarda, baŇüka tazminat taleplerinin bulunduńüunu bilmeksizin, hak sahiplerinden birine veya bir ka√ßńĪna, kendilerine d√ľŇüecek olandan fazla √∂demede bulunan iyiniyetli sigortacńĪ, yaptńĪńüńĪ √∂deme √ßer√ßevesinde dińüer hak sahiplerine karŇüńĪ da borcundan kurtulmuŇü olur.
B.6. SigortacńĪnńĪn Halefiyeti
SigortacńĪ, √∂dedińüi tazminat tutarńĪnca, hukuken sigortalńĪnńĪn yerine ge√ßer.
B.7. Zarar G√∂renlerin HaklarńĪnńĪn SaklńĪ TutulmasńĪ ve SigortacńĪnńĪn SigortalńĪya R√ľcu HakkńĪ
Sigorta s√∂zleŇümesinden veya sigorta s√∂zleŇümesine iliŇükin kanun h√ľk√ľmlerinden dońüan ve tazminat y√ľk√ľml√ľńü√ľn√ľn kaldńĪrńĪlmasńĪ veya miktarńĪnńĪn azaltńĪlmasńĪ sonucunu dońüuran haller zarar g√∂rene karŇüńĪ ileri s√ľr√ľlemez.
√Ėdemede bulunan sigortacńĪ, sigorta s√∂zleŇümesine ve bu s√∂zleŇümeye iliŇükin kanun h√ľk√ľmlerine g√∂re, tazminatńĪn kaldńĪrńĪlmasńĪnńĪ veya azaltńĪlmasńĪnńĪ sańülayabileceńüi oranda sigortalńĪya r√ľcu edebilir.
SigortalńĪya baŇülńĪca Ňüu nedenlerle r√ľcu edilir:
TazminatńĪ gerektiren olay;
a) sigorta ettirenin veya eylemlerinden sorumlu olduńüu kiŇüilerin kasti bir hareketi veya ańüńĪr kusuru sonucunda meydana gelmiŇüse,
b) 4925 sayńĪlńĪ Karayolu TaŇüńĪma Kanununda yasaklanan hallerden, sigorta ettirenin bu kanun ve ilgili y√∂netmelikteki y√ľk√ľml√ľl√ľklerini yerine getirmemesinden dońümuŇüsa,
c) taŇüńĪmacńĪnńĪn yetki belgesinde kayńĪtlńĪ olmayan taŇüńĪtlarla yapńĪlan veya yetki belgesi olmadan yapńĪlan taŇüńĪmalar sonucu meydana gelmiŇüse,
d) taŇüńĪtńĪn, mevzuatńĪn gerektirdińüi teknik Ňüartlara uygun olmamasńĪndan, nitelikli Ňüof√∂r ve hizmetli personeli olmadan sefere √ßńĪkarńĪlmasńĪndan; g√ľzergah mesafesini dikkate alarak yeteri kadar s√ľr√ľc√ľ bulundurulmamasńĪndan meydana gelmiŇüse,
e) ikram edilen yiyecek ve i√ßecekler ile dińüer maddelerin sańülńĪk ŇüartlarńĪna uygunluńüunun sańülanmamasńĪ, yolcularńĪn sańülńĪńüńĪnńĪn olumsuz etkilenmemesi hususunda taŇüńĪmacńĪnńĪn y√ľk√ľml√ľl√ľklerini yerine getirmemesinden dońümuŇüsa,
f) gerekli ilk tńĪbbi yardńĪm malzeme ve ila√ßlarńĪn taŇüńĪtta bulundurulmamasńĪ veya bunlardan derhal istifade edilmesi imkanńĪnńĪn sańülanmamńĪŇü olmasńĪndan meydana gelmiŇüse,
g) 2918 sayńĪlńĪ KarayollarńĪ Trafik Kanunu ve ilgili dińüer mevzuata g√∂re, taŇüńĪtńĪn, gerekli s√ľr√ľc√ľ belgesine sahip kiŇüiler tarafńĪndan sevkedilmemesi sonucunda olmuŇüsa,
h) s√ľr√ľc√ľlerin uyuŇüturucu veya keyif verici maddeler almńĪŇü olmasńĪndan veya alkoll√ľ i√ßki almńĪŇü olarak aracńĪ g√ľvenli s√ľrme yeteneklerini kaybetmiŇü bulunmalarńĪndan meydan gelmiŇüse;
i) yetkili makamlarca saptanan istiap haddinden fazla yolcu veya y√ľk taŇüńĪnmasńĪndan veya taŇüńĪtńĪn iŇületilmesine iliŇükin dińüer yasaklanan hallerden dońümuŇüsa,
j) sigortalńĪnńĪn veya eylemlerinden sorumlu olduńüu kiŇüilerin kusuru neticesinde aracńĪn √ßalńĪnmasńĪ veya gasbedilmesi sonucunda meydana gelmiŇüse
ve sigorta ettirenin rizikonunun ger√ßekleŇümesi halinde B.2. maddesinde belirtilen y√ľk√ľml√ľl√ľkleri yerine getirmemesi nedeniyle, artan zarar miktarńĪ ile sńĪnńĪrlńĪ olmak kaydńĪyla, zarar miktarńĪnda bir artńĪŇü olmuŇüsa sigorta ettirene r√ľcu edilir.
B.8. Tazminat √Ėdemesinde √Ėncelikli Sigorta
(DeńüiŇüik:RG-11/02/2006-26077)Meydana gelen zarar √∂ncelikle bu sigortadan karŇüńĪlanńĪr. Sigorta s√∂zleŇümesinin hi√ß yapńĪlmamńĪŇü olmasńĪ, yapńĪlmńĪŇü fakat ge√ßersiz hale gelmiŇü olmasńĪ, s√ľresinin bitmiŇü olmasńĪ veya meydana gelen zararńĪn bu sigorta teminatlarńĪnńĪn √ľzerinde bulunmasńĪ halinde teminatlarńĪn √ľzerinde kalan kńĪsńĪm i√ßin; sńĪrasńĪyla 13/10/1983 tarih ve 2918 sayńĪlńĪ KarayollarńĪ Trafik Kanununa g√∂re yapńĪlmasńĪ zorunlu olan mali sorumluluk sigortasńĪna ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortasńĪna baŇüvurulur.
C. √áEŇěńįTLńį H√úK√úMLER
C.1. Sigorta √úcretinin √Ėdenmesi ve Sorumluluńüun BaŇülamasńĪ
Sigorta √ľcreti; prim ile sigorta s√∂zleŇümesine, bedeline veya primine iliŇükin olarak mevcut ve ileride konulacak vergi, resim, har√ß ve dińüer y√ľk√ľml√ľl√ľklerden oluŇüur ve sigortalńĪ tarafńĪndan √∂denir.
Sigorta √ľcretinin tamamńĪ, s√∂zleŇüme yapńĪlńĪr yapńĪlmaz poli√ßenin teslimi karŇüńĪlńĪńüńĪnda peŇüin olarak √∂denir. √úcret poli√ßenin teslimine rańümen √∂denmemiŇüse sigortacńĪnńĪn sorumluluńüu baŇülamaz. Bu Ňüart poli√ßenin √∂n y√ľz√ľne yazńĪlńĪr.
C.2. SigortalńĪnńĪn S√∂zleŇüme YapńĪlńĪrken Beyan Y√ľk√ľml√ľl√ľńü√ľ
SigortacńĪ, bu sigortayńĪ, sigortalńĪnńĪn rizikonun ger√ßek durumunu bildirmek √ľzere teklifnamede, teklifname yoksa poli√ße ve eklerinde yazńĪlńĪ beyanńĪna dayanarak kabul etmiŇütir.
SigortalńĪ, sigortacńĪnńĪn s√∂zleŇüme yapńĪlńĪrken ger√ßek durumu bildińüi takdirde, s√∂zleŇümeyi yapmamasńĪnńĪ veya daha ańüńĪr Ňüartlarla yapmasńĪnńĪ gerektirecek b√ľt√ľn hususlarńĪ sigortacńĪya bildirmeye mecburdur.
SigortalńĪnńĪn beyanńĪnńĪn ger√ßeńüe aykńĪrńĪ veya eksik olmasńĪ halinde, sigortacńĪnńĪn s√∂zleŇümeyi daha ańüńĪr Ňüartlarla yapmasńĪnńĪ gerektirecek durumlarda, sigortacńĪ durumu √∂ńürendińüi andan itibaren sekiz g√ľn i√ßinde prim farkńĪnńĪn √∂denmesi hususunu sigortalńĪya ihtar eder. SigortalńĪ, ihtarńĪn teblińü tarihini izleyen sekiz g√ľn i√ßinde talep olunan prim farkńĪnńĪ √∂demez veya √∂demeyeceńüini bildirirse, s√∂zleŇüme feshedilmiŇü olur. Bu durumda, feshin h√ľk√ľm ifade edeceńüi tarihe kadar ge√ßen s√ľrenin primi g√ľn esasńĪ √ľzerinden hesap edilir ve fazlasńĪ sigortalńĪya geri verilir.
SigortalńĪ, s√∂zleŇüme yapńĪlńĪrken sorulduńüu halde kasten susmuŇü veya bilerek noksan ya da ger√ßeńüe aykńĪrńĪ beyanlarda bulunmuŇüsa, ger√ßeńüi tam olarak bilmeyen sigortacńĪ s√∂zleŇümeyi feshedebilir. Fesih halinde sigortacńĪ primin tamamńĪna hak kazanńĪr. SigortacńĪ ger√ßeńüi √∂ńürendińüi tarihten itibaren bir ay i√ßinde fesih hakkńĪnńĪ kullanmadńĪńüńĪ takdirde, bu hak d√ľŇüer. Bu s√ľre i√ßinde riziko ger√ßekleŇümiŇüse, sigortacńĪ tazminatńĪ hak sahibine √∂der. SigortacńĪ, bu durumda √∂dedińüi miktar kadar sigortalńĪya r√ľcu eder.
Ger√ßeńüe aykńĪrńĪ beyan hali, zararńĪ dońüuran olayńĪn meydana gelmesinden sonra √∂ńürenilmiŇüse, sigortacńĪ, bu zarardan dolayńĪ √∂denmiŇü ve √∂denecek tazminatńĪn:
a) Ger√ßeńüe aykńĪrńĪ beyanńĪn kasten yapńĪlmńĪŇü olmasńĪ halinde tamamńĪ i√ßin,
b) KasńĪt olmamasńĪ halinde ise, √∂denecek tazminat miktarńĪ ile, bu tazminatńĪn alńĪnan primin alńĪnmasńĪ gereken prime oranńĪ ile √ßarpńĪlmasńĪ sonucu ortaya √ßńĪkan miktar arasńĪndaki fark i√ßin
sigortalńĪya r√ľcu edebilir.
C.3. SigortalńĪnńĪn Sigorta S√ľresi ńį√ßinde Beyan Y√ľk√ľml√ľl√ľńü√ľ
SigortalńĪ s√∂zleŇümeden sonra rizikoyu ańüńĪrlaŇütńĪrńĪcńĪ mahiyette meydana gelecek deńüiŇüiklikleri, durumu √∂ńürenir √∂ńürenmez en ge√ß sekiz g√ľn i√ßinde sigortacńĪya ihbarla y√ľk√ľml√ľd√ľr. SigortacńĪ durumu √∂ńürendińüi andan itibaren sekiz g√ľn i√ßinde prim farkńĪnńĪn √∂denmesi hususunu sigortalńĪya ihtar eder. SigortalńĪ ihtarńĪn teblińü tarihini takip eden sekiz g√ľn i√ßinde talep olunan prim farkńĪnńĪ √∂demez veya √∂demeyeceńüini bildirirse s√∂zleŇüme feshedilmiŇü olur.
S√∂zleŇümenin feshi halinde, feshin h√ľk√ľm ifade edeceńüi tarihe kadar ge√ßen s√ľrenin primi g√ľn esasńĪ √ľzerinden hesap edilir ve fazlasńĪ sigortalńĪya geri verilir. Prim farkńĪnńĪn s√ľresinde istenilmemesi halinde fesih hakkńĪ d√ľŇüer.
S√∂z konusu deńüiŇüikliklere iliŇükin ihbar y√ľk√ľml√ľńü√ľn√ľn yerine getirilmesinden √∂nce meydana gelen olaylardan dolayńĪ √∂denmiŇü veya √∂denecek tazminatlar i√ßin, deńüiŇüiklińüin bildirilmesinin kasńĪtlńĪ olup olmamasńĪna g√∂re, C.2. maddesinin son fńĪkrasńĪ h√ľk√ľmleri uygulanńĪr.
Sigorta s√ľresi i√ßinde meydana gelen deńüiŇüikliklerin rizikoyu hafifletici nitelikte olduńüu ve bunun daha az prim alńĪnmasńĪnńĪ gerektirdińüi anlaŇüńĪlńĪrsa, deńüiŇüiklińüin yapńĪldńĪńüńĪ tarihten s√∂zleŇümenin sona ermesine kadar ge√ßecek s√ľre i√ßin g√ľn esasńĪna g√∂re hesaplanacak prim farkńĪ sigortalńĪya geri verilir.
(DeńüiŇüik:RG-11/02/2006-26077)Herhangi bir nedenle sigortanńĪn feshedilmesi halinde, sigortacńĪ durumu UlaŇütńĪrma BakanlńĪńüńĪna bildirir.
C.4. SigortalńĪnńĪn DeńüiŇümesi, Faaliyetinin Sona Ermesi
SigortalńĪnńĪn deńüiŇümesi halinde, poli√ßeden dońüan b√ľt√ľn hak ve bor√ßlar yeni sigortalńĪya ge√ßer.
TaŇüńĪmacńĪ yetki belgesinin iptali ya da taŇüńĪyńĪcńĪnńĪn taŇüńĪma faaliyetini sona erdirmesi halinde, sigorta s√∂zleŇümesi kendilińüinden feshedilmiŇü sayńĪlńĪr. Bu durumda, yetki belgesinin iptal edildińüi veya faaliyetin sona erdińüi tarihten sigorta s√ľresinin sonuna kadarki s√ľreye karŇüńĪlńĪk gelen prim tutarńĪ g√ľn esasńĪ √ľzerinden hesaplanarak sigortalńĪya iade edilir.
C.5. Teblińü ve ńįhbarlar
SigortalńĪnńĪn ihbar ve teblińüleri, sigorta Ňüirketinin merkezine veya sigorta s√∂zleŇümesine aracńĪlńĪk yapan acenteye noter aracńĪlńĪńüńĪyla veya taahh√ľtl√ľ mektupla yapńĪlńĪr.
SigortacńĪnńĪn ihbar ve teblińüleri de sigortalńĪnńĪn poli√ßede g√∂sterilen adresine; bu adresin deńüiŇümiŇü olmasńĪ halinde, sigorta Ňüirketinin merkezine veya sigorta s√∂zleŇümesine aracńĪlńĪk yapan acenteye bildirilen son adresine, aynńĪ surette yapńĪlńĪr.
Taraflara imza karŇüńĪlńĪńüńĪ olarak elden verilen mektup veya telgraf ile yapńĪlan ihbar ve teblińüler de taahh√ľtl√ľ mektup h√ľkm√ľndedir.
SigortacńĪ veya sigortalńĪ tarafńĪndan yapńĪlan ihbar ve teblińüler, alńĪndńĪńüńĪ tarihi izleyen g√ľn h√ľk√ľm ifade eder.
C.6. Ticari ve Mesleki SńĪrlarńĪn SaklńĪ TutulmasńĪ
SigortacńĪ ve sigortacńĪ adńĪna hareket edenler bu s√∂zleŇümenin yapńĪlmasńĪ nedeniyle sigortalńĪya ait √∂ńürenecekleri ticari ve mesleki sńĪrlarńĪn saklńĪ tutulmamasńĪndan dońüacak zararlardan sorumludurlar.
C.7. ZamanaŇüńĪmńĪ
Sigorta s√∂zleŇümesinden dońüan her t√ľrl√ľ tazminat davasńĪ, hak sahibinin zararńĪ ve tazminat y√ľk√ľml√ľlerini √∂ńürendińüi tarihten itibaren iki yńĪl ve herhalde zarara neden olay tarihinden itibaren on yńĪl sonra zamanaŇüńĪmńĪna girer.
Dava, cezayńĪ gerektiren bir fiilden oluŇümuŇüsa ve 765 sayńĪlńĪ T√ľrk Ceza Kanununda bu fiil i√ßin daha uzun bir zamanaŇüńĪmńĪ s√ľresi √∂ng√∂r√ľlmekte ise tazminat davasńĪnda bu zamanaŇüńĪmńĪ dikkate alńĪnńĪr.
Sorumlu kiŇüi hakkńĪndaki zamanaŇüńĪmńĪnńĪ kesen sebepler, sigortacńĪ hakkńĪnda, sigortacńĪ hakkńĪnda zamanaŇüńĪmńĪnńĪ kesen sebepler de sorumlu kiŇüi hakkńĪnda uygulanńĪr.
Bu sigortada, tazminat y√ľk√ľml√ľlerinin birbirlerine karŇüńĪ r√ľcu haklarńĪ kendi y√ľk√ľml√ľl√ľklerini tam olarak yerine getirdikleri ve r√ľcu edilecek kimseyi √∂ńürendikleri g√ľnden baŇülayarak iki yńĪlda zamanaŇüńĪmńĪna uńürar.
Dińüer hususlar hakkńĪnda genel h√ľk√ľmler uygulanńĪr.
C.8. Yetkili Mahkeme
Sigorta s√∂zleŇümesinden dońüan anlaŇümazlńĪklar nedeniyle sigortacńĪ aleyhine a√ßńĪlacak davalarda yetkili mahkeme, sigorta Ňüirketinin merkezinin veya sigorta s√∂zleŇümesine aracńĪlńĪk yapan acentenin ikametgahńĪnńĪn bulunduńüu yerdeki veya zarara yol a√ßan olayńĪn meydana geldińüi yerdeki; sigortalńĪ aleyhine a√ßńĪlacak davalarda ise davalńĪnńĪn ikametgahńĪnńĪn bulunduńüu yerdeki ticaret davalarńĪna bakmakla g√∂revli mahkemedir.
C.9. Y√ľr√ľrl√ľk
Bu Genel Ňěartlar 19.01.2004 tarihinde y√ľr√ľrl√ľńüe girer.