Kurum/Kuruluş Yönetmeliği · 15457

Konsoli̇de Fi̇nansal Tablolara İli̇şki̇n Türki̇ye Fi̇nansal Raporlama Standardi (Tfrs 10) Hakkinda Tebli̇ğ Sira No: 216

R.G.: 2011-10-28 / 28098

İnteraktif görünüm · madde ağacı + arama

KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN TÜRKİYE FİNANSAL RAPORLAMA STANDARDI (TFRS 10) HAKKINDA TEBLİĞ

SIRA NO: 216(1)

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin amacı; bu Tebliğin 1 no’lu ekinde yer alan “TFRS 10 Konsolide Finansal Tablolar” (TFRS 10) Standardının yürürlüğe konulması ve ilgili bazı tebliğlerde değişiklikler yapılmasıdır.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Tebliğin kapsamı Ek/1’de yer alan TFRS 10 metninde belirlenmiştir.

Hukuki dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Tebliğ, 28/7/1981 tarih ve 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanununun Ek-1 inci maddesi ile 24/2/2004 tarihli ve 2004/6924 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren Türkiye Muhasebe Standartları Kurulunun Çalışmalarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin (b) bendine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) Bu Tebliğde geçen;

(a) TMSK ve Kurul: Türkiye Muhasebe Standartları Kurulunu,

(b) TMS: Türkiye Muhasebe Standartlarını,

(d) Yorum: Türkiye Finansal Raporlama Standartları ile ilgili olarak uygulamaya yön vermek veya standartlara açıklık kazandırmak üzere Kurul onayı ile kamuoyuna duyurulan metni,

ifade eder.

Uygulamaya ilişkin hükümler

MADDE 5 – (1) Bu Tebliğin 1 no’lu ekinde yer alan TFRS 10 Standardını, finansal tablolarında uygulayan işletmeler, söz konusu finansal tablolarında aşağıda yer alan düzenlemeleri de uygularlar:

(a) 3.5.2009 tarihli ve 27217 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türkiye Finansal Raporlama Standartlarının İlk Uygulamasına İlişkin Türkiye Finansal Raporlama Standardı (TFRS 1) Hakkında Tebliğin ekinde yer alan TFRS 1’in 39I, B7 ve C1 paragraflarını bu Tebliğin 2 no’lu ekinde yer alan şekliyle,

(b) 31.3.2006 tarihli ve 26125 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hisse Bazlı Ödemelere İlişkin Türkiye Finansal Raporlama Standardı (TFRS 2) Hakkında Tebliğin ekinde yer alan TFRS 2’nin Ek A Hisse Bazlı Ödeme Anlaşması Tanımında verilen 6 no’lu dipnotu bu Tebliğin 3 no’lu ekinde yer alan şekliyle,

(c) 13.8.2008 tarihli ve 26966 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İşletme Birleşmelerine İlişkin Türkiye Finansal Raporlama Standardı (TFRS 3) Hakkında Tebliğin ekinde yer alan TFRS 3’ün 7, 64E, B13 ve 63 üncü ((e) bendi) paragraflarını bu Tebliğin 4 no’lu ekinde yer alan şekliyle,

(d) 30.1.2007 tarihli ve 26419 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Finansal Araçlar: Açıklamalara İlişkin Türkiye Finansal Raporlama Standardı (TFRS 7) Hakkında Tebliğin ekinde yer alan TFRS 7’nin 3 ve ((a) bendi) 44O paragraflarını bu Tebliğin 7 no’lu ekinde yer alan şekliyle,

(e) 20.3.2011 tarih ve 27880 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Finansal Araçlara İlişkin Türkiye Finansal Raporlama Standardı (TFRS 9) Hakkında Tebliğin ekinde yer alan TFRS 9’un 3.2.1, 7.1.2, B3.2.1-B3.2.3 ve B 5.7.15 ((b) bendi) paragrafının bu Tebliğin 9 no’lu ekinde yer alan şekliyle,

(f) 13.8.2008 tarihli ve 26966 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Finansal Araçların Sunuluşuna İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 1) Hakkında Tebliğin ekinde yer alan TMS 1’in 4, 123 ve 139H paragraflarını bu Tebliğin 10 no’lu ekinde yer alan şekliyle,

(g) 18.1.2005 tarihli ve 25704 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Nakit Akış Tablolarına İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 7) Hakkında Tebliğin ekinde yer alan TMS 1’in 42B ve 57 nci paragraflarını bu Tebliğin 11 no’lu ekinde yer alan şekliyle,

(h) 31.12.2005 tarihli ve 26040 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kur Değişiminin Etkilerine İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 21) Hakkında Tebliğ’in ekinde yer alan TMS 21’in 19, 45, 46 ve 60F paragraflarını bu Tebliğin 12 no’lu ekinde yer alan şekliyle,

(ı) 31.12.2009 tarihli ve 27449 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İlişkili Taraf Açıklamalarına İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 24) Hakkında Tebliğ’in ekinde yer alan TMS 24’ün 3, 9 ve 28A paragraflarını bu Tebliğin 13 no’lu ekinde yer alan şekliyle,

(i) 28.10.2006 tarihli ve 26330 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Finansal Araçlar: Sunuma İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 32) Hakkında Tebliğ’in ekinde yer alan TMS 32’nin 4 ve 74B paragraflarını bu Tebliğin 15 no’lu ekinde yer alan şekliyle,

(j) 18.3.2006 tarihli ve 26112 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Varlıklarda Değer Düşüklüğüne İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 36) Hakkında Tebliğ’in ekinde yer alan TMS 36’nın 4 ve 140H paragraflarını bu Tebliğin 16 no’lu ekinde yer alan şekliyle,

(k) 17.03.2006 tarihli ve 26111 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Maddi Olmayan Duran Varlıklara İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 38) Hakkında Tebliğ’in ekinde yer alan TMS 38’in 4 ve 130F paragraflarını bu Tebliğin 17 no’lu ekinde yer alan şekliyle,

(l) 3.11.2006 tarih ve 26335 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Finansal Araçlar: Muhasebeleştirme ve Ölçmeye İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 39) Hakkında Tebliğ’in ekinde yer alan TMS 39’un 2 nci ((a) bendi) paragrafını bu Tebliğ’in 20 no’lu ekinde yer alan şekliyle,

(m) 15.6.2007 tarihli ve 26553 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türkiye Finansal Raporlama Standartları Yorumları Hakkında Tebliğin 4 no’lu ekinde yer alan “TFRS Yorum 5 Hizmetten Çekme, Restorasyon ve Çevre Rehabilitasyon Fonlarından Kaynaklanan Paylar Üzerindeki Haklar” Yorumu’nun İlgili Düzenlemeler bölümü ile 8 ve 14B paragraflarını bu Tebliğin 21 no’lu ekinde yer alan şekliyle,

uygularlar.

Yürürlükten kaldırılan mevzuat

MADDE 6 – (1) Bu Tebliğ ve bu Tebliğin 1 no’lu ekinde yer alan TFRS 10 Standardının uygulanmasıyla, 13/8/2008 tarihli ve 26966 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan “Konsolide ve Bireysel Finansal Tablolara İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 27) Hakkında Tebliğ” ve Tebliğ Eki, 9/3/2007 tarih ve 26457 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan “Türkiye Muhasebe Standartları Yorumları Hakkında Tebliğ”in 2 no’lu eki TMS Yorum 12 Konsolidasyon – Özel Amaçlı İşletmeler Yorumu ve 20.3.2011 tarih ve 27880 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan “Finansal Araçlara İlişkin Türkiye Finansal Raporlama Standardı (TFRS 9) Hakkında Tebliğ”in 14, 15 ve 16 no’lu ekleri yürürlükten kalkar.

Geçiş süreci

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) İsteyen işletmeler bu hükümler çerçevesinde, bu Tebliği ve bu Tebliğin 1 no’lu ekinde yer alan “TFRS 10 Konsolide Finansal Tablolar” Standardını 1/1/2013 tarihi öncesi hesap dönemlerine ilişkin finansal tablolarında uygulayabilirler. Bu TFRS’nin 1/1/2013 öncesi hesap dönemlerine ilişkin finansal tablolarda uygulanması halinde, bu durum dipnotlarda açıklanır ve söz konusu tablolarda TFRS 11, TFRS 12, TMS 27 (2011’de yayımlanan) ve TMS 28 (2011’de yayımlanan) Standartları da uygulanır.

(2) Bu Tebliği ve bu Tebliğin 1 no’lu ekinde yer alan TFRS 10 Standardını 1/1/2013 tarihi öncesi hesap dönemlerine ilişkin finansal tablolarında uygulayan işletmeler, söz konusu finansal tablolarında TFRS 9 Standardının 27.4.2010 ve 20.3.2011 tarihlerinde yayımlanan versiyonlarını uygulamaya başlamayıp, TMS 39’un söz konusu Standartların uygulamaya başlamaması ile yürürlükten kaldırılacak olan hükümlerini uygulamaya devam ediyorlarsa, TMS 39’un 2(a), 15, 130P, UR3, UR36-UR38 paragraflarını bu Tebliğin 18 no’lu ekinde yer alan şekliyle, TFRS 7’nin 3 ((a) bendi) ve 44O Paragraflarını bu Tebliğin 5 no’lu ekinde yer alan şekliyle, TMS 32’nin 4 ((a) bendi) ve 74B Paragraflarını bu Tebliğin 18 no’lu ekinde yer alan şekliyle uygularlar.

(3) Bu Tebliği ve bu Tebliğin 1 no’lu ekinde yer alan TFRS 10 Standardını 1/1/2013 tarihi öncesi hesap dönemlerine ilişkin finansal tablolarında uygulayan işletmeler, söz konusu finansal tablolarında TFRS 9’un 27.4.2010 tarih ve 27564 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan versiyonunu uyguluyorlarsa, söz konusu Standardın 8.1.2 paragrafını bu Tebliğin 8 no’lu ekinde yer alan şekliyle, TFRS 7’nin 3 ((a) bendi) ve 44O Paragraflarını bu Tebliğin 6 no’lu ekinde yer alan şekliyle, TMS 39’un 2 nci ((a) bendi) paragrafını bu Tebliğ’in 18 no’lu ekinde yer alan şekliyle uygularlar. Ayrıca bu durumda 27.4.2010 tarih ve 27564 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 184 Sıra No’lu “Konsolide ve Bireysel Finansal Tablolara İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 27) Hakkında Tebliğde Değişiklik Yapılmasına İlişkin Tebliğ”, 185 Sıra No’lu “İştiraklerdeki Yatırımlara İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 28) Hakkında Tebliğde Değişiklik Yapılmasına İlişkin Tebliğ” ve 186 Sıra No’lu “İş Ortaklıklarındaki Paylara İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 31) Hakkında Tebliğde Değişiklik Yapılmasına İlişkin Tebliğ” hükümleri uygulanmaz.

Geçiş süreci

GEÇİCİ MADDE 2 – (Ek:RG-9/4/2015-29321)***

(1) İşletmeler, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte “Türkiye Finansal Raporlama Standardı (TFRS 10) Konsolide Finansal Tablolar” Standardının değiştirilen 4 üncü, 25 inci, 26 ncı, 32 nci, B85C, B85E ve C2A paragraflarında ve aynı standarda eklenen B99A, C1C, 4A, 4B ve C1D paragraflarında ve Örnek 17’de belirtilen hükümleri 1/1/2016 tarihinden önce başlayan hesap dönemlerine ilişkin finansal tablolarında uygulayabilir. Bu durumda, anılan husus finansal tabloların dipnotlarında açıklanır.

Yürürlük

MADDE 7 – (1) Bu Tebliğ ve bu Tebliğin 1 no’lu ekinde yer alan “TFRS 10 Konsolide Finansal Tablolar” Standardı, 31/12/2012 tarihinden sonra başlayan hesap dönemlerinde uygulanmak üzere yayımlandığı tarihte yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 8 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini Türkiye Muhasebe Standartları Kurulu yürütür.

Tebliğin eklerini görmek için tıklayınız

(*) 17/7/2013 tarihli ve 28710 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan TÜRKİYE MUHASEBE STANDARTLARI HAKKINDA TEBLİĞLERDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN TEBLİĞ (SIRA NO: 12)’nin bu tebliğde değişiklik yapılmasına ilişkin hükümleri aşağıdaki gibidir:

“MADDE 1 – 28/10/2011 tarihli ve 28098 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Konsolide Finansal Tablolara İlişkin Türkiye Finansal Raporlama Standardı (TFRS 10) Hakkında Tebliğ (Sıra No: 216)’in Ek’inde yer alan “TFRS 10 Konsolide Finansal Tablolar” Standardının;

(a) C1 paragrafından sonra gelmek üzere aşağıda yer alan C1A paragrafı eklenmiştir.

“C1A. Konsolide Finansal Tablolar, Müşterek Anlaşmalar ve Diğer İşletmelerdeki Paylara İlişkin Açıklamalar: Geçiş Rehberi (TFRS 10, TFRS 11 ve TFRS 12’ye ilişkin değişiklikler) değişikliğiyle C2-C6 paragrafları değiştirilmiş ve C2A-C2B, C4A-C4C, C5A ile C6A-C6B paragrafları eklenmiştir. Söz konusu değişiklikler 1 Ocak 2013 tarihinde veya sonrasında başlayan yıllık hesap dönemlerinde uygulanır. TFRS 10’un erken uygulanması durumunda, bu değişiklikler de erken uygulanmalıdır.”

(b) C2 paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“C2. C2A-C6 paragraflarında belirtilenler hariç olmak üzere, TMS 8 Muhasebe Politikaları, Muhasebe Tahminlerinde Değişiklikler ve Hatalar uyarınca, bu TFRS geriye dönük olarak uygulanır.”

“C2A. TMS 8’in 28 inci paragrafındaki hükümlere bağlı kalınmaksızın, bu TFRS’yi ilk kez uyguladığında, işletmenin TMS 8’in 28(f) paragrafı uyarınca istenen sayısal bilgiyi yalnızca bu TFRS’nin ilk uygulanma tarihinin hemen öncesindeki hesap dönemi (“hemen önceki hesap dönemi”) için sunması yeterlidir. İşletme, zorunlu olmamakla birlikte, söz konusu bilgiyi cari dönem için veya daha önceki karşılaştırmalı dönemler için de sunabilir.

C2B. Bu TFRS’nin amacı bakımından, ilk uygulama tarihi, bu TFRS’nin ilk kez uygulandığı yıllık hesap döneminin başıdır.”

(ç) C3 ve C4 paragrafları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“C3. İlk uygulama tarihinde,

(a) TMS 27 Konsolide ve Bireysel Finansal Tablolar ve TMS Yorum 12 Konsolidasyon - Özel Amaçlı İşletmeler uyarınca konsolide edilecek ve bu TFRS uyarınca da konsolide edilmeye devam edilen işletmelerle ya da

(b) TMS 27 ve TMS Yorum 12 uyarınca konsolide edilmeyecek olan ve bu TFRS uyarınca da konsolide edilmeyen işletmelerle

ilişkisi bulunan işletmelerin, bu yatırımları için daha önceden yaptıkları muhasebeleştirmelerde düzeltme yapmalarına gerek yoktur.

C4. İlk uygulama tarihinde, yatırımcının TMS 27 ve TMS Yorum 12 uyarınca konsolide etmediği bir yatırımını konsolide etmesinin zorunlu hale geldiğine karar vermesi durumunda, yatırımcı,

(a) Yatırım yapılan işletmenin TFRS 3 İşletme Birleşmeleri’nde tanımlanan şekilde bir işletme olması durumunda, önceden konsolide edilmeyen yatırım yapılan işletmedeki varlıklar, borçlar ve kontrol gücü bulunmayan paylar, söz konusu işletme bu TFRS’de yer alan kriterlere göre yatırım yapılan işletmenin kontrolünü ele geçirdiği tarihten itibaren bu işletmeyi konsolide ediliyormuş gibi (ve dolayısıyla TFRS 3 uyarınca satın alma muhasebesi uygulamış gibi) ölçmelidir. Yatırımcı, ilk uygulama tarihinin hemen öncesindeki yıllık hesap dönemini geriye dönük olarak düzeltir. Kontrolün elde edildiği tarihin, hemen önceki hesap döneminin başından daha önce olduğu durumda;

(i) Muhasebeleştirilen varlıkların, borçların ve kontrol gücü bulunmayan payların tutarları ile

(ii) Yatırımcının yatırım yapılan işletmeyle ilişkisinin (yatırımın) önceki defter değeri

arasındaki farkı, hemen önceki hesap döneminin başındaki özkaynağındaki bir düzeltme olarak muhasebeleştirir.

(b) Yatırım yapılan işletmenin TFRS 3’de tanımlanan şekilde bir işletme olmaması durumunda, önceden konsolide edilmeyen yatırımdaki varlıkları, borçları ve kontrol gücü bulunmayan payları, söz konusu işletme bu TFRS’de yer alan kriterlere göre kontrolün ele geçirildiği tarihten itibaren konsolide ediyormuş gibi (TFRS 3’te açıklanan satın alma yöntemini uygulayarak ancak yatırım yapılan işletmeye ilişkin hiçbir şerefiye muhasebeleştirilmeksizin) ölçmelidir. Yatırımcı, ilk uygulama tarihinin hemen öncesindeki yıllık hesap dönemini geriye dönük olarak düzeltir. Kontrolün elde edildiği tarihin hemen önceki hesap döneminin başından daha önce olduğu durumda, yatırımcı;

(i) Muhasebeleştirilen varlık, borç ve kontrol gücü bulunmayan payların tutarları ile

(ii) Yatırımcının yatırım yapılan işletmeyle ilişkisinin (yatırımın) önceki defter değeri

arasındaki farkı, hemen önceki hesap döneminin başındaki özkaynağında bir düzeltme olarak muhasebeleştirir.”

(d) C4 paragrafından sonra gelmek üzere aşağıda yer alan C4A-C4C paragrafları eklenmiştir.

“C4A. Yatırım yapılan işletmenin varlıklarının, borçlarının ve kontrol gücü olmayan paylarının C4 paragrafının (a) veya (b) bentleri uyarınca ölçümünün uygulanabilir olmaması durumunda (TMS 8’de tanımlandığı şekilde), yatırımcı,

(a) Yatırımın bir işletme olması durumunda, varsayılan edinim tarihinden itibaren TFRS 3’ün hükümlerini uygular. Varsayılan edinim tarihi, C4 paragrafının (a) bendinin uygulanmasının mümkün olduğu en erken dönemin başıdır. En erken dönem, cari dönem de olabilir.

(b) Yatırımın bir işletme olmaması durumunda, yatırıma ilişkin herhangi bir şerefiye muhasebeleştirmeksizin, TFRS 3’te açıklanan satın alma yöntemini, varsayılan edinim tarihinden itibaren uygular. Varsayılan edinim tarihi, C4(a) paragrafının uygulanmasının mümkün olduğu en erken dönemin başıdır. En erken dönem, cari dönem de olabilir.

Yatırımcı, bu paragrafın uygulanabilir olduğu en erken hesap döneminin başı cari dönem olmadığı sürece, ilk uygulama tarihinden hemen önceki hesap dönemini geriye dönük olarak düzeltir. Varsayılan edinim tarihinin hemen önceki hesap döneminin başından daha önce olduğu durumda;

(d) Yatırımcının yatırım yapılan işletmeyle ilişkisinin (yatırımın) önceki defter değeri

arasındaki farkı, hemen önceki hesap döneminin başındaki özkaynağında bir düzeltme olarak muhasebeleştirir.

Bu paragrafın uygulanabilir olduğu en erken dönemin başı cari dönem ise, özkaynaktaki düzeltme cari dönemin başında yapılır.

C4B. Yatırımcı C4-C4A paragraflarını uyguladığında ve bu TFRS’ye göre kontrolün elde edildiği tarihin TFRS 3’ün (TFRS 3 (2008)) yürürlük tarihinden sonra olması durumunda, C4 ve C4A paragraflarında TFRS 3’e yapılan atıflar TFRS 3 (2008)’e yapılmış sayılır. Kontrol, TFRS 3’ün (2008) yürürlük tarihinden önce elde edilmişse, yatırımcı TFRS 3’ü (2008) veya TFRS 3’ü (2006’da yayımlanan hali) uygular.

C4C. Yatırımcı C4-C4A paragraflarını uyguladığında ve bu TFRS’ye göre kontrolün elde edildiği tarihin TMS 27’nin (TMS 27 (2008)) yürürlük tarihinden sonra olması durumunda, yatırımcı, C4-C4A paragrafları uyarınca, yatırım yapılan işletmenin geriye dönük olarak konsolide edildiği tüm dönemlere bu TFRS’nin hükümlerini uygular. Kontrol, TMS 27’nin (2008) yürürlük tarihinden önce elde edilmişse, yatırımcı;

(a) C4-C4A paragrafları uyarınca yatırım yapılan işletmenin geriye dönük olarak konsolide edildiği tüm dönemlere bu TFRS’nin hükümlerini veya

(b) TMS 27 (2008)’in yürürlük tarihinden önceki dönemler için TMS 27’nin ilk yayımlanan versiyonunu (2005 yılında yayımlanan) ve sonraki dönemler için bu TFRS hükümlerini uygular.”

(e) C5 paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“C5. İlk uygulama tarihinde, yatırımcının TMS 27 ve TMS Yorum 12 uyarınca önceden konsolide ettiği yatırım yaptığı bir işletmeyi artık konsolide etmeyeceğine karar vermesi durumunda; yatırımcı yatırım yaptığı işletmedeki paylarının ölçümünü, yatırım yaptığı işletmeye katılım sağladığında (ancak bu TFRS hükümlerine göre kontrolü elde etmediğinde) veya işletmenin kontrolünü kaybettiğinde bu TFRS’nin hükümleri yürürlükte olsaydı nasıl yapacaksa o şekilde yapar. Yatırımcı, ilk uygulama tarihinin hemen öncesindeki hesap dönemini geriye dönük olarak düzeltir. Yatırımcı, yatırım yaptığı işletmeye katılım sağladığı (ancak bu TFRS hükümlerine göre kontrolü elde etmediği) veya işletmenin kontrolünü kaybettiği tarihin, hemen önceki hesap döneminin başlangıcından önce olduğu durumda;

(a) Varlık, borç ve kontrol gücü bulunmayan payların önceki defter değeri ve

(b) Yatırımcının yatırım yapılan işletmedeki payının muhasebeleştirilen tutarı

arasındaki farkı hemen önceki hesap döneminin başındaki özkaynağında bir düzeltme olarak muhasebeleştirir.”

(f) C5 paragrafından sonra gelmek üzere aşağıda yer alan C5A paragrafı eklenmiştir.

“C5A. C5 paragrafına göre yatırım yapılan işletmedeki payların ölçümünün uygulanabilir olmaması durumunda (TMS 8’de açıklandığı üzere), yatırımcı bu TFRS’nin hükümlerini C5 paragrafının uygulanmasının mümkün olduğu en erken dönemin-bu cari dönem de olabilir-başında uygular. Yatırımcı, bu paragrafın uygulanabilir olduğu en erken dönemin başı cari dönem olmadığı sürece, ilk uygulama tarihinden hemen önceki hesap dönemini geriye dönük olarak düzeltir. Yatırımcı, yatırım yaptığı işletmeye katılım sağladığı (ancak bu TFRS hükümlerine göre kontrolü elde etmediği) veya işletmenin kontrolünü kaybettiği tarihin hemen önceki hesap döneminin başlangıcından önce olduğu durumda;

(a) Varlık, borç ve kontrol gücü bulunmayan payların önceki defter değeri ve

(b) Yatırımcının yatırım yapılan işletmedeki payının muhasebeleştirilen tutarı

arasındaki farkı hemen önceki hesap döneminin başındaki özkaynağında bir düzeltme olarak muhasebeleştirir.

Bu paragrafın uygulanabilir olduğu en erken dönemin başı cari dönem ise, özkaynaktaki düzeltme cari dönemin başında yapılır.”

(g) C6 paragrafının ilk iki cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“C6. 23, 25, B94 ve B96-B99 paragrafları, TMS 27’de yapılan ve TFRS 10’a taşınan değişikliklerdir. C3 paragrafının uygulanması veya C4-C5A paragraflarının uygulanmasının zorunlu olması hariç olmak üzere, işletme söz konusu paragraflarda yer alan hükümleri aşağıdaki gibi uygular:”

(ğ) C6 paragrafından sonra aşağıda yer alan C6A paragrafından önce gelen başlık ile C6A ve C6B paragrafları eklenmiştir.

““Hemen önceki hesap dönemi”ne ilişkin atıflar

C6A. C4-C5A paragraflarındaki ilk uygulama tarihinden hemen önceki hesap dönemine (“hemen önceki hesap dönemi”) yapılan atıflarla bağlı kalınmaksızın, işletme zorunlu olmamakla birlikte, daha önceki dönemler için de düzeltilmiş karşılaştırmalı bilgi sunabilir. İşletmenin daha önceki herhangi bir dönem için düzeltilmiş karşılaştırmalı bilgi sunması durumunda, C4-C5A paragraflarında “hemen önceki hesap dönemi”ne yapılan tüm atıflar, “sunulan en erken düzeltilmiş karşılaştırmalı dönem” olarak okunur.

C6B. Daha önceki herhangi bir dönem için düzeltilmemiş karşılaştırmalı bilgi sunması durumunda, işletme düzeltilmemiş bilgiyi açıkça tanımlar, bu bilginin farklı bir esasa göre hazırlandığını belirtir ve bu esası açıklar.

…

MADDE 5 – Bu Tebliğ, 31/12/2012 tarihinden sonra başlayan yıllık raporlama dönemlerinde geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer. İsteyen işletmeler bu Tebliği 1/1/2013 tarihinden önce başlayan hesap dönemlerine ilişkin finansal tablolarında uygulayabilir. Bu durumda, anılan husus dipnotlarda açıklanır.

MADDE 6 – Bu Tebliğ hükümlerini Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu Başkanı yürütür.”

(**) 5/3/2014 tarihli ve 28932 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan TÜRKİYE MUHASEBE STANDARTLARI HAKKINDA TEBLİĞLERDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN TEBLİĞ (SIRA NO: 13)’nin bu tebliğde değişiklik yapılmasına ilişkin hükümleri aşağıdaki gibidir:


MADDE 1 – 28/10/2011 tarihli ve 28098 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Konsolide Finansal Tablolara İlişkin Türkiye Finansal Raporlama Standardı (TFRS 10) Hakkında Tebliğ (Sıra No: 216)’in ekinde yer alan “TFRS 10 Konsolide Finansal Tablolar” Standardının; (a) 2 nci paragrafının (c) ve (d) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı paragrafın (d) bendinden sonra gelmek üzere aşağıdaki şekilde (e) bendi eklenmiştir. “(c) Yatırımcı işletmenin yatırım yaptığı işletmeyi kontrol edip etmediğinin ve dolayısıyla yatırım yaptığı işletmeyi konsolide edip etmeyeceğinin belirlenmesinde kontrol ilkesinin nasıl uygulanacağını düzenlemektedir, (d) Konsolide finansal tabloların hazırlanması sırasında uygulanacak muhasebeleştirme hükümlerini düzenlemektedir ve (e) Yatırım işletmesini tanımlamakta ve yatırım işletmesinin belirli bağlı ortaklıklarının konsolide edilmesine ilişkin istisna getirmektedir.” (b) 4 üncü paragrafının (b) bendinden sonra gelmek üzere aşağıdaki şekilde (c) bendi eklenmiştir. “(c) Bir yatırım işletmesinin, bu TFRS’nin 31 inci paragrafı uyarınca tüm bağlı ortaklıklarını gerçeğe uygun değer farkı kâr veya zarara yansıtarak ölçmesi zorunlu olduğunda, konsolide finansal tablo sunması gerekli değildir.” (c) 26 ncı paragrafından sonra gelmek üzere aşağıda yer alan başlıklar ve 27-33 üncü paragraflar eklenmiştir. “Bir işletmenin yatırım işletmesi olup olmadığının belirlenmesi 27 Ana ortaklık, yatırım işletmesi olup olmadığını belirler. Yatırım işletmesi; (a) Yatırım yönetimi hizmeti sunmak amacıyla bir veya birden fazla yatırımcıdan fon elde eden, (b) Yatırımcısına veya yatırımcılarına, iş amacının fonları yalnızca sermaye kazancı veya yatırım geliri ya da her ikisini birden elde etmek üzere yatırım yapmak olduğunu taahhüt eden ve (c) Yatırımlarının tamamının (veya tamamına yakınının) performansını gerçeğe uygun değer esası üzerinden ölçen ve değerleyen işletmedir. B85A-B85M paragrafları ilgili uygulama rehberine yer vermektedir. 28 İşletme, 27 nci paragraftaki tanımı karşılayıp karşılamadığını değerlendirirken, yatırım işletmelerine ait aşağıda yer alan belirgin özelliklere sahip olup olmadığını dikkate alır: (a) Birden fazla yatırıma sahiptir (bakınız: B85O-B85P paragrafları), (b) Birden fazla yatırımcıya sahiptir (bakınız: B85Q-B85S paragrafları), (c) İlişkili tarafı olmayan yatırımcılara sahiptir (bakınız: B85T-B85U paragrafları) ve (d) Özkaynak veya benzeri paylar şeklinde ortaklık paylarına sahiptir (bakınız: B85V-B85W paragrafları). Yukarıda yer alan belirgin özelliklerden herhangi birinin bulunmaması, işletmenin yatırım işletmesi olarak sınıflandırılmasını engellemez. Bu belirgin özelliklerin tümüne sahip olmayan yatırım işletmesi, TFRS 12 Diğer İşletmelerdeki Paylara İlişkin Açıklamalar Standardının 9A paragrafı uyarınca gerekli ilave açıklamaları sunar. 29 Durum ve koşulların, 27 nci paragraftaki yatırım işletmesi tanımını oluşturan üç unsurdan bir veya daha fazlasında veya 28 inci paragrafta belirtilen yatırım işletmelerine ait belirgin özelliklerde değişiklik olduğunu göstermesi durumunda, ana ortaklık yatırım işletmesi olup olmadığını yeniden değerlendirir. 30 Gerek yatırım işletmesi kapsamından çıkan gerekse yatırım işletmesi kapsamına giren ana ortaklık, durumundaki değişimi, değişikliğin meydana geldiği tarihten itibaren ileriye yönelik olarak dikkate alır (bakınız: B100-B101 paragrafları). Yatırım işletmeleri: konsolidasyona ilişkin istisna 31 32 nci paragrafta belirtilen durum dışında, yatırım işletmesi bağlı ortaklıklarını konsolide etmez veya başka bir işletmenin kontrolünü elde ettiğinde TFRS 3’ü uygulamaz. Bunun yerine, yatırım işletmesi bağlı ortaklıktaki yatırımını TFRS 9’a göre gerçeğe uygun değer farkını kâr veya zarara yansıtarak ölçer.1 32 31 inci paragrafta yer alan hükme bağlı kalınmaksızın, yatırım işletmesinin yatırım faaliyetleriyle ilişkili hizmet sağlayan bir bağlı ortaklığa sahip olması durumunda (bakınız: B85C–B85E paragrafları), işletme söz konusu bağlı ortaklığı bu TFRS’nin 19-26 ncı paragraflarına göre konsolide eder ve bu tür bağlı ortaklık edinimlerine TFRS 3 hükümlerini uygular. 33 Ana ortaklık, yatırım işletmesi olan bağlı ortaklıkları vasıtasıyla kontrol ettiği işletmeler dahil olmak üzere kontrol ettiği tüm işletmeleri kendisi yatırım işletmesi değilse konsolide eder. (d) Aynı Standardın “Tanımlar” başlıklı A Ekine “Grup” teriminden sonra gelmek üzere aşağıda yer alan “Yatırım işletmesi” terimi eklenmiştir. “

(***)9/4//2014 tarihli ve 29312 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN TÜRKİYE FİNANSAL RAPORLAMA STANDARDI (TFRS 10) HAKKINDA TEBLİĞ (SIRA NO: 216)’DE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR TEBLİĞ (SIRA NO: 43)’in bu tebliğde değişiklik yapılmasına ilişkin hükümleri aşağıdaki gibidir:

MADDE 1 – 28/10/2011 tarihli ve 28098 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Konsolide Finansal Tablolara İlişkin Türkiye Finansal Raporlama Standardı (TFRS 10) Hakkında Tebliğ (Sıra No: 216)’in 3 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Tebliğ, 26/9/2011 tarihli ve 660 sayılı Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumunun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 9 uncu maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.”

MADDE 2 – Aynı Tebliğin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“a) Başkan: Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu Başkanını,”

MADDE 3 – Aynı Tebliğe aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

“Geçiş süreci

GEÇİCİ MADDE 2 – (1) İşletmeler, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte “Türkiye Finansal Raporlama Standardı (TFRS 10) Konsolide Finansal Tablolar” Standardının değiştirilen 4 üncü, 25 inci, 26 ncı, 32 nci, B85C, B85E ve C2A paragraflarında ve aynı standarda eklenen B99A, C1C, 4A, 4B ve C1D paragraflarında ve Örnek 17’de belirtilen hükümleri 1/1/2016 tarihinden önce başlayan hesap dönemlerine ilişkin finansal tablolarında uygulayabilir. Bu durumda, anılan husus finansal tabloların dipnotlarında açıklanır.”

MADDE 4 – Aynı Tebliğin 8 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“MADDE 8 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu Başkanı yürütür.”

MADDE 5 – Aynı Tebliğin ekinde yer alan “Türkiye Finansal Raporlama Standardı (TFRS 10) Konsolide Finansal Tablolar” Standardının;

a) 25 inci Paragrafının (b) ve (c) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“(b) Önceki bağlı ortaklığında devam eden yatırımlarının tamamını finansal tablolara yansıtır ve takip eden dönemlerde bu yatırımları ve önceki bağlı ortaklıkla arasındaki borç veya alacakları ilgili TFRS’ler uyarınca muhasebeleştirir. Devam eden söz konusu yatırımlar, B98(b)(iii) ve B99A paragraflarında tarif edildiği gibi yeniden ölçülür. Kontrolün kaybedildiği tarihte yeniden ölçülen değer, uygulanabilir olması durumunda, bir finansal varlığın TFRS 9 uyarınca ilk muhasebeleştirilmesi sırasındaki gerçeğe uygun değeri olarak veya bir iştirak veya iş ortaklığındaki yatırımın finansal tablolara ilk alınma maliyeti olarak dikkate alınır.

(c) B98-B99A paragraflarında belirlendiği üzere, kontrolü sağlayan önceki paylara atfedilebilen, kontrolün kaybıyla ilişkili kazanç veya kayıpları finansal tablolara yansıtır.”

b) 26 ncı Paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“26. B97-B99A paragrafları, bir bağlı ortaklıktaki kontrol kaybının muhasebeleştirmesine rehberlik eder.”

c) B99 Paragrafından sonra gelmek üzere aşağıdaki B99A Paragrafı ve Örnek 17 eklenmiştir.

“B99A. Bir ana ortaklığın, TFRS 3’teki işletme tanımını karşılamayan bir bağlı ortaklığı üzerindeki kontrolünü, özkaynak yöntemiyle muhasebeleştirilen bir iştirak veya iş ortaklığının dahil olduğu bir işlem sonucunda kaybetmesi halinde, söz konusu ana ortaklık kazanç veya kaybını B98 ve B99 paragrafları uyarınca belirler. İşlemden kaynaklanan kazanç veya kayıp (daha önce diğer kapsamlı gelirde sunulan ve B99 paragrafı uyarınca kâr veya zararda yeniden sınıflandırılacak tutarlar da dahil), ilişkili olmayan yatırımcıların söz konusu iştirak veya iş ortaklığındaki payları ölçüsünde ana ortaklığın kâr veya zararına yansıtılır. Kazancın kalan kısmı, iştirak veya iş ortaklığındaki yatırımın defter değeri karşılığında elimine edilir. Buna ek olarak, ana ortaklığın önceki bağlı ortaklıktaki yatırımı devam ediyorsa ve önceki bağlı ortaklık artık özkaynak yöntemi kullanılarak muhasebeleştirilen bir iştirak veya iş ortaklığıysa; kazanç veya kaybın, önceki bağlı ortaklıkta devam eden yatırımın gerçeğe uygun değerle yeniden ölçümünden kaynaklanan kısmı, ilişkili olmayan yatırımcıların yeni iş ortaklığı veya iştirakteki payları ölçüsünde ana ortaklığın kâr veya zararına yansıtılır. Bu kazancın kalan kısmı, önceki bağlı ortaklıkta devam eden yatırımın defter değeri karşılığında elimine edilir. Ana ortaklık, önceki bağlı ortaklığındaki yatırımını, artık TFRS 9 uyarınca muhasebeleştirilecek bir yatırım olarak devam ettiriyorsa, kazanç veya kaybın, önceki bağlı ortaklıkta devam eden yatırımın gerçeğe uygun değerle yeniden ölçümünden kaynaklanan kısmının tamamı ana ortaklığın kâr veya zararına yansıtılır.


Uygulama örnekleri

”

ç) C1B Paragrafından sonra gelmek üzere aşağıdaki C1C Paragrafı eklenmiştir.

C1C. (Değişik:RG-17/12/2017-30273) Yatırımcı ile İştirak veya İş Ortaklığı Arasındaki Varlık Satışları veya Ayni Sermaye Katkıları (TFRS 10 ve TMS 28’e ilişkin değişiklikler) 25-26’ncı paragrafları değiştirmiş ve B99A paragrafını eklemiştir. Bu değişiklikler, Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK) tarafından belirlenecek bir tarihte veya bu tarihten sonra başlayan yıllık hesap dönemlerinde ileriye yönelik olarak uygulanır. Erken uygulamaya izin verilmektedir. Erken uygulama halinde bu husus dipnotlarda açıklanır.

MADDE 6 – Aynı Tebliğin ekinde yer alan “Türkiye Finansal Raporlama Standardı (TFRS 10) Konsolide Finansal Tablolar” Standardının;

a) 4 üncü Paragrafının (a) bendinin (iv) üncü alt bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“(iv) Ana ortaklık veya ara kademe bir ana ortaklığın kamunun kullanımına açık ve bu TFRS uyarınca gerçeğe uygun değer farkı kâr veya zarara yansıtılarak ölçülen veya konsolide edilen bağlı ortaklıklarının TFRS’lere uygun finansal tablolar hazırlıyor olması”

b) 4 üncü Paragrafının (b) ve (c) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“(b) “-”

c) 4 üncü Paragrafından sonra gelmek üzere aşağıdaki 4A ve 4B Paragrafları eklenmiştir.

“4A. Bu TFRS, TMS 19 Çalışanlara Sağlanan Faydalar Standardının uygulandığı işten ayrılma sonrası fayda planları veya diğer uzun dönemli fayda planlarına uygulanmaz.

4B. Yatırım işletmesi olan bir ana ortaklık, bu TFRS’nin 31 inci paragrafı uyarınca tüm bağlı ortaklıklarını gerçeğe uygun değer farkı kâr veya zarara yansıtarak ölçmesi zorunlu olduğunda konsolide finansal tablo sunmaz.”

ç) 32 nci Paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“32. 31 inci paragrafta yer alan hükme bağlı kalınmaksızın, yatırım işletmesi kendisi yatırım işletmesi olmayan ve asıl amaç ve faaliyetleri yatırım işletmesinin yatırımla alakalı hizmet sunmak olan bağlı ortaklığa sahipse (bkz: B85C–B85E paragrafları), işletme söz konusu bağlı ortaklığı bu TFRS’nin 19-26 ncı paragraflarına göre konsolide eder ve bu tür bağlı ortaklık edinimlerine TFRS 3 hükümlerini uygular.”

d) B85C Paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“B85C. Bir yatırım işletmesi, yatırım işletmesi tanımını karşıladığı sürece, kendi faaliyetleri içerisinde önemli yer tutsa bile, doğrudan veya bir bağlı ortaklığı vasıtasıyla yatırımcılarının yanı sıra üçüncü taraflara da yatırımla alakalı hizmetleri sağlayabilir (örneğin; yatırım danışmanlığı hizmetleri, yatırım yönetimi, yatırım destek hizmetleri ve idari hizmetler).”

e) B85E Paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“B85E. Bir yatırım işletmesi, kendisi yatırım işletmesi olmayan ve asıl amaç ve faaliyetleri bu yatırım işletmesine veya diğer taraflara -B85C–B85D paragraflarında tanımlandığı gibi- yatırım işletmesinin yatırım faaliyetleri konusunda yatırımla alakalı hizmetler veya faaliyetler sunmak olan bağlı ortaklığa sahipse bu bağlı ortaklığı 32 nci paragraf uyarınca konsolide eder. Yatırımla alakalı hizmet ve faaliyet sunan bağlı ortaklık kendisi bir yatırım işletmesi ise, yatırım işletmesi olan ana ortaklık bağlı ortaklığı 31 inci paragraf uyarınca gerçeğe uygun değer farkını kâr veya zarara yansıtarak ölçer.”

f) C1C Paragrafından sonra gelmek üzere aşağıdaki C1D Paragrafı eklenmiştir.

“C1D. Yatırım işletmeleri: “Konsolidasyon İstisnalarının Uygulanması” değişikliğiyle (TFRS 10, TFRS 12 ve TMS 28’e ilişkin değişiklikler) bu Standardın 4, 32, B85C, B85E ve C2A paragrafları değiştirilmiş ve 4A-4B paragrafları eklenmiştir. Bu değişiklikler 1 Ocak 2016 tarihinde veya sonrasında başlayan hesap dönemlerinde uygulanır. Erken uygulamaya izin verilmektedir. Bu durumda anılan husus dipnotlarda açıklanır.”

g) C2A Paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“C2A. TMS 8’in 28 inci paragrafındaki hükümlere bağlı kalınmaksızın, işletme bu TFRS’yi ilk kez uyguladığında ve daha sonra bu TFRS’ye ilişkin Yatırım İşletmeleri ve Yatırım işletmeleri: “Konsolidasyon İstisnalarının Uygulanması” değişikliklerini ilk kez uyguladığında, işletmenin TMS 8’in 28(f) paragrafı uyarınca istenen sayısal bilgiyi yalnızca bu TFRS’nin ilk uygulanma tarihinin hemen öncesindeki hesap dönemi (“hemen önceki hesap dönemi”) için sunması yeterlidir. İşletme, zorunlu olmamakla birlikte, söz konusu bilgiyi cari dönem için veya daha önceki karşılaştırmalı dönemler için de sunabilir.”

MADDE 7 – Bu Tebliğ 1/1/2016 tarihinden sonra başlayan hesap dönemlerinde geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 8 – Bu Tebliğ hükümlerini Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu Başkanı yürütür.

İlgili Erişim