Madde 4 — TanÄḟmlar

MADDE 4-Â(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Aliyman: Yolun proje yatay hattÄḟndaki doğrusal kÄḟsmÄḟnÄḟ,

b) Ana hat: Ulusal demiryolu altyapÄḟ ağÄḟnda, istasyonlarÄḟ birbirine bağlayan hat ile istasyonlarÄḟn sapmasÄḟz geçilen hatlarÄḟ,

c) Ana yol: Ana trafiğe açÄḟk olan ve bunu kesen karayolundaki trafiğin, bu yolu geçerken veya bu yola girerken, ilk geçiş hakkÄḟnÄḟ vermesi gerektiği işaretlerle belirlenmiş karayolunu,

ç) AyÄḟrÄḟcÄḟ: TaşÄḟt yollarÄḟnÄḟ veya yol bölÃỳmlerini birbirinden ayÄḟran, bir taraftaki taşÄḟtlarÄḟn diğer tarafa geçmesini engelleyen veya zorlaştÄḟran karayolu yapÄḟsÄḟ, trafik tertibatÄḟ veya gerecini,

d) AyrÄḟlma noktasÄḟ: ÄḞltisak hattÄḟ Ãỳzerinde bulunan, ulusal demiryolu altyapÄḟ ağÄḟ ile özel kullanÄḟma ait demiryolu altyapÄḟsÄḟnÄḟ birbirinden ayÄḟrarak kurumlarÄḟn demiryolu altyapÄḟsÄḟ Ãỳzerindeki sorumluluk sÄḟnÄḟrÄḟnÄḟ belirleyen noktayÄḟ,

e) BakanlÄḟk: UlaştÄḟrma ve AltyapÄḟ BakanlÄḟğÄḟnÄḟ,

f) Bariyer: Demiryolu hemzemin geçidini otomatik veya mekanik olarak kapatan, karayolu trafiğinin geçişini engelleme dÃỳzeneğini,

g) Boden boşluğu: Demiryolu hemzemin geçitlerde kontray veya zemin kaplama malzemesi ile esas ray arasÄḟnda demiryolu aracÄḟ tekerinin serbestçe geçişine olanak sağlamak için bÄḟrakÄḟlan boşluğu,

ğ) BordÃỳr: AyÄḟrÄḟcÄḟ, ada, yaya yolu, bisiklet yolu gibi karayolu bölÃỳmlerini taşÄḟt yolundan ayÄḟran, taşÄḟt yoluna göre yÃỳkseltilmiş olarak tesis edilen, sayÄḟlan bu bölÃỳmlere araçlarÄḟn doğrudan çÄḟkÄḟşÄḟnÄḟ gÃỳçleştiren ve taşÄḟt yolundaki trafiği yönlendiren sÄḟnÄḟrlayÄḟcÄḟ tertibatlarÄḟ,

h) Demiryolu altyapÄḟ işletmecisi: Tasarrufundaki demiryolu altyapÄḟsÄḟnÄḟ gÃỳvenli bir şekilde işletmek ve demiryolu tren işletmecilerinin hizmetine sunmak hususunda BakanlÄḟkça yetkilendirilmiş kamu tÃỳzel kişilerini ve şirketleri,

Äḟ) Demiryolu hemzemin geçidi: Karayolu ile demiryolunun aynÄḟ seviyede kesiştiği bariyerli veya bariyersiz geçitleri,

i) Demiryolu trafik işaretleri: Demiryolu trafiğini dÃỳzenleme amacÄḟ ile demiryolunda kullanÄḟlan işaret levhalarÄḟ, ÄḟşÄḟklÄḟ ve sesli işaretler ile yetkililerin trafiği yönetmek için yaptÄḟklarÄḟ hareketleri,

j) Deray: Lokomotif ya da vagon tekerlerinin ray dÄḟşÄḟna çÄḟkmasÄḟnÄḟ,

k) Dever: Demiryolu taşÄḟtlarÄḟnÄḟ kurp içinde etkileyen merkezkaç kuvvetinin savurma ve devirme etkilerine kÄḟsmen karşÄḟ koymak için hÄḟz ve kurp yarÄḟçapÄḟna göre dÄḟş raya verilen yÃỳkseltmeyi,

l) Drenaj: YeraltÄḟ ve yÃỳzeysel sularÄḟn yol gövdesine zarar vermeden uzaklaştÄḟrÄḟlmasÄḟnÄḟ,

m) DÃỳşey kurp: Demiryolu gÃỳzergÃḃhÄḟ Ãỳzerinde farklÄḟ eğimlerin birleştiği noktalarda geçişi kolaylaştÄḟrmak için oluşturulan yer merkezli veya gök merkezli daire yayÄḟ şeklindeki demiryolunu,

n) Fiziksel burun: Bir yol ayrÄḟmÄḟnda ya da katÄḟlÄḟmÄḟnda kaplamasÄḟz bölgenin uç noktasÄḟnÄḟ,

o) Geçiş eğrisi: Kurplarda merkezkaç kuvvetinin demiryolu aracÄḟna olan etkisine karşÄḟ ani olmayan dÃỳzenli bir geçiş sağlamak amacÄḟyla aliyman ile kurp arasÄḟna yerleştirilen eğri parçasÄḟnÄḟ,

ö) Geometrik burun: Bir yol ayrÄḟmÄḟnda ya da katÄḟlÄḟmÄḟnda iki kenar çizgisinin ayrÄḟldÄḟklarÄḟ ya da birleştikleri noktayÄḟ,

p) Hemzemin geçit kaplamasÄḟ: Demiryolu hemzemin geçitlerinde, karayolu araçlarÄḟnÄḟn geçişini kolaylaştÄḟrmak için ray aralarÄḟ ile birlikte gabari dÃḃhilindeki, dÄḟş raydan itibaren 2 metre mesafeye kadar, çeşitli malzemelerle (ahşap, beton, asfalt, kauçuk, kesme taş, kilitli parke taş, kompozit ve benzeri) ray mantarÄḟ Ãỳst seviyesine kadar yapÄḟlan dolguyu,

r) IşÄḟklÄḟ ve sesli trafik işaretleri: Trafiği dÃỳzenlemede kullanÄḟlan ÄḟşÄḟklÄḟ ve sesli, sabit veya taşÄḟnabilir, elle kumanda edilebilen veya otomatik çalÄḟşan, Ãỳzerinde çeşitli renk, şekil, sembol, yazÄḟ bulunan ve belirli yanma sÃỳresi olan, ÄḟşÄḟk veya sesle özel bir talimatÄḟn aktarÄḟlmasÄḟnÄḟ sağlayan trafik tertibatlarÄḟnÄḟ,

s) ÄḞltisak hattÄḟ: Ulusal demiryolu altyapÄḟ ağÄḟndan özel kullanÄḟma ait demiryolu altyapÄḟsÄḟna bağlantÄḟ sağlayan hattÄḟ,

ş) ÄḞşaretleme: TaşÄḟt yolu ile bordÃỳr, ada, ayÄḟrÄḟcÄḟ, otokorkuluk gibi karayolu elemanlarÄḟ Ãỳzerindeki çeşitli renkte çizgi, şekil, sembol, yazÄḟ ve yansÄḟtÄḟcÄḟ ve benzerleri ile özel bir talimatÄḟn aktarÄḟlmasÄḟnÄḟ sağlayan tertibatÄḟ,

t) Karayolu: Trafik için, kamunun yararlanmasÄḟna açÄḟk olan arazi şeridi, köprÃỳler ve alanlarÄḟ,

u) Kenar dikmesi: Yol doğrultusunu ve kenarlarÄḟnÄḟ göstermek Ãỳzere, yol kenarlarÄḟna belirli aralÄḟklarla yerleştirilen elemanÄḟ,

Ãỳ) Kontray: Yolun normal profilinden farklÄḟlaştÄḟğÄḟ bölÃỳmlerinde; tekerlek bodenlerinin rahat hareket etmesini sağlayarak taşÄḟtlarÄḟn deray etmesini önlemek veya deraylÄḟ gelen araçlarÄḟn risk altÄḟndaki tesislere zarar vermesini önlemek için normal işletme rayÄḟnÄḟn yanÄḟna döşenen belirli uzunluktaki ikinci raylarÄḟ veya çelik profillerden oluşturulmuş donatÄḟlarÄḟ,

v) Ofset tarama: Geometrik burun ile fiziksel burun arasÄḟnda kalan bölgede belirli bir açÄḟda çizgi ile yapÄḟlan taramayÄḟ,

y) Özel kullanÄḟma ait demiryolu altyapÄḟsÄḟ: Ulusal demiryolu altyapÄḟ ağÄḟna iltisak hattÄḟ ile bağlantÄḟsÄḟ olan, teknik ve idari kontrolÃỳ ve kullanÄḟm tasarrufu kamu, gerçek veya tÃỳzel kişiye ait olan demiryolu altyapÄḟsÄḟnÄḟ,

z) Reflektör: BaşlÄḟca yansÄḟma olayÄḟndan yararlanarak, bir ÄḟşÄḟk kaynağÄḟnÄḟn ÄḟşÄḟk akÄḟsÄḟnÄḟn uzaysal dağÄḟlÄḟşÄḟnÄḟ değiştirmeye yarayan nesneyi,

aa) RefÃỳj: BölÃỳnmÃỳş yolda zÄḟt yönlerde hareket eden trafiği birbirinden ayÄḟran kÄḟsmÄḟ,

bb) Sayding: TSÄḞ sisteminin uygulandÄḟğÄḟ bölgelerde trafiğin akÄḟcÄḟlÄḟğÄḟnÄḟ ve hat kabiliyetini artÄḟrmak amacÄḟ ile istasyonlar arasÄḟnda buluşma ve öne geçmelerin, gerektiğinde yolcu ve yÃỳk taşÄḟmacÄḟlÄḟğÄḟnÄḟn yapÄḟldÄḟğÄḟ, ana yola yardÄḟmcÄḟ yollarÄḟn bulunduğu yerleri,

cc) Seyir momenti: Demiryolu hemzemin geçidinden son bir yÄḟlda geçen tren sayÄḟsÄḟnÄḟn yÄḟllÄḟk ortalama gÃỳnlÃỳk değeri ile karayolu araç sayÄḟsÄḟnÄḟn yÄḟllÄḟk ortalama gÃỳnlÃỳk trafik (YOGT) değerinin çarpÄḟmÄḟyla elde edilen sayÄḟyÄḟ,

çç) TaşÄḟt yolu (kaplama): Karayolunun genel olarak taşÄḟt trafiğince kullanÄḟlan kÄḟsmÄḟnÄḟ,

dd) Karayolu trafik işaretleri: Trafiği dÃỳzenleme amacÄḟ ile kullanÄḟlan işaret levhalarÄḟ, ÄḟşÄḟklÄḟ ve sesli işaretler, yer işaretlemeleri ile trafik zabÄḟtasÄḟ veya diğer yetkililerin trafiği yönetmek için yaptÄḟklarÄḟ hareketleri,

ee) Trafik işaret levhasÄḟ: Sabit veya taşÄḟnabilir bir mesnet Ãỳzerine yerleştirilmiş ve Ãỳzerindeki sembol, renk ve yazÄḟ ile özel bir talimatÄḟn aktarÄḟlmasÄḟnÄḟ sağlayan trafik tertibatÄḟnÄḟ,

ff) TSÄḞ: Trenlerin trafiğinin elektrikli sinyallerle merkezden idaresi sistemini,

gg) Ulusal demiryolu altyapÄḟ ağÄḟ: TÃỳrkiye sÄḟnÄḟrlarÄḟ içerisinde bulunan il, ilçe merkezleri ve diğer yerleşim yerleri ile limanlar, hava meydanlarÄḟ, organize sanayi bölgeleri, lojistik ve yÃỳk merkezlerini birbirine bağlayan Devlete veya şirketlere ait bÃỳtÃỳnleşik demiryolu altyapÄḟsÄḟ ağÄḟnÄḟ,

ğğ) Yatay kurp: ÄḞki dÃỳz demiryolunu birbirine bağlayan daire yayÄḟ (viraj) şeklindeki demiryolunu,

hh) Yeni yol: YapÄḟmÄḟ planlanan yeni bir demiryolu hattÄḟnÄḟ veya karayolunu,

ÄḟÄḟ) Yerleşim yeri: Kendisine ulaşan karayollarÄḟ Ãỳzerinde sÄḟnÄḟrÄḟnÄḟn başlangÄḟcÄḟ ve bitimi bir işaret levhasÄḟ ile belirlenmiş olan yerleşme, çalÄḟşma ve barÄḟnma amacÄḟ ile insanlarÄḟn yararlandÄḟklarÄḟ yapÄḟ ve tesislerin bir arada bulunduğu ve karayolu trafiğine etkileri tespit edilmiş ve idari taksimatla belirlenmiş olan il, ilçe, belde, köy veya mahallelerini,

ifade eder.

ÄḞKÄḞNCÄḞ BÖLÜM

Genel HÃỳkÃỳmler

Demiryolu hemzemin geçitleri ile yaklaşÄḟm yollarÄḟnÄḟn yapÄḟmÄḟ, bakÄḟmÄḟ ve işletilmesi