Madde 25 — Projelendirme kriterleri
MADDE 25-(1) Yüzer GES tesislerinin projelendirilmesi tüzel kişinin sorumluluğunda olup projelendirme aşamasında tüzel kişi; meri mevzuatta belirtilen kriterlere, fen ve sanat kurallarına, yüzer GES kurulmasında su yüzeyinin kiralanmasına ve kullanımına dair taahhütnamede ve aşağıda belirtilen kurallara uymak zorundadır:
a) Rezervuarlı tesislerde; maksimum işletme kotundaki su yüzeyi esas alınarak baraj seddesinden memba yönüne doğru kuş uçumu 300 m'lik mesafe, baraj güvenliği ile can ve mal kaybı yaşanmaması bakımından yasak bölge olarak tespit edilir ve bu bölgede yüzer GES kapsamındaki her türlü faaliyet yasaklanır. Regülatörlü projelerde yasak bölge mesafesi 100 m olarak uygulanır. Rezervuarda kurulacak yüzer GES alanının, herhangi bir olumsuzluk durumunda (taşkın, çelik halatların kopması ve benzeri), baraj gövdesi ve yardımcı yapılarda baraj emniyeti yönünden herhangi bir olumsuz etkiye sebep olmayacak mesafede belirlenmesi gerekir. Ayrıca herhangi bir olumsuzluk halinde (taşkın, çelik halatların kopması ve benzeri) baraj gövde emniyeti ve boşaltım sistemlerinin (dolusavak, dipsavak sistemi ve benzeri) işletilmesini engelleyecek durumlar göz önünde bulundurularak gerekli tedbirler alınır.
b) Kanal yüzey alanlarında inşa edilecek yüzer GES tesisleri, kanal üzerine inşa edilecek konstrüksiyon yapısının üzerine kurulur. Kanal üzerine inşa edilecek konstrüksiyon yapısı suya veya kanala temas etmeyecek ve kanal stabilitesine zarar vermeyecek şekilde projelendirilerek inşa edilir ve işletilir.
c) Kanal yüzey alanlarına inşa edilecek yüzer GES tesisleri; kanalın işletme, bakım ve onarım faaliyetlerine engel olamaz ve kanal akış rejimini etkilemez. Yüzer GES alanında meydana gelecek herhangi bir olumsuzluk durumunda kanal stabilitesini etkilemeyecek, kanalda kirlenme ve tıkanmaya sebebiyet vermeyecek şekilde gerekli önlemler alınır.
ç) Kanal yüzey alanlarına inşa edilecek yüzer GES tesislerinde, yüzer GES adası uzunluğu kanal güzergahı boyunca 250 m’yi geçemez ve adalar arasında en az 25 m mesafe bırakılır.
d) Panellerin montajı ve kurulumu, suyun yatay ve düşey hareketliliği ve iklim koşulları göz önünde bulundurularak stabiliteyi sağlamak amacıyla mühendislik hesaplarına dayandırılır. Yüzer GES sistemlerinin dalga ve rüzgâr etkileri ile kar ve buz yüklerine karşı dayanıklı olması için gerekli teknik tedbirler alınır ve panellerin su üstündeki hareketlerini minimum seviyeye indirecek stabilizasyon sistemleri kullanılır. Yüzdürücü sistemin düşeyde ve yatayda hareketini takip edecek sensör ve uzaktan algılama sistemleri kullanılır.
e) Su yüzeyine yerleştirilecek olan paneller, ankraj sistemleri ve kablo hatları, rezervuarın kullanım amaçları doğrultusunda göl alanındaki ulaşımı ve diğer amaçları aksatmayacak şekilde projelendirilir.
f) Rezervuar su yüzeylerinde yer alan yüzer GES adaları 10 hektardan büyük olmayacak şekilde boyutlandırılır.
g) Rezervuar su yüzeylerinde yer alan yüzer GES adaları su seviyesi değişikliklerine uyum sağlayacak şekilde kablo ve ankraj sistemleri ile zemine bağlanır.
ğ) Rezervuar su yüzeylerinde yer alan yüzer GES adaları arasında en az 30 m mesafe bırakılır.
h) Rezervuar su yüzeylerinde yer alan yüzer GES adaları, minimum su seviyesi sınırından yatayda en az 25 m mesafede konumlandırılır.
ı) Rezervuar su yüzeylerinde yer alan yüzer GES adası su yüzeyi temas oranı, suya temas etmeyen panel sistemlerinde yüzde 60’tan büyük olmayacak şekilde projelendirilir.
i) Yüzer GES adalarının rezervuar alanındaki yerleşimi; tesisin yatayda ve düşeyde hareket kabiliyeti dikkate alınarak belirlenir ve fizibilite raporunda yer alan yüzer GES sahası koordinatları içerisinde yer alacak şekilde projelendirme yapılır.
j) DSİ tarafından, ihtiyaç olması halinde rezervuar minimum su seviyesinin altına indirilecek şekilde rezervuar işletme planı uygulanabilir. Bu durum en az beş gün öncesinden tüzel kişiye bildirilir. Tüzel kişi rezervuarın minimum su seviyesinin altına indirilmesinden dolayı tesisin zarar görmemesi için gerekli tedbirleri alır. Bu durumdan kaynaklı tesiste oluşan zarar ve ziyandan dolayı DSİ sorumlu tutulamaz ve tüzel kişi DSİ’den herhangi bir hak ve tazminat talebinde bulunamaz.
k) DSİ, suyun niteliği ve niceliği konusunda hiçbir zaman garanti ve taahhüt vermez. Suyun nitelik ve niceliğindeki değişimlerden kaynaklı oluşacak olası zararlardan DSİ sorumlu değildir.
l) Rezervuar su yüzeyinde projeye dayalı su ürünleri yetiştiriciliğinin olması halinde yüzer GES sahası su ürünleri yetiştiriciliği tesisine en az 250 m mesafede olur.
m) Rezervuar su yüzeyinde; mevcut, başvuru aşamasında ve mutasavver projeler kapsamında balıkçılık (ticari, amatör ve sportif avcılık), projeye dayalı su ürünleri yetiştiriciliği, rekreasyon ve ulaşım faaliyetleri, uçak iniş-kalkışı ile bunların dışında olabilecek diğer faaliyetlere yönelik olarak diğer kuruluşlara ve tüzel kişilere kiralanacak veya kullanım izni verilecek olan rezervuar su yüzey alanları ve kullanım süreleri DSİ veya ilgili kurumlar tarafından belirlenir ve tüzel kişiye bildirilir. Tüzel kişi bunlara uymakla yükümlüdür. Ancak faaliyet sahibi suyun niteliğinin olumsuz etkilenmeyeceğini taahhüt etmekle ve bunun için gerekli tedbirleri almakla yükümlüdür.
n) Yüzer GES sahasının olası sel ve taşkınlar ile taşkınlarda sürüklenen malzemelerden etkilenmemesi için gerekli olan tedbirlerin alınması tüzel kişinin yükümlülüğündedir. Söz konusu tedbirlere ilişkin ihtiyaç duyulan tesislerin inşaat, işletme, bakım ve onarım çalışmaları tüzel kişi tarafından gerçekleştirilir.
o) Montajda kullanılacak malzemeler ve ekipmanlar, suya dayanıklı olur ve çevre dostu malzemeler tercih edilir. Elektrik sistemleri ve kablolar, suya dayanıklı ve yalıtımlı olur, özellikle su altı kabloları için özel koruma önlemleri alınır, su altı kabloları özel yalıtım ve koruma standartlarına uygun olmak zorundadır.
ö) Yüzer GES sahası içerisindeki tesislerin gece ve olumsuz hava koşullarında gündüz vakitlerinde görünürlüğünü sağlayacak nitelikte ışıklı ikaz ve uyarı sistemleri kurulur.
p) Yüzer GES sistemlerinde kullanılacak ve su ile temas eden malzemelerin su kalitesine etkisinin kabul edilebilir sınırlarda olup olmadığını göstermek için, BS 6920 veya eşdeğer standartlara göre test edilmesi gerekir. Bu testler 23 ± 2ºC sıcaklıkta gerçekleştirilir. Proje kapsamında kullanılan yüzdürücü sistem malzemesinin cinsi ve niteliği dikkate alınarak, DSİ tarafından talep edilmesi halinde malzeme testleri 40 ± 2ºC sıcaklıkta gerçekleştirilir. Test sonuç raporu, ulusal/uluslararası akredite bir kurumdan alınır.
r) Projede yapılacak her türlü değişiklikler için, ilgili kurum/kuruluşlardan gerekli izinler tüzel kişi tarafından alınır.