Madde 18 — İşletme ruhsatına ilişkin usul ve esaslar
MADDE 18 – (1) İşletme ruhsatı keşif tescili Genel Müdürlükçe onaylanmış ve hudutları tespit edilmiş belirli bir petrollü arazi için verilir. İşletme ruhsatının büyüklüğü, başvuruda verilecek bilgilerin değerlendirilmesi sonucunda, petrol rezervuarının yüzey izdüşümünü içine alacak şekilde belirlenir.
(2) (Değişik:RG-22/9/2017- 30188) İşletme ruhsatının büyüklüğü 1/25.000 ölçekli paftalarda devlet ve bölge sınırları haricinde doğu-batı, kuzey-güney yönlü dörtkenardan oluşacak şekilde petrollü arazinin büyüklüğü dikkate alınarak belirlenir. İşletme ruhsatı dışında kalan alan, süresinin sonuna kadar arama ruhsatı olarak devam eder. Arama ruhsatının süresinin bitiminde bu alan Kanunda belirtilen ruhsatlandırma usullerine göre yeniden arama ruhsatına konu edilir. İşletme ruhsatı başvurusu yapılan petrollü yapının aynı arama ruhsatı içerisindeki 1/25.000 ölçekli paftaya komşu diğer paftaların içerisinde de devam ettiğinin ispatlanması durumunda ve talep edilmesi halinde, bu paftalar keşif şartı aranmaksızın süresi ve şartları Genel Müdürlükçe belirlenmek üzere işletme ruhsatına konu edilebilir.
(3) Arama ruhsatından doğan işletme ruhsatı almak için keşif tescili yapılmış petrollü arazi için Genel Müdürlüğe müracaatta bulunulur. Usulüne uygun olarak yapılan başvurular altmış gün içinde sonuçlandırılır.
(4) (Değişik:RG-22/9/2017- 30188) İşletme ruhsatı; sahanın rezerv, ekonomik ömrü, üretim programı ve verilecek iş ve yatırım programı dikkate alınarak yirmi yıla kadar verilir. Ancak yirmi yıldan az süre verilmesi durumunda, petrol hakkı sahibi tarafından yeterli rezerv, üretim ve yatırım programının sunulması ile geri kalan sürenin verilmesi talebi yeniden değerlendirilir. İşletmecinin ruhsat alanında üretimini mücbir sebepler dışında kesintisiz olarak sürdürmesi esastır. Aksi takdirde Kanunun 24 üncü maddesindeki hükümler uygulanır.
(5) İşletme ruhsatında ekonomik olarak üretimin devam etmesi ve hak sahibi tarafından verilecek üretim programının uygun görülmesi halinde ruhsat süresi onar yılı geçmemek üzere iki kez uzatılabilir.
(6) İşletmeci, Kanunun 8 inci maddesinin altıncı fıkrasının öngördüğü boru hattı inşa izni almak üzere sahip olduğu petrollü saha içerisinde gereken toplama hatlarıyla, en yakın rafineriye, ana iletim boru hattına veya satış noktalarına kadar inşa edilecek bağlantı hatları için ek-19’da belirtilen bilgi ve belgeler ile Genel Müdürlüğe başvurur. Genel Müdürlük, doksan gün içerisinde başvuruyu sonuçlandırır.
(7) Komşu ruhsatlarda olan petrol işlemlerinin birleştirilmesi ile israfın önleneceği, üretimin ve verimin artacağı, maliyetlerin azalacağı durumlarda; işletmeciler, petrol işlemlerini birleştirebilirler. Bu maksatla kendi aralarında yaptıkları operatörlük anlaşması ile Genel Müdürlüğe başvururlar. Genel Müdürlüğün uygun bulması halinde petrol işlemleri birleştirilebilir.
(8) (Değişik:RG-22/9/2017- 30188) Aynı rezervuarın birden fazla ruhsatta yer alması veya ihtilaf olması durumunda öncelikle ruhsat sahiplerinin aralarında anlaşması istenir. Rezervuarın ruhsatlardaki uzanımının belirlenmesi, tarafların üzerinde uzlaşacağı uzman bir kuruluş tarafından yapılır. Elde edilen sonuca uygun olarak, Genel Müdürlüğün bilgisi dâhilinde rezervin paylaşımı belirlenir. İhtilafın giderilemediği durumlarda Genel Müdürlüğün belirleyeceği usul ve esaslar dâhilinde ihtilafın çözüm süreci yürütülür.
(9) (Ek:RG-22/9/2017- 30188) Maden Kanununun 2 nci maddesine ait IV. Grup (b) bendinde belirtilen madenlerden metan gazı üretilmesi için metan gazı işletme ruhsatı almak isteyen maden ruhsatı sahibi bir dilekçe ile Genel Müdürlüğe başvurur. Dilekçe ekinde;
a) (Değişik ibare:RG-15/1/2022-31720) Genel Müdürlük tarafından verilen ve yürürlükte olan maden ruhsat belgesini,
b) Maden işletme ruhsat sınırları içerisinde kalan madenden, ton başına en az beş metreküp metan gazı tespit edildiğine ilişkin ihtisas sahibi kamu kurum ve kuruluşları, üniversiteler, yurtiçi veya yurtdışı akredite olmuş laboratuvarlardan alınan belgeyi,
c) İşletme ruhsat sahasında tespit edilen toplam maden ve metan gazı rezervini, metan gazı üretim ve yatırım programını, üretim yapılacak derinlik ve sınırlarını
Genel Müdürlüğe verir. Genel Müdürlük, işletme ruhsatı talebini inceleyip gerekli değerlendirmeleri yaptıktan sonra işletme ruhsatı verebilir. Verilen metan gazı işletme ruhsatı, maden sahibine (Mülga ibare:RG-15/1/2022-31720) bildirilir. Maden sahibine yapılan bildirim tarihi, metan gazı işletme ruhsatının yürürlük tarihi olarak kabul edilir.
(10) (Ek:RG-22/9/2017- 30188) Metan gazı işletme ruhsatı, maden işletme ruhsat alanı ile sınırlı olmak üzere 3213 sayılı Maden Kanununun 2 nci maddesine ait IV. Grup (b) bendinde belirtilen madenlerin bulunduğu en alt seviyeden yeryüzüne kadar verilir. Metan gazı işletme ruhsat sahibi, ruhsatı dışında gaz üretemez. Genel Müdürlük gerekli görmesi halinde metan gazı işletme ruhsatı sahibinin sunduğu program ve verilerde revize isteyebilir ve yerinde tetkik yapabilir. Metan gazı işletme ruhsatı dâhilinde yeni metan gazı rezervlerinin bulunması durumunda, gerekli revize programlarla Genel Müdürlüğe başvuruda bulunulur. Bu rezervin mevcut ruhsatla birlikte değerlendirilmesine ilişkin kararı Genel Müdürlük verir.
(11) (Ek:RG-22/9/2017- 30188) Metan gazı üretimi için talep edilecek metan gazı işletme ruhsatının sınırlarının belirlenmesinde, bu maddenin ikinci fıkrasındaki ölçek ve şekil şartları aranmaz. Bununla birlikte;
a) Petrol işletme ruhsatlarında ve petrol keşif tescili yapılmış arama ruhsatlarında, maden ruhsatı sahibi tarafından metan gazı üretimi için metan gazı işletme ruhsatı talebinde bulunulamaz.
b) Maden ruhsatı sahibine metan gazı üretmek amacıyla metan gazı işletme ruhsatı olarak verilen seviyenin altında olmak kaydıyla, aynı alanda petrol işletme ruhsat sahibi (Ek ibare:RG-15/1/2022-31720) ham petrol veya doğal gaz üretimi yapabilir.
c) Petrol işletme ruhsatı sahibi ile metan gazı işletme ruhsatı sahibi birbirlerinin haklarına riayet etmekle yükümlüdürler. Metan gazı işletme ruhsatı sahibi ile petrol işletme ruhsatı sahibi arasında çıkan ihtilaflar ruhsat sahiplerinin hak ve yükümlülükleri çerçevesinde, Genel Müdürlük tarafından değerlendirilerek karara bağlanır. İhtilaf rezervuarın paylaşılmasına ilişkin ise bu maddenin sekizinci fıkrası hükmü uyarınca işlem tesis olunur.
ç) Metan gazı işletme ruhsatı sahibi, üretmiş olduğu metan gazını en yakın iletim hattına veya satış noktasına iletmek için boru hattı inşa izni talebinde bulunabilir.
(12) (Ek:RG-22/9/2017- 30188) Metan gazı işletme ruhsat süresi, maden işletme ruhsat süresinin bitiminde sona erer. Mevzuatın diğer hükümleri saklı kalmak kaydıyla, 3213 sayılı Kanun kapsamında herhangi bir nedenle maden işletme ruhsatının hükümden düşmesi halinde metan gazı işletme ruhsatı da sona erer. Maden işletme ruhsatının devri halinde buna bağlı olarak alınmış metan gazı işletme ruhsatı, devirden itibaren otuz gün içerisinde talep edilmesi halinde yeni maden işletme ruhsat sahibine devredilir. Maden işletme ruhsatını devralan tarafından, otuz günlük süre içerisinde talepte bulunulmaması halinde metan gazı işletme ruhsatı başka bir işleme gerek kalmaksızın iptal edilir. (Mülga cümle:RG-15/1/2022-31720)