Madde 20 — Müdahale faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi
MADDE 20-(1) Yetkilendirilen kişi, radyasyon acil durumlarında radyasyona maruz kalma veya radyoaktif madde salımı ile sonuçlanacak koşulların oluşma ihtimalinin azaltılması, oluşan koşulların giderilmesi veya hafifletilmesi için hafifletici eylemleri ivedilikle uygular.
(2) Yetkilendirilen kişi, radyasyon acil durumlarının; çalışanların, halkın, çevrenin ve gelecek nesillerin üzerinde oluşturabileceği olumsuz etkilerin en aza indirilmesi ve durumun kontrol altına alınması için saha içindeki koruyucu eylemleri ve diğer müdahale faaliyetlerini EK-1’de belirtilen genel kriterleri dikkate alarak gerçekleştirir.
(3) Yetkilendirilen kişi, Kategori I, II ve III’te yer alan tesisler ve radyasyon uygulamaları kapsamındaki radyasyon acil durumlarında uygulanacak koruyucu eylem ve diğer müdahale faaliyetlerine ilişkin asgari olarak aşağıdaki hususları yerine getirir:
a) Radyasyon acil durumunda saha içindeki kişilerin korunmasının sağlanması.
b) Radyasyon acil durumunda saha içinde bulunan ancak acil durum müdahale organizasyonunda yer almayan kişilerin koruyucu eylemler ve diğer müdahale faaliyetleriyle ilgili olarak uyarılması ve bunlara gerekli talimatların verilmesi.
c) Radyasyon acil durumunda saha içinde bulunan kişilerin planlama aşamasında belirlenmiş güzergâhlar kullanılarak saha dışına tahliyesi, tahliye edilemeyen kişilerin sığınmasının sağlanması ve bu kapsamda saha içinde bulunan kişilerin sayısının belirlenmesi, kayıtlarının tutulması ve planlama aşamasında belirlenmiş uygun toplanma noktalarının oluşturulması için gerekli çalışmaların yapılması.
ç) Radyasyon acil durumunda saha içinde bulunan kişilere ilişkin radyolojik ölçüm ve analiz faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi ve radyoaktif kirliliğin giderilmesi.
d) Radyasyon acil durumunda saha içinde bulunan kişiler ile sahaya veya tesise girmesi gereken acil durum çalışanlarına kişisel koruyucu donanım ve gerekli ise iyot tabletlerinin temin edilmesi.
e) Radyasyon acil durumunda saha içinde gerektiğinde ilk yardım yapılması.
f) Gerektiğinde ilgili yerel ve ulusal düzeydeki kurum ve kuruluşlardan destek alınması.
g) Radyasyon acil durumu sonucu oluşan radyoaktif atıkların ilgili mevzuat hükümleri uyarınca yönetilmesi.
(4) Yetkilendirilen kişi, Kategori IV’te yer alan tesisler ve radyasyon uygulamalarıyla ilgili radyasyon acil durumlarında gerçekleştirilecek hafifletici eylemler ve koruyucu eylemler ile diğer müdahale faaliyetleri kapsamında aşağıdaki hususları uygular ve bu hususları uygulamada asıl sorumluluk kendisinde kalmakla birlikte yerel ve ulusal yetkililerden destek alabilir:
a) Müdahaleye ilişkin tavsiyelerin sağlanması.
b) Tehlikeli radyasyon kaynaklarıyla ilgili koşulların değerlendirilmesi ve radyasyon acil durumunun gerçekleştiği alanın kordon içine alınması.
c) Tehlikeli radyasyon kaynaklarına veya beklenmeyen radyolojik tehlikelere karşı radyasyon acil durumunun gerçekleştiği yerde bulunan kişilerin uyarılması.
ç) Radyasyondan korunma alanında yetkin ekiplerin oluşturularak sahaya gönderilmesi.
d) Radyolojik ölçüm ve analiz faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi ve radyoaktif kirliliğin giderilmesi.
e) Tehlikeli radyasyon kaynaklarına ilişkin arama çalışmalarının yapılması ve kaynakların kontrol altına alınması.
f) Radyasyon acil durumu sonucu oluşan radyoaktif atıkların ilgili mevzuat hükümleri uyarınca yönetilmesi.
Acil durum çalışanlarının radyasyondan korunması