Madde 17

Madde 17- 30.12.1940 tarihli ve 3958 sayılı Gözlükçülük Hakkında Kanun yürürlükten kaldırılmıştır.

Ek Madde 1- (Ek: 28/11/2017-7061/80 md.)

Bu Kanuna tâbi meslek mensupları; mesleki faaliyetlerini geliştirip kolaylaştırmak, meslektaşlar arasında yardımlaşma ve iş birliğini temin etmek ve mesleki ahlâk ve disiplini tesis edip korumak üzere, kamu kurumu niteliğindeki optisyen-gözlükçüler odaları ve Türk Optisyen-Gözlükçüler Birliğini teşkil ederler. (Ek cümleler: 21/7/2025-7557/22 md.) Kamu kurum ve kuruluşları ile kamu iktisadi teşebbüslerinde asli ve sürekli kadrolarda çalışanlar ile geçici 2 nci madde kapsamında faaliyet yürüten eczacılar hariç olmak üzere odalara üye olmayan optisyen-gözlükçüler, mesleki faaliyette bulunamazlar. Optisyenlik müessesesi açıp işletmek isteyen gerçek kişiler ile özel hukuk tüzel kişileri müesseselerini otuz gün içinde bağlı bulundukları ticaret veya esnaf siciline tescil ettirmekle ve sicil gazetesinde ilan ettirmekle yükümlüdürler.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Sınırları içinde odaya kayıtlı en az yüz elli meslek mensubu bulunan her ilde bir oda kurulur. Odalar, kuruluşlarını Birlik Merkez Yönetim Kurulu aracılığı ile Sağlık Bakanlığına bildirmekle tüzel kişilik kazanırlar.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Optisyen-gözlükçüler odalarının organları şunlardır;

a) Genel kurul,

b) Yönetim kurulu,

c) Disiplin kurulu,

ç) Denetleme kurulu.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Genel kurul, odaya kayıtlı üyelerin toplanması ile oluşur ve yılda bir defa eylül ayında toplanır. İlk toplantıda çoğunluk sağlanamaz ise ertesi gün mevcut üyeler ile toplantı yapılır.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Genel kurulun görevleri şunlardır;

a) Yönetim kurulunun yıllık çalışma raporunu ve denetleme kurulu raporunu incelemek,

b) Yönetim kurulunu ibra etmek, gerektiğinde sorumlu görülenler hakkında disiplin soruşturması başlatılmasına karar vermek,

c) Bütçeyi tasdik etmek,

ç) Yönetim kurulu asıl ve yedek üyelerini, Büyük Genel Kurula iştirak edecek asıl ve yedek temsilcileri, disiplin kurulu ile denetleme kurulu asıl ve yedek üyelerini seçmek,

d) Oda adına amacına uygun işlerde kullanılmak üzere taşınmaz mal alınmasına veya satılmasına, taşınmazlar üzerine ipotek ve her türlü ayni hak tesisine karar vermek, bu konularda yönetim kuruluna yetki vermek,

e) Kanunlarla verilen diğer görevleri yapmak.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Yönetim kurulu, genel kurulca seçilecek yedi asıl ve yedi yedek üyeden oluşur ve en az on beş günde bir defa toplanır.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Yönetim kurulunun görevleri şunlardır;

a) Odanın gelir-gider bilançosunu ve bütçesini hazırlayarak genel kurula sunmak,

b) Disiplin kurulunun soruşturma yapmasına karar vermek, bu Kanun uyarınca verilen disiplin ve para cezalarının uygulanmasını sağlamak,

c) Odaya yeni kaydolan, başka odalara naklini yapan ve odadan kaydı silinen üyeleri, en geç otuz gün zarfında Merkez Yönetim Kuruluna bildirmek,

ç) İki yıl içerisinde üyelik sorumluluklarını yerine getirmeyen üyelerin odaya üyelik kayıtlarını Merkez Yönetim Kurulunun kabulü hâlinde silmek,

d) Oda adına amacına uygun işlerde kullanılmak üzere taşınmaz mal alınmasına veya satılmasına, taşınmazlar üzerine ipotek ve her türlü ayni hak tesisine ilişkin konularda genel kurulun onayını alarak Merkez Yönetim Kurulunun onayına sunmak,

e) Kanunlarla verilen diğer görevleri yapmak.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Disiplin kurulu, beş asıl ve beş yedek üyeden oluşmak üzere, yurt içinde en az beş yıl mesleğini icra etmiş olanlar arasından seçilir.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Disiplin kurulunun görevleri şunlardır;

a) Bu Kanunun öngördüğü yükümlülükleri yerine getirmeyen meslek mensupları ile evrakı kendisine tevdi edilen üyelerin meslek adap ve haysiyetine aykırı olan fiil ve hallerinin niteliğine ve ağırlık derecesine göre, fiil ile ceza arasında adil bir denge gözeterek bu Kanun ile belirlenmiş disiplin cezalarını vermek,

b) Kanunlarla verilen diğer görevleri yapmak.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Denetleme kurulu, genel kurulca seçilecek üç asıl ve üç yedek üyeden oluşur.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Denetleme kurulunun görevleri şunlardır;

a) Yönetim kurulu bütçesinin uygulanması ile bütün iş ve işlemleri denetlemek,

b) Gelir ve giderleri, bunlara dair defterleri ve diğer evrakı incelemek ve yılda en az iki defa kasa sayımında bulunmak,

c) Yılda en az iki defa denetlemede bulunarak yürüttüğü görevlere ilişkin çalışmalar ile bütçe uygulamasını ve incelemesini ihtiva eden denetleme raporunu hazırlayarak genel kurula sunmak,

ç) Yönetim kurulunun dağılması hâlinde genel kurulu olağanüstü toplantıya davet etmek,

d) Kanunlarla verilen diğer görevleri yapmak.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Birlik odalardan ve organlardan oluşur. Birliğin organları şunlardır;

a) Büyük Genel Kurul,

b) Merkez Yönetim Kurulu,

c) Merkez Denetleme Kurulu,

ç) Yüksek Disiplin Kurulu.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Büyük Genel Kurul, odaların genel kurullarında seçilen temsilcilerden oluşur. Odaların genel kurullarında, Büyük Genel Kurulda odayı temsil etmek üzere, meslekte fiilen beş yılını doldurmuş üyeler arasından; yüz elli üyesi olan odalar beş, üç yüze kadar üyesi olanlar beş temsilciye ilaveten yüz elliden fazla her tam yetmiş beş üye için birer, üç yüzden fazla üyesi olanlar ise yedi temsilciye ilaveten üç yüzden fazla her tam üç yüz üye için birer üye, Büyük Genel Kurul temsilcisi ve aynı miktarda yedek temsilci seçilir. Büyük Genel Kurul, iki yılda bir defa kasım ayında toplanır. Olağan toplantı dışında, Büyük Genel Kurul temsilcilerinin üçte birinin veya Merkez Yönetim Kurulunun yazılı talebi ile olağanüstü de toplanır. İlk toplantıda çoğunluk sağlanamaz ise ertesi gün mevcut temsilciler ile toplantı yapılır.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Büyük Genel Kurulun görevleri şunlardır;

a) Merkez Yönetim Kurulu ile Merkez Denetleme Kurulunu ayrı ayrı ibra etmek, sorumlu görülenler hakkında disiplin soruşturması başlatılmasına karar vermek,

b) Bütçeyi tasdik etmek,

c) Birliğin diğer organlarının asıl ve yedek üyelerini seçmek,

ç) Merkez Yönetim Kurulunca teklif olunan konuları müzakere etmek, karara bağlamak,

d) Birlik adına amacına uygun işlerde kullanılmak üzere taşınmaz mal alınmasına veya satılmasına, taşınmazlar üzerine ipotek ve her türlü ayni hak tesisine karar vermek, bu konularda Merkez Yönetim Kuruluna yetki vermek,

e) Merkez Yönetim Kurulunca hazırlanan yönetmelik taslaklarını Bakanlığın görüşünü aldıktan sonra onaylamak,

f) Kanunlarla verilen diğer görevleri yapmak.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Merkez Yönetim Kurulu, Büyük Genel Kurulca seçilecek on bir asıl ve on bir yedek üyeden oluşur ve on beş günde bir defa toplanır.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Merkez Yönetim Kurulunun görevleri şunlardır;

a) Odaların çalışmalarının ve işlemlerinin düzenli olmasını sağlamak, takip etmek ve denetleterek aksaklıkları görülenlere ihtarda bulunarak gerektiğinde oda organları hakkında adli ve idari makamlara bildirimde bulunmak,

b) Büyük Genel Kurulun toplanmasını sağlamak,

c) Kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların uygulanmasına yönelik yönetmelik taslaklarını hazırlayarak Bakanlığın görüşünü aldıktan sonra Büyük Genel Kurulun onayına sunmak, kabul edilenlerin Resmî Gazete’de yayımını sağlamak,

ç) Optisyenlik müesseselerinden sağlık hizmeti satın alacak bütün resmî ve özel kurum ve kuruluşlar ile anlaşmalar akdetmek, imzalanan protokollere uygun tip sözleşme metinlerini hazırlamak ve belirleyeceği bedel karşılığı optisyenlik müesseselerine dağıtmak,

d) Kanunlarla verilen diğer görevleri yapmak.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Merkez Denetleme Kurulu, Büyük Genel Kurulca seçilecek üç asıl ve üç yedek üyeden oluşur.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Merkez Denetleme Kurulunun görevleri şunlardır;

a) Merkez Yönetim Kurulu bütçesinin uygulanması ile bütün iş ve işlemleri denetlemek,

b) Gelir ve giderleri, bunlara dair defterleri ve diğer evrakı incelemek ve yılda en az iki defa kasa sayımında bulunmak,

c) Yılda en az iki defa denetlemede bulunarak yürüttüğü görevlere ilişkin çalışmalar ile bütçe uygulamasını ve incelemesini ihtiva eden denetleme raporunu hazırlayıp Merkez Yönetim Kuruluna ve toplandığında Büyük Genel Kurula sunmak,

ç) Merkez Yönetim Kurulunun dağılması hâlinde Büyük Genel Kurulu olağanüstü toplantıya davet etmek,

d) Odaları yetkisi çerçevesinde denetlemek,

e) Kanunlarla verilen diğer görevleri yapmak.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Yüksek Disiplin Kurulu, Büyük Genel Kurulca seçilecek dokuz asıl ve dokuz yedek üyeden oluşur.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Yüksek Disiplin Kurulu, oda disiplin kurullarından gelen evrakı ve kararları inceledikten sonra aynen veya düzelterek kabul ve tasdik edebilir. Mahallince verilen kararın uygun bulunmaması halinde, gerekçesiyle birlikte dosya ilgili disiplin kuruluna iade edilir. Oda disiplin kurulunun bu konuda vereceği ikinci karara itiraz üzerine Yüksek Disiplin Kurulunca verilecek karara yeniden itiraz edilemez. Kurul kararında, karar aleyhine başvurulacak yasal yollar belirtilir.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Birliğin ve odaların organları üye tam sayılarının salt çoğunluğu ile toplanır ve mevcudun salt çoğunluğu ile karar alır. Ancak Yüksek Disiplin Kurulu ve oda disiplin kurulları üye tam sayısı ile toplanır.

(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/22 md.)  Birlik ve odaların genel kurullarında seçilen organların üyelerinin görev süreleri üç yıldır. Yeni üyelerin tamamının seçilmelerine kadar eski üyeler görevlerine devam eder.

(İptal fıkra: Anayasa Mahkemesinin 29/4/2021 tarihli ve E.: 2020/80, K.:2021/34 sayılı Kararı ile) (Yeniden düzenleme: 21/7/2025-7557/22 md.)  Odalar ile Birliğin teşkili, faaliyetleri, organların görev ve yetkileri, toplantıları, seçimi, seçilme yeterlilikleri, seçimlerin yapılış usulü, mesleki yardımlaşma sandığının kuruluşu, mesleki sicil, idari ve mali denetime ilişkin bu Kanunda yer almayan hususlarda 25/1/1956 tarihli ve 6643 sayılı Türk Eczacıları Birliği Kanununun ilgili hükümleri kıyasen uygulanır. Ancak giriş ve yıllık üye aidatı tutarları yürürlükteki brüt asgari ücretin yüzde onunu geçmemek üzere Birlik Büyük Genel Kurulu tarafından tespit edilir. Odaların topladığı aidatlar toplamının yüzde otuzu Birlik merkezi payı olarak oda yönetim kurullarınca Birlik hesabına gönderilir. Oda aidatlarının ve Birlik merkezi payının tahsilat usulleri yönetmelikle belirlenir.

Ek Madde 2- (Ek fıkra: 21/7/2025-7557/23 md.)

Bu Kanun ve meslekle ilgili diğer mevzuatın kendisine yüklediği görevleri yerine getirmeyen, meslek onuruna uymayan eylem ve davranışlarda bulunan veya genel kurul kararlarına aykırı hareket eden meslek mensuplarına kınama, para cezası ve meslek icrasını durdurma cezaları uygulanır.

Kınama; mesleki tutum ve davranışlarında kusurlu sayıldığının meslek mensubuna yazıyla bildirilmesidir. Kınama cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır;

a) Mesleki faaliyetinde ortaya çıkan değişiklikleri, değişiklik tarihinden itibaren on beş gün içinde odaya bildirmemek,

b) Sağlık Meslekleri Kurulunca belirlenen mesleki etik ilkelerine aykırı fiil ve davranışlarda bulunmak,

c) Hastaya ve yakınlarına karşı taahhütlerini yerine getirmemek veya yanıltıcı bilgi vermek,

ç) Satışa arz edilen görmeye yardımcı tıbbi cihazların niteliği hakkında gerçeğe aykırı beyanda bulunmak,

d) Üyelik görev ve sorumlulukları ile ilgili yönetim kurulunca yapılan davet ve talebin gereğini, alınan kararları mazeretsiz olarak yerine getirmemek.

Para cezası; fiilin işlendiği tarihteki yıllık üyelik aidatının beş katına kadar verilecek para cezasıdır. Para cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır;

a) Kendisine reçete gönderilmesini sağlamak üzere kişileri, herhangi bir sağlık kurum ve kuruluşuna veya tabibe yönlendirmek ya da buralardan kendi müesseselerine hasta yönlendirmek, bunlara aracılık etmek,

b) Organ seçimlerinin düzen içinde ve sağlıklı biçimde yürütülmesi amacıyla hakimin ve seçim sandık kurulunun aldığı tedbirlere uymamak,

c) Oda denetçileri tarafından yapılacak inceleme ve denetimlerde istenilen üyeliğe ilişkin bilgi ve belgeleri ibraz etmemek, inceleme ve denetime engel olmak,

ç) Mesleki sırlar ile hastalara veya hizmet alıcılara ait sırları yasal zorunluluk dışında açıklamak.

Meslek icrasını durdurma; meslek icrasının bir ay veya bir yıl süreyle durdurulmasıdır. Para cezasıyla cezalandırılan meslek mensubunun üç yıl içinde aynı cezayı gerektirecek yeni bir davranışta bulunması halinde meslek icrasını bir ay durdurma cezası verilir. Bir ay süreyle meslek icrasını durdurma cezası verilen meslek mensubuna, üç yıl içinde para cezasını gerektirecek yeni bir davranışta bulunması halinde meslek icrasını bir yıl süreli durdurma cezası verilir.

Disiplin cezasını gerektirecek tutum ve davranışta bulunduğu iddiasıyla şikâyet edilen meslek mensubundan, oda yönetim kurulunca konu ile ilgili olarak en az on beş gün süre verilerek savunma istenir. Yapılan tebligata rağmen süresinde yazılı veya sözlü savunmasını yapmayan meslek mensubu, savunma hakkından vazgeçmiş sayılır.

Oda yönetim kurulu, şikâyet dilekçesini ve savunmayı ekleriyle birlikte oda disiplin kuruluna sevk eder. Oda disiplin kurulu, gönderilen dosyaları üç ay içinde karara bağlar.

Oda disiplin kurulunca verilen disiplin cezalarına, kararın tebliğinden itibaren on beş gün içinde yazılı olarak itiraz edilebilir. İtirazları Yüksek Disiplin Kurulu karara bağlar. Meslek icrasını durdurma kararlarına itiraz edilmese dahi karar, oda yönetim kurulunca Yüksek Disiplin Kuruluna gönderilir. Kesinleşen kınama ve para cezalarına dair kararlar ilgililerin kayıtlı olduğu odalarca, meslek icrasını durdurmaya dair kararlar Sağlık Bakanlığınca uygulanır.

Yukarıda sayılan fiil ve halleri işleyenler hakkında bu fiil ve hallerin işlendiğinin öğrenildiği tarihten itibaren altı ay içinde disiplin soruşturmasına başlanılmamış ise bu suçlarla ilgili disiplin soruşturması yapılamaz. Disiplin cezasını gerektiren fiil ve hallerin işlendiği tarihten itibaren en geç iki yıl içinde disiplin cezası verilmediği takdirde ceza verme yetkisi zamanaşımına uğrar.

Geçici Madde 1- Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce 30.12.1940 tarihli ve 3958 sayılı Gözlükçülük Hakkında Kanun hükümlerine ve bu Kanunun geçici 3 üncü maddesine göre gözlükçülük ruhsatnamesi sahibi olanlar, gözlükçü unvanıyla optisyenlik mesleğini icra etme hak ve yetkisine sahiptirler ve optisyenlerle aynı sorumlulukları taşırlar. Ancak bunlar optisyen unvanını kullanamazlar.

Geçici Madde 2- Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce gözlükçülük ruhsatnamesini haiz olup aynı mekânda eczacılık ve/veya saatçilik faaliyetlerini birlikte yapanların kazanılmış hakları saklıdır. Bu hakları işyerlerinin nakli halinde de devam eder.

Geçici Madde 3- 21.11.1993 tarihinden bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihe kadar, en az lise mezunu olup asgarî dört yıl süreyle Bakanlıkça ruhsatlı optisyenlik müessesesinde optisyenlik mesleğiyle ilgili olarak çalıştığını, sosyal güvenlik kuruluşlarından alacakları prim dökümleriyle belgelendirenlerden, açılacak altı aylık kurs ve bu kursun sonunda yapılacak sınavda başarılı olanlara gözlükçülük ruhsatnamesi verilir. Bu kurs ve sınav bir defaya mahsus olmak üzere yapılır ve giderleri katılanlarca karşılanır. Bu maddedeki kurs, sınav, bunların giderleri ve sair hususlara ilişkin esas ve usuller Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.

Geçici Madde 4- (Ek: 6/12/2017-7063/7 md.)

Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce optisyenlik mesleği ile ilgili olarak faaliyette bulunan dernekler, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki ay içinde genel kurullarını toplayarak Türk Optisyen-Gözlükçüler Birliğinin ilk genel kurulu için meslek mensubu beşer mümessil seçerler.

Birliğin ilk genel kurulu, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren dört ay içinde Sağlık Bakanlığının daveti üzerine Ankara’da toplanır (…)[2].

(Mülga fıkra: 21/7/2025-7557/24 md.)

(Mülga fıkra: 21/7/2025-7557/24 md.)

Oda kurulan illerde ve bölgelerde faaliyette bulunmakta olan meslek mensupları, odaların kuruluşundan itibaren üç ay içinde odaya kayıt olmak zorundadır. (Mülga ikinci cümle: 21/7/2025-7557/24 md.)

Yürürlüğe konulacak yönetmelik uyarınca yapılacak ilk Birlik Genel Kurulunda bütün seçimler yenilenir.