Madde 61 — İmalatçıların araç OBD bilgileri ile araç tamir ve bakım bilgilerini temin etme yükümlülüğü
MADDE 61 – (1) İmalatçılar; bağımsız operatörlere, tam referanslar ve uygulanabilir yazılım ile araç tamir ve bakım bilgilerine ilişkin mevcut yüklemeler de dâhil olmak üzere, araç OBD bilgilerine, teşhis ve diğer ekipmanlara, yazılım araçlarına sınırsız, standart hale getirilmiş ve adil bir şekilde erişim sağlar. Bilgiler makineler tarafından okunabilen ve elektronik olarak işlenebilen veri setleri halinde kolaylıkla erişilebilir biçimde sunulur. Bağımsız operatörlerin imalatçılar, yetkili bayiler ve tamirciler tarafından kullanılan uzaktan tanı hizmetlerine erişimi olur. İmalatçılar, bağımsız tamircilerin araç güvenlik sistemlerine erişimi içeren işlemleri tamamlamaları için standart, güvenli ve uzaktan bir olanak sağlar.
(2) Avrupa Standardizasyon Komitesi (CEN) ya da karşılaştırılabilir bir standardizasyon organının belirlediği ilgili standard kabul edilene kadar, araç OBD bilgileri ile araç tamir ve bakım bilgileri, bağımsız operatörler tarafından makul çaba sarf edilerek işlenebilecek ve kolayca erişilebilir biçimde sunulur. Araç OBD bilgileri ile araç tamir ve bakım bilgileri standart hale getirilmiş olan format kullanılarak ya da bunun bilginin niteliğinden dolayı uygulanabilir olmaması halinde, başka uygun bir formatta imalatçıların internet sitelerinde sunulur. Tamirciler dışındaki bağımsız operatörler için, bilgiler aynı zamanda genel olarak mevcut olan bilgi teknoloji araçları ve yazılımları yardımıyla elektronik olarak işlenebilen ve bağımsız operatörlerin satış sonrası hizmetler piyasa tedarik zincirinde kendi işleri ile alakalı görevi yerine getirmelerine olanak tanıyan makine tarafından okunabilir formatta verilir.
(3) Ancak, aşağıda yer alan durumlarda, bağımsız operatörün talep etmesi halinde imalatçının gerekli olan bilgileri derhal kolayca erişilebilir biçimde temin etmesi yeterlidir:
a) 42 nci maddede belirtilen küçük seriler halinde üretilen araçların ulusal tip onayının kapsadığı araç tipleri için.
b) Özel amaçlı araçlar için.
c) Kendi araçlarının sistem kontrolü ya da yeniden programlama amaçları doğrultusunda tümleşik elektronik kontrol ünitesi ya da üniteleri olan teşhis aracı ve fiziksel ya da kablosuz iletişim kullanmayan O1 ve O2 kategorilerindeki araç tipleri için.
ç) Son aşamanın elektronik araç kontrol sistemlerini içermeyerek, sadece karoseri kapsadığı ve temel araca ilişkin her türlü elektronik araç kontrol sistemlerinin değişmeden kaldığı durumda, çok aşamalı tip onayı prosedüründeki tip onayının son aşaması için.
(4) Özellikle araç OBD bilgileri ile araç tamir ve bakım bilgilerinin nasıl temin edileceğine dair teknik gereklilikler olmak üzere, araç OBD bilgileri ile araç tamir ve bakım bilgilerine erişime ilişkin teknik gerekliliklerin detayları Ek X’da belirtilmektedir.
(5) İmalatçılar ayrıca eğitim malzemelerini bağımsız operatörler, yetkili bayiler ve tamircilerin kullanımına sunar.
(6) İmalatçılar, bilgi sisteminin bakım sürecindeki kesintiler haricinde, araç OBD bilgileri ile araç tamir ve bakım bilgilerine kesintisiz olarak erişim sağlar. İmalatçılar, bilgilerin yetkili bayilerin kullanımına sunulması ile aynı zamanda, kendi internet siteleri üzerinden mevcut OBD bilgileri ile araç tamir ve bakım bilgileri üzerindeki müteakip değişiklik ve ilâveleri yapar.
(7) OBD uyumlu yedek parça, teşhis aracı ve test ekipmanlarının imalatı ve servis hizmetleri amaçları doğrultusunda, imalatçılar, aksamları, teşhis araçlarını ya da test ekipmanlarını kullanan imalatçılara ya da tamircilere ilgili araç OBD bilgileri ile araç tamir ve bakım bilgilerini adil şekilde sağlar.
(8) Alternatif yakıtlı araçlara ilişkin otomotiv ekipmanlarının tasarımı, imalatı ve tamiri amaçları doğrultusunda, imalatçılar, alternatif yakıtlı araçlara ilişkin ekipmanları kullanan imalatçılara, montajcılara ya da tamircilere ilgili OBD bilgileri ile araç tamir ve bakım bilgilerini adil şekilde sağlar.
(9) Aracın tamir ve bakım kayıtlarının araç imalatçısının merkezi veri tabanında ya da imalatçı adına başka bir veri tabanında saklanması durumunda, bağımsız tamircilerin söz konusu kayıtlara ücretsiz erişimi sağlanır ve bu tamirciler gerçekleştirmiş oldukları tamir ve bakım hakkındaki bilgileri girer.
(10) 61 ila 66 ncı maddeler münferit araç onayları kapsamında olan araçlar için geçerli değildir.
(11) Teknik ve düzenleyici gelişmeleri hesaba katarak ya da kablosuz geniş alan ağlarının desteklediği tamir ve bakım faaliyetleri dâhil olmak üzere araç OBD bilgileri ile araç tamir ve bakım bilgilerine ilişkin gereklilikleri güncelleyerek bu maddenin ikinci fıkrasında belirtilen standartların suistimalinin engellenmesine yönelik Ek X’da değişiklik yapan mevzuatı 82 nci maddeye uygun olarak oluşturmak ve kabul etmek üzere Türkiye’de Bakanlık yetkilidir. Bu kapsamda, mevcut bilgi teknolojisi, öngörülebilir araç teknoloji gelişmeleri, mevcut ve yeni ISO standartları göz önünde bulundurulur.
Çeşitli tip onayı sahiplerine ilişkin yükümlülükler