Madde 28 — Sınavlar
MADDE 28 – (1) (Değişik:RG-19/10/2017- 30215) Teorik derslerin sınavı, Bakanlıkça belirlenecek esaslara göre (Değişik ibare:RG-9/7/2024-32597) e-Sınav şeklinde yapılır. Teorik derslerin tamamı için bir sınav yapılarak kursiyerin başarısı, 100 tam puan üzerinden tek notla değerlendirilir. Sınavda 70 ve üzeri puan alan kursiyerler başarılı sayılır.
(2) (Değişik:RG-9/7/2024-32597)Teorik derslerin sınavında başarılı olup direksiyon eğitimi derslerini tamamlayan kursiyerlerin direksiyon eğitimi dersi sınavlarının tarihleri merkez ilçe veya diğer ilçe milli eğitim müdürlüklerince belirlenir. Sınava girmesi uygun görülenlere kurs tarafından Özel MTSK Modülü üzerinden onay verilir. Direksiyon eğitimi dersi sınavları akan trafikte uygulamalı olarak yapılır ve Millî Eğitim Bakanlığı Direksiyon Uygulama Sınav Sistemi (MEBDUS)’nde yüklü bulunan ve ilgisine göre bir örneği EK-3 ve EK-4’te yer alan direksiyon eğitimi dersi sınav değerlendirme formlarına göre değerlendirilir. Sınavlarda başarı gösterenler, elektronik ortamda düzenlenen ve bir örneği EK-6’da verilen Motorlu Taşıt Sürücü Kursu Sertifikasını e-Devlet Sistemi üzerinden alır.
(3) (Değişik:RG-9/7/2024-32597)(7) Direksiyon eğitimi dersi sınavı, ilgili mevzuatına göre izin alınmış güzergâhta yapılır. Direksiyon eğitimi dersi sınavları hafta sonları 07:00 ile 21:00 saatleri arasında, ilgisine göre EK-3 ve EK-4’teki formlarda yer alan ve 34 üncü, 35 inci ve 36 ncı maddelerde istenen davranışları ölçmek amacıyla yapılır. Sınav süresi her kursiyer için 40 dakikadan az olamaz. Her kursiyerin direksiyon eğitimi dersi sınavından sonra 5 dakika ara verilir. Sabah ve öğleden sonra verilen aralardan birisi en az 15 dakika olarak düzenlenebilir. Araç bilgisi sorgulama, uygulama alanlarındaki davranışlar ve akan trafikte sürüş becerilerinin değerlendirme sürecinin belirlenen süreden erken tamamlanması halinde bu süre kursiyere güzergâhta akan trafikte sürüş yaptırılarak tamamlatılır. Bu sınavlarda;
a) Güzergâhın başlangıç alanında ilk 5 dakikalık süre içerisinde kursiyere EK-4’ün birinci bölümünde yer alan Araç Bilgisi Sorgulama soruları sorulur. “M”, “A1”, “A2”, “A” ve “B1” sınıfı sertifika sınavına ise, EK-7 krokiye göre düzenlenmiş alanda başlanarak ilk 5 dakikalık süre içerisinde kursiyere EK-3’ün Araç Bilgisi Sorgulama Bölümündeki sorular sorulur.
b) Güzergâhta yer alan uygulama alanlarında, ilgisine göre EK-4’ün ikinci bölümünde yer alan Sürüşe Hazırlık, Aracı Çalıştırma, Harekete Geçirme ve Uygulama Alanlarındaki Davranışlar ve EK-3’ün ikinci bölümünde yer alan Sürüşe Hazırlık, Aracı Çalıştırma, Harekete Geçirme ve (EK-7) Krokiye Göre Düzenlenen Alanda Değerlendirilecek Davranışlar değerlendirilir. Sınav uygulama alanlarının bir arada oluşturulması esastır. Bunun mümkün olmaması halinde ise bu alanlar güzergâh üzerinde birbirine yakın mesafede düzenlenebilir.
c) Sınav yürütme komisyonunca sınav günü sabahı yapılan toplantıda çekilen kura ile belirlenmiş güzergâhtaki rotada, ilgisine göre EK-3 ve EK-4’ün üçüncü bölümlerinde yer alan Akan Trafikte Sürüş Becerileri ve Trafik Algısına Yönelik Davranışlar değerlendirilir. “M”, “A1”, “A2”, “A” ve “B1” sınıfı sertifika sınavının güzergâhta akan trafikte devam eden bölümünde direksiyon eğitimi dersi sınavı uygulama ve değerlendirme komisyonu başkanı, kursiyerle cep telefonu haricindeki uygun bir iletişim aracı ile iletişim kurar.
ç) Kursiyer, ilgisine göre EK-3 ve EK-4’ün birinci bölümlerinde yer alan mavi renkli sorulardan beşini hatalı cevaplaması veya cevaplayamaması hâlinde başarısız sayılır. Kursiyer, ilgisine göre EK-3 ve EK-4’ün ikinci ve üçüncü bölümlerindeki kırmızı renkle gösterilen davranışlardan birini ya da aynı veya farklı maddelerde sarı renkle gösterilen davranışlardan ikisini yapması hâlinde başarısız sayılır.
d) İhtiyaç duyulması hâlinde sınav yürütme komisyonu, sınav uygulama alanlarında oluşabilecek yoğunluğun giderilmesi amacıyla başlangıç alanında direksiyon eğitimi dersi sınavı uygulama ve değerlendirme komisyonlarını, sınav uygulama alanları ile akan trafikte sürüş becerilerinin değerlendirildiği alanlara dengeli şekilde yönlendirebilir. Bu durumda güzergâhtaki komisyonlar, EK-4’ün üçüncü bölümünde yer alan Akan Trafikte Sürüş Becerileri ve Trafik Algısına Yönelik Davranışları gözlemledikten sonra EK-4’ün ikinci bölümünde yer alan uygulama alanlarındaki davranışları tamamlatır.
(4)(Mülga:RG-9/7/2024-32597)
(5) (Mülga:RG-9/7/2024-32597)
(6)(Değişik:RG-19/10/2017- 30215) Kursiyerin direksiyon eğitimi sınavında başarısız olması hâlinde kursun usta öğreticisi, sınav aracını sınav başlama yerine getirir. “M”, “A1”, “A2”, “A”, “B1”, “C1”, “C”, “C1E” ve “CE” sınıfı sertifika sınavlarında kursiyerin başarısız olması hâlinde ise takip aracının sınav başlama yerine getirilmesi için kurs tarafından gerekli tedbirler alınır.
(7)(Değişik:RG-9/7/2024-32597) Sınavlarda komisyonların veya diğer görevlilerin çalışmasını tehdit, hakaret veya zor kullanarak engelleyen ya da engellettirenler ile başkasının yerine sınava girenler veya girmeye teşebbüs edenler ya da kendi yerine başkasını sınava girdiren veya girdirmeye teşebbüs edenler hakkında sınav yürütme komisyonu veya direksiyon eğitimi dersi uygulama ve değerlendirme komisyonu tarafından tutanak tutulur ve ilgililer hakkında sınav yürütme komisyonunca Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulur. Ayrıca bu kursiyerlerin kayıtları, Özel MTSK Modülü üzerinden beş yıl süre ile dondurulur ve süre bitiminde silinir. Tespit tarihinden itibaren beş yıl geçmedikçe bu kişilerin kurslara tekrar kaydı yapılmaz. Bu kişiler belirtilen süre tamamlandıktan sonra istemeleri halinde eğitimleri almak, eğitim ve sınav ücretlerini ödemek kaydıyla kurslara tekrar kayıt yaptırabilir. Bu fiilleri işlediği tespit edilen kişiler hakkında 25/8/2011 tarihli ve 652 sayılı Özel Barınma Hizmeti Veren Kurumlar ve Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 5 inci maddesi hükümleri uygulanır. Başkasının yerine sınava giren veya başkasını kendi yerine sınava girdiren kişiler, 5580 sayılı Kanun kapsamında Genel Müdürlükçe yapılan sınavlara beş yıl süre ile katılamaz. Başkasının yerine sınavlara girenler veya girmeye teşebbüs edenlerin kurslarda görevli olmaları hâlinde görevlerine son verilir ve bu kişilere kurslarda bir daha görev verilmez. Bu işlemde kusuru ve ihmali bulunan yetkililer hakkında da idari ve adli işlem yapılır.
(8) (Ek:RG-5/12/2015-29553) (Mülga:RG-9/7/2024-32597)
(9) (Ek:RG-19/10/2017- 30215) (Değişik:RG-9/7/2024-32597) İl millî eğitim müdürlüğünce, il millî eğitim müdür yardımcısı/eğitim müfettişi/il millî eğitim şube müdürü/eğitim müfettiş yardımcıları arasından en az üç yıllık sürücü belgesine sahip olanlar, sınav sürecini kontrol etmek ve denetlemek üzere görevlendirilir. Gerekli görülmesi halinde il sınav sorumlusu tarafından, sınav yapılacak ilçe dışındaki diğer ilçelerde görevli şube müdürlerinden de sınav sürecini kontrol edecek ve denetleyecek personel görevlendirmesi yapılabilir. Sınav sürecini kontrol edecekler ve denetleyecekler ile bu görevlilerin sınavdaki görev yerleri sınav yapılacak ilçe milli eğitim müdürlüğü ile koordineli olarak il millî eğitim müdürlüğünce belirlenerek ilgililere tebliğ edilir ve ilgili sınav yürütme komisyonunun bulunduğu millî eğitim müdürlüğüne resmi yazıyla bildirilir. Sınav yürütme komisyonu üyeleri ise sınav yürütme komisyonu başkanı tarafından sınav sürecini kontrol etmek ve denetlemek üzere görevlendirilir. Bu görevliler güzergâh üzerinde sinyalize edilmiş dönel kavşak/akıllı kavşak, üç veya daha fazla kollu kontrollü ve kontrolsüz kavşaklar ile akan trafikte sürüş becerilerinin değerlendirildiği diğer alanlarda görevlendirilir. Geri park etme alanı, geri giderken sağa (L) dönüş alanı, “BE”, “C1E”, “CE”, “D1E” ve “DE” geri park etme alanı, geri düz gitme alanı (25 metre), “M”, “A1”, “A2”, “A” ve “B1” sertifika sınıfı araçlar için EK-7’de yer alan krokiye göre düzenlenen alan ile dar alanda geri dönüş alanlarına da dengeli olarak görevlendirme yapılır.
(10) (Ek:RG-19/10/2017- 30215) Genel Müdürlükçe; direksiyon eğitimi dersi sınavlarında görev alanların görev ve sorumluluklarını bu Yönetmeliğe uygun olarak yerine getirip getirmediğini kontrol etmek ve denetlemek amacıyla Bakanlık temsilcisi görevlendirilebilir. (Ek cümle:RG-9/7/2024-32597) Bakanlık temsilcisi tarafından sınav sürecine yönelik yapılan tespitler Genel Müdürlükçe değerlendirilmek üzere e-Trafik Modülüne girilerek raporlaştırılır. Rapor, belirlenen eksikliklerin giderilmesi için ilgili il millî eğitim müdürlüğüne gönderilir.
(11) (Ek:RG-22/2/2018-30340) İl millî eğitim müdürlüğünce, sınavları mevzuat hükümlerine uygun yapılmayan ilçeler ile güzergâhı ilgili mevzuat hükümlerine uygun olmayan ilçelerin sınavlarının, güzergâhı uygun olan en yakın ilçede yapılması sağlanır.
İl/ilçe millî eğitim müdürlüğünün direksiyon eğitimi dersi sınavı ile ilgili görevleri
MADDE – 28/A (Ek:RG-19/10/2017- 30215)
(1) Direksiyon eğitimi dersi sınavı öncesi il/ilçe millî eğitim müdürlüğü;
a) Teorik derslerin sınav sonuçları açıklandıktan sonraki hafta veya haftalarda, başarısız olduğu için tekrar direksiyon eğitimi dersi sınavına katılacak kursiyer sayıları da dikkate alınarak her kurs için sınav tarihleri ve kursiyer kontenjanlarını belirler. Kursların, sınava girecek kursiyerler, direksiyon usta öğreticileri ile direksiyon eğitim ve sınav aracı bilgilerini sınav tarihine en geç dört iş günü kalana kadar Özel MTSK Modülüne girmesini sağlar.
b) Kurslar tarafından Özel MTSK Modülüne girilen kursiyerlerin, direksiyon usta öğreticilerinin ve direksiyon eğitim ve sınav araçlarının kontrollerini yapıp, (Değişik ibare:RG-9/7/2024-32597)(7) 10 kursiyerden az olan direksiyon eğitimi sınav takip ve sonuç listelerini (Değişik ibare:RG-9/7/2024-32597)(7) 10 kursiyere tamamlayarak veya dengeli dağıtarak sınav tarihinden en geç (Değişik ibare:RG-12/9/2019-30886) üç iş günü önce onaylanmasını sağlar.
c) Kurslardan, kursiyerlerin belirtilen gün ve saatte sınav yerinde hazır bulunmalarını ister. Sınavda görevli olan kişilerle direksiyon eğitim ve sınav araçlarının sınavdan önce sınav yerinde hazır bulunmalarını sağlar.
ç) (Mülga:RG-9/7/2024-32597)
d) EK-9’da yer alan Kursiyer Sayısına Göre Sınavlarda Görev Alacaklarda belirtilen sayıda personeli görevlendirir veya görevlendirilmesini sağlar.
e) (Değişik:RG-9/7/2024-32597) Sınav İşlemleri Modülünde sıra takibi gözetilerek otomatik olarak yapılan direksiyon eğitimi dersi sınavı uygulama ve değerlendirme komisyonu başkan ve üyelerinin görevlendirme listesini modülden alır. Direksiyon eğitimi dersi sınavı uygulama ve değerlendirme komisyonunda görev almak isteyenler mobil cihazlara kurulacak Bakanlıkça belirlenen program üzerinden kendisine görev verilip verilmediğini kontrol ederler. Görevlendirilenler MEBBİS’e girerek onaylama işlemini gerçekleştirirler. Modülde görevlendirmesi yapılan direksiyon eğitimi dersi sınavı uygulama ve değerlendirme komisyonu üyelerinden çeşitli nedenlerle görevi reddedenlerin yerine ilçe millî eğitim müdürlüğü tarafından resen yapılan görevlendirmelerde komisyon üyelerinin sıra takibi dikkate alınmaz. Ancak, “B”, “D1” ve “F” sınıfı sertifika sınavlarında resen yapılan görevlendirmelerde aynı kişilere bir yılda 20’den fazla görev verilmez. Bakanlıkça, direksiyon eğitimi dersi sınavlarına yönelik yapılan değerlendirme neticesinde ihtiyaç duyulması halinde, direksiyon eğitimi dersi sınavı uygulama ve değerlendirme komisyon başkan ve üyesi olarak Genel Müdürlükte görevli personel arasından veya diğer il/ilçelerden görevlendirme yapılabilir. Sınav görev onayı tamamlandıktan sonra sınav günü, 15 inci maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen mazeretler olmaksızın göreve gelmeyenlere üç sınav dönemi görev verilmez.
f) Eğitim ve sınav güzergâhının başlangıcında millî eğitim müdürlüğü veya resmî eğitim kurumu binası bulunması durumunda, binanın sınav görevlilerince sınav günü kullanılmasını sağlar.
g) (Ek:RG-9/7/2024-32597)(7) İlçede, sınav yapılacak sertifika sınıflarında yeteri kadar direksiyon eğitimi dersi sınavı uygulama ve değerlendirme komisyonu üyesinin olmaması ya da Sınav İşlemleri Modülüne o sertifika sınıfında yeterli başvurunun olmaması durumunda bu sertifika sınıfı için başka ilçelerde bulunan komisyon üyeleri arasından isteğe bağlı olarak il milli eğitim müdürlüğünün onayı ile görevlendirme yapılabilir. Bu durumda olan komisyon üyeleri tarafından Sınav İşlemleri Modülünde o ilin diğer ilçelerinde de görev alabileceğinin belirtilmesi gerekir.
ğ) (Ek:RG-9/7/2024-32597)(7) İl milli eğitim müdürlüğü, ihtiyaç duyulması halinde il sınırları içerisindeki iki ya da daha fazla ilçedeki görevli direksiyon eğitim dersi sınavı uygulama ve değerlendirme komisyonu üyelerini ortak komisyon havuzunda toplayarak bu ilçelerde görevlendirme yapabilir. Bu kapsamda yapılan görevlendirmelere ilişkin işlemler il milli eğitim müdürlüğü tarafından yürütülür.
(2)(Değişik:RG-9/7/2024-32597) (Danıştay Sekizinci Dairesinin 8/10/2025 tarihli ve E.:2024/6765 sayılı kararı ile yürütmesi durdurulan fıkra: 2918 sayılı Kanun kapsamında yapılan ihlaller neticesi sürücü belgesi geçici veya daimi olarak geri alınanlara direksiyon eğitimi dersi sınavı uygulama ve değerlendirme komisyonunda beş yıl süreyle görev verilmez. Bu süre, sürücü belgesinin ilgiliye iadesi tarihinden itibaren başlar. Bu sürenin sonunda bu kişilerin komisyonda görev alabilmeleri için Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu Uygulama Sınav Sorumlusu Hizmet İçi Eğitim Tamamlama Programına katılıp sınavda başarılı olmaları gerekir.)
(3) (Değişik:RG-9/7/2024-32597)Direksiyon eğitimi dersi sınavında görev alanlara müdahale ederek çalışmalarını engelleyici veya kursiyerin sınav sürecini etkileyici davranışlarda bulunmaları nedeniyle ilgili mevzuatında belirlenmiş usul ve esaslara aykırı fiillerde bulundukları sınav yürütme komisyonu üyeleri, sınav sürecini kontrol edecek ve denetleyecekler veya direksiyon eğitimi dersi uygulama ve değerlendirme komisyonu üyeleri tarafından tutanakla tespit edilen direksiyon usta öğreticilerine, 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanununun 9 uncu maddesinin beşinci fıkrası hükmü kapsamında 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 125 inci maddesinin (C) fıkrasına göre, diğer fiiller için ise aynı Kanunun 125 inci maddesinin ilgili fıkralarına göre işlem yapılır. Yapılan inceleme sonucunda ceza alan usta öğreticilerden bu Yönetmeliğin 31/A maddesinin beşinci fıkrası hükümleri kapsamında soruşturma sonucunun ilgiliye tebliğ tarihinden itibaren altı ay içerisinde başvuranlar hizmet içi eğitime alınırlar. Hizmet içi eğitimi tamamlayarak başarılı olanlara sınavlarda tekrar görev verilir.
(4) (Değişik:RG-9/7/2024-32597)Özel MTSK Modülünde gerçekleştirilen ilgili millî eğitim müdürlüğü onay işlemleri başta olmak üzere, yapılması gereken işlemleri zamanında yapmayan millî eğitim müdürlüğünde bu işlemlerden sorumlu şube müdürü, şef ve memurlara, yapılacak inceleme veya soruşturma sonucuna göre dört sınav döneminde görev verilmez. Ayrıca bu kişiler hakkında idari işlem yapılır. Bu fıkrada belirtilen fiilleri işleyen görevlilerin altıncı fıkra kapsamında devam eden görev verilmeme cezası olması halinde bu fıkra kapsamında ayrıca görev verilmeme işlemi yapılmaz.
(5) Sınav yürütme komisyonu başkanı; sınav sürecini kontrol edecek ve denetleyecekler ile diğer sınav görevlilerinden görevine gelmeyen veya geç gelenlere, sınavda ilgili mevzuatta belirtilen görevleri yapmayan veya ilgili mevzuata aykırı hareket edenleri il millî eğitim müdürlüğüne bildirir. İl millî eğitim müdürlüğünce yapılacak inceleme veya soruşturma sonucuna göre art arda (Değişik ibare:RG-9/7/2024-32597) üç sınav döneminde görev verilmez. Bu kişilere; ikinci kez tekrarlanması hâlinde art arda (Değişik ibare:RG-9/7/2024-32597)altı sınav döneminde, üçüncü kez tekrarlanması hâlinde ise (Değişik ibare:RG-9/7/2024-32597) dokuz sınav döneminde görev verilmez. Ayrıca bu kişiler hakkında gerekli işlem yapılır. Görev verilmeme işlemi, inceleme ve soruşturma sonucuna göre alınacak onay tarihinden itibaren ilk uygulama sınavında uygulanır.
(6) (Değişik:RG-9/7/2024-32597) Sınav yürütme komisyonu başkanı tarafından sınav yürütme komisyonu üyeleri, direksiyon eğitimi dersi sınavı uygulama ve değerlendirme komisyonu başkan ve üyeleri, sınavda görevli diğer personel ve direksiyon usta öğreticilerinden görevine gelmeyen veya geç gelenlere, sınavda ilgili mevzuatta belirtilen görevleri yapmayan veya ilgili mevzuata aykırı hareket edenlere ilgili millî eğitim müdürlüğünce gerekli inceleme ve soruşturma sonucuna göre art arda üç sınav döneminde görev verilmez. Bu kişilere, aynı fiillerin ikinci kez tekrarlanması hâlinde art arda altı sınav döneminde, üçüncü kez tekrarlanması hâlinde ise dokuz sınav döneminde görev verilmez. Ayrıca bu kişiler hakkında gerekli idari işlem yapılır. Görev verilmeme işlemi, inceleme ve soruşturma sonucuna göre alınacak onay tarihinden itibaren ilk uygulama sınavında uygulanır. Direksiyon eğitimi dersi sınavı uygulama ve değerlendirme komisyonu başkan ve üyelerine bu süreçte verilmeyen sınav görevleri katılabileceği toplam sınav sayısından düşülür.
(7) Sınav sürecini kontrol edecek ve denetleyecekler ile direksiyon eğitimi dersi sınav yürütme komisyonunda görev alanlar aynı yıl içerisinde direksiyon eğitimi dersi sınavı uygulama ve değerlendirme komisyonlarında görev alamazlar.
(8) Kurslarda görevli eğitim personeli sınav komisyonlarında görevlendirilemez.
(9) (Ek:RG-9/7/2024-32597)Sınav yürütme komisyonu, sınavdan bir gün önce direksiyon eğitimi dersi sınavının yapılacağı güzergâhta gerekli incelemeleri yaparak uygulama alanlarında kursiyerin araç kullanmasını kolaylaştırıcı işaretlerin bulunup bulunmadığını, güzergâhlarda sınavın gerçekleştirilmesine engel teşkil edecek durumların olup olmadığını kontrol eder. Kolaylaştırıcı işaretlerin sınav sonucuna etki edeceğine karar verilmesi hâlinde sınav tarihini erteleyebilir. Kursiyerin araç kullanmasını kolaylaştırıcı işaretleri yapanların tespit edilmesi durumunda ilgililer hakkında gerekli idari işlem yapılır.
(10) (Ek:RG-9/7/2024-32597)Bakanlık temsilcisi tarafından tespit edilerek ilgili valiliğe bildirilen eksikliklerin verilen süre içerisinde giderilmemesi veya güzergâhın uygun olmaması durumunda, o ilçede yapılacak sınavların başka bir ilçede yapılmasına Bakanlıkça karar verilebilir.
(11) (Ek:RG-9/7/2024-32597)Bakanlık temsilcisi tarafından sınav yürütme komisyonu başkanı ve üyelerinin görevlerine gelmediğinin, sınavda ilgili mevzuatta belirtilen görevlerin yapılmadığının veya ilgili mevzuata aykırı hareket edildiğinin tespit edilmesi durumunda; o ilçenin bir sonraki sınavında görev alacak olan sınav yürütme komisyonu başkan ve üyelerinin il millî eğitim müdür yardımcısı ve/veya il millî eğitim şube müdürleri arasından görevlendirilmesi il millî eğitim müdürlüğünce yapılabilir. Ayrıca bu kişiler ile sınav sürecini kontrol etmek ve denetlemek üzere görevlendirilenlerin ilgili mevzuat hükümlerine uygun hareket etmediğini veya güzergâhta görevlendirildiği yerde bulunmadığının Bakanlık temsilcisi tarafından tespit edilmesi durumunda, haklarında altıncı fıkra hükümleri doğrultusunda işlem yapılır.
İl sınav sorumlusu ve il sınav sorumlusu yardımcısı