Madde 102 — Hesabın işleyişi
MADDE 102- (1) İş avans ve kredileri hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:
a) Borç
1) Kanunları uyarınca harcama yetkilisi mutemetlerine verilen avanslar bu hesaba borç, ödenmesi gereken tutar 100-Kasa Hesabı, 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabına ya da 325-Nakit Talep ve Tahsisleri Hesabına alacak kaydedilir.
2) Kanunları uyarınca harcama yetkilisi mutemetleri adına muhasebe birimi veya banka nezdinde açılan krediler bu hesaba borç, ilgisine göre 333-Emanetler Hesabına, (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) 511-Birimler Arası İşlemler Hesabına, 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabına ya da 325-Nakit Talep ve Tahsisleri Hesabına alacak kaydedilir.
3) Harcama yetkilisi mutemetlerine verilen avans veya açılan kredilerin tamamı ya da bir kısmı harcama yetkilisinin izniyle başka bir mutemede devredildiği takdirde, devredilen avans ya da kredi tutarı, yeni mutemet adına bu hesaba borç ve eski mutemet adına bu hesaba alacak kaydedilir.
4) Yılı bütçesinden karşılanmak üzere deniz filoları muhasebe birimince veya başka muhasebe birimlerince, bu muhasebe birimi adına, gemi mutemetlerine verilen avanslar deniz filoları muhasebe birimince bu hesaba borç, ilgisine göre 100-Kasa Hesabı veya 325-Nakit Talep ve Tahsisleri Hesabı ya da (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) 511-Birimler Arası İşlemler Hesabına alacak kaydedilir.
5) Cari yıl bütçesinden karşılanmak üzere daha önceki yılda bütçe dışı avans ve krediler hesabına borç kaydedilerek yapılan ön ödemeler, malî yıl başında bu hesaba borç, 162-Bütçe Dışı Avans ve Krediler Hesabına alacak kaydedilir.
6) Yurtdışı teşkilatı bulunan kamu idarelerince mahallî giderlere harcanmak üzere yurtdışı teşkilatlarına gönderilen ön ödemeler verildiği tarihteki kur üzerinden bu hesaba borç, ilgisine göre 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı, 106-Döviz Gönderme Emirleri Hesabına ya da 325-Nakit Talep ve Tahsisleri Hesabına alacak kaydedilir.
7) Dışişleri Bakanlığı Muhasebe Birimince mahallî giderlere harcanmak üzere elçilik ve konsolosluklar hasılatından avans olarak ödenmesi bildirilen tutarlar, işlem tarihindeki kur üzerinden bu hesaba borç, 338-Konsolosluk Cari Hesabına alacak kaydedilir.
8) Yurtdışı teşkilatlarına gönderilen avanslardan harcanmayan kısmın başka bir gider kalemi için avansa dönüştürülmesi hâlinde; avans tutarı bu yönde talimat verildiği tarihteki kur üzerinden bu hesaba, varsa kur azalışından doğan fark 630-Giderler Hesabına borç, avansın gönderildiği tarihteki kur üzerinden hesaplanan tutarı bu hesaba, varsa kur artışından doğan fark 600-Gelirler Hesabına alacak kaydedilir.
9) Madeni para basımı işlerinde kullanılmak üzere Darphane ve Damga Matbaası Muhasebe Birimince, döner sermayeye verilen avanslar bu hesaba borç, 100-Kasa Hesabı veya 325-Nakit Talep ve Tahsisleri Hesabına alacak kaydedilir.
10) Yılı bütçesinden karşılanmak üzere jandarma mutemetlerine yiyecek ve yem bedelleri karşılığı verilen avanslar bu hesaba borç, 100-Kasa Hesabı veya 325-Nakit Talep ve Tahsisleri Hesabına alacak kaydedilir.
b) Alacak
1) Kanunları uyarınca ön ödeme olarak verilen iş avans ve kredilerinden yapılan giderlere ilişkin kanıtlayıcı belgeler muhasebe birimine geldiğinde harcama tutarı bir taraftan bu hesaba alacak, 630-Giderler Hesabı veya varlığa dönüştürülecek bir harcama unsuru ise ilgili varlık hesabına borç; diğer taraftan 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak, 830-Bütçe Giderleri Hesabına borç kaydedilir.
2) Kamu idarelerinin yurtdışı teşkilatlarına gönderilen ön ödemelere ilişkin olarak muhasebe birimine gelen harcama belgeleri tutarı verildiği tarihteki kur üzerinden bir taraftan bu hesaba alacak, 630-Giderler Hesabı veya varlığa dönüştürülecek bir harcama unsuru ise ilgili varlık hesabına borç; diğer taraftan 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak, 830-Bütçe Giderleri Hesabına borç kaydedilir.
3) Elçilik ve konsolosluklara gönderilen ön ödemelerden iade edildiği bildirilenler, verildiği tarihteki kur üzerinden bu hesaba alacak, 107-Elçilik ve Konsolosluk Nezdindeki Paralar Hesabına borç kaydedilir.
4) Kamu idarelerinin yurtdışı teşkilatlarına gönderilen ön ödemelerden harcanmayan kısmın başka bir gider kalemi için avansa dönüştürülmesi hâlinde; avansın verildiği tarihteki kur üzerinden hesaplanan tutarı bu hesaba, varsa olumlu kur farkı 600-Gelirler Hesabına alacak, avans tutarı bu yönde talimat verildiği tarihteki kur üzerinden bu hesaba, varsa olumsuz kur farkı 630-Giderler Hesabına borç kaydedilir.
5) Verilen avanslar ile banka veya aynı bütçeli başka muhasebe birimi nezdinde açtırılan kredilerden nakden iade edilenler bu hesaba alacak, ilgisine göre 100-Kasa Hesabı veya 102-Banka Hesabı ya da (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) 511-Birimler Arası İşlemler Hesabına borç kaydedilir.
6) İş avans ve kredileri hesabında kayıtlı bulunan avans ve kredi tutarlarından süresi içinde mahsup veya iade edilmeyenler bu hesaba alacak, sorumluları adına 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına borç kaydedilir.
7) Kamu idarelerinin yurtdışı teşkilatlarına gönderilen ön ödemelerden süresi içinde mahsup edilmeyenler ön ödemenin verildiği tarihteki kur üzerinden bu hesaba, ön ödemenin verildiği tarihle işlem tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru arasındaki olumlu kur farkı 600- Gelirler Hesabına alacak, işlem tarihindeki kur üzerinden 140- Kişilerden Alacaklar Hesabına, ön ödemenin verildiği tarihle işlem tarihi arasındaki olumsuz kur farkı 630- Giderler Hesabına borç kaydedilir.
8) (Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)
161 Personel avansları hesabı
Hesabın niteliği