Madde 24 — Fiyat kırılması ve fiyat baskısı

MADDE 24 – (1) Yönetmeliğin 17 nci maddesinin ilgili hükümleri çerçevesinde dampingli ithalatın YÜD’ün satış fiyatları üzerindeki etkisi değerlendirilirken örnekleme içinde yer alan ihracatçı firmalar bazında fiyat kırılması ve fiyat baskısı miktar ve oranları hesaplanmıştır. İhracatçı firmalar için fiyat kırılması ve fiyat baskısı hesabı soruşturma dönemi için yapılmıştır.

(2) Fiyat kırılması, ithal ürün fiyatlarının Türkiye piyasasında YÜD’ün yurt içi satış fiyatlarının yüzde olarak ne kadar altında kaldığını gösterir. Fiyat baskısı ise YÜD’ün olması gereken satış fiyatı ile soruşturma konusu ithal ürünlerin Türkiye pazarına giriş fiyatlarını karşılaştırmaktadır.

(3) Fiyat kırılması ve fiyat baskısı analizinde, örnekleme içinde yer alan ihracatçı firmaların verileri kullanılmıştır. Analizde YÜD’ün yurtiçi satış fiyatları için soruşturma konusu ABD menşeli pamukla standart açısından en yakın olan Beyaz Standart-1 tipli pamuğun İzmir Ticaret Borsası’nda soruşturma döneminde gerçekleşmiş ağırlıklı ortalama birim fiyatı kullanılmıştır. Borsa fiyatları ambar çıkışı teslim şeklinde olduğu için üretici/ihracatçıların liman çıkış fiyatı ile YÜD’ün ambar çıkış fiyatı aynı aşamada kabul edilmiştir.

(4) Soruşturma konusu ürünün liman çıkış fiyatları bulunurken ağırlıklı ortalama CIF ihraç fiyatının üzerine işbirliğinde bulunan ithalatçılardan alınan ithalat masraf bilgileri çerçevesinde %2 oranında diğer ithalat masrafları ilave edilmiştir. Soruşturma konusu üründe tüm ülkelere gümrük vergisi muafiyeti uygulanması nedeniyle CIF ithalat fiyatlarına gümrük vergisi eklenmemiştir.

(5) Fiyat kırılması hesabında, dördüncü fıkrada nasıl bulunduğu ayrıntılı bir şekilde verilen ithalatın liman çıkış fiyatı ile YÜD’ün ağırlıklı ortalama yurtiçi fiyatı karşılaştırılmıştır. Her iki fiyat arasındaki fark firmaların CIF bazlı ihracat fiyatlarına oranlanmıştır. Soruşturma döneminde örnekleme dâhilindeki 4 firmadan LDC firması hariç diğer tüm firmalar YÜD’ün fiyatlarını belirli oranlarda kırmıştır.

(6) Fiyat baskısı hesabında ise YÜD’ün olması gereken satış fiyatı, YÜD’ün soruşturma döneminde gerçekleşmiş ağırlıklı ortalama birim ticari maliyetine makul bir kâr oranı eklenerek bulunmuştur. Karşılaştırmanın sağlıklı bir şekilde yapılabilmesini teminen, ABD menşeli pamuğa en yakın tiplerden biri olan Ege pamuğunun Türkiye Ulusal Pamuk Konseyi tarafından hesaplanmış soruşturma dönemi maliyetleri, tacir firmaların lehine olacak şekilde YÜD’ün kütlü pamuk maliyeti olarak kullanılmıştır. Kütlü pamuktan lifli pamuk maliyetine geçiş için ise TEPGE raporlarında yer alan %38 verimlilik oranı ve yine Türkiye Ulusal Pamuk Konseyi verilerinden derlenen 250 TL/Ton çırçırlama maliyeti eklenmiş ve bulunan bu değer, ticarete konu olan lifli pamuğun ticari maliyeti olarak kabul edilmiştir. Daha sonra, birim ticari maliyete makul bir kâr oranı (%5) eklenmiş ve lifli pamuğun yurt içi piyasada olması gereken fiyatı bulunmuştur. Bulunan bu fiyat ile soruşturma konusu ürün ithalatının liman çıkış fiyatı aynı aşamada kabul edilmiştir. Buna göre, örnekleme içinde yer alan tüm tacir firmaların soruşturma döneminde YÜD’ün yurt içi satış fiyatlarını belirli oranlarda baskı altında tuttuğu tespit edilmiştir. Fiyat kırılması ve fiyat baskısı oranlarına ilişkin detaylar aşağıdaki gibidir.

(7) NCC’nin nihai bildirim raporuna sunmuş olduğu görüşlerde, İzmir Ticaret Borsası Beyaz Standart-1 pamuk türünün fiyat kırılması hesabında kullanılmasının arkasında bir dayanak olmadığını iddia etmiştir. Oysa Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Kooperatifçilik Genel Müdürlüğünün yayımlamış olduğu 2014 Yılı Pamuk Raporunda da vurgulanmaktadır ki yurtiçinde tip bazında ABD menşeli pamuğa en yakın pamuk türü Ege pamuğudur. Dolayısıyla, fiyat kırılması analizinde benzer pamuk tiplerinin fiyatları karşılaştırılmıştır.

(8) NCC’nin görüşlerinde ilaveten, fiyat baskısı hesabında kullanılan pamuğun olması gereken fiyatında yer alan makul kâr oranına herhangi bir dayanak olmadığı, pamuk piyasasında fiyatların maliyet artı kâr şeklinde çiftçiler tarafından belirlenmediği, dolayısıyla olması gereken fiyatın ticari maliyet artı makul kâr şeklinde belirlenemeyeceği; öte yandan ithalatın liman çıkış fiyatının bulunmasında kullanılan %2’lik ithalat masraflarına ilişkin oranın dayanaksız olduğu, Bakanlığın farklı soruşturmalarda farklı oranlar kullandığı, bu oranın %3 ya da %4 olarak da kullanılabileceği de iddia edilmiştir. Pamuğun fiyatı maliyet+kâr şeklinde oluşmamaktadır. Ancak, soruşturma esnasında yapılan tespitler sonucu ortaya çıkmıştır ki ticarete konu olan pamuğun fiyatı, pamuğun ticari maliyetinden düşük seviyede değildir. Genel Müdürlüğün fiyat baskısı hesabında kullandığı makul kâr oranı ise pamuk ticareti içerisinde gerçekleşen ve üreticinin pamuk üretim faaliyetlerini sürdürmesine olanak tanıyacak normal bir kâr oranıdır. İlaveten, gümrükleme masraflarında kullanılan oran ithalatçı görüşlerinden derlenmiştir. Bu tür masrafların maliyete oranı ürünün pahasına göre değişebildiğinden, Genel Müdürlüğün yürüttüğü soruşturmalarda farklı oranların kullanılması doğal bir durumdur.

Yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri