Madde 14 — Soruşturma konusu ithalatın yerli üretim dalının iç piyasa fiyatları üzerindeki etkisi
MADDE 14- (1) Önlemin yürürlükten kalkması durumunda yerli üretim dalı fiyatları üzerinde oluşabilecek muhtemel etkiyi görebilmek amacıyla 2007-2009 dönemi için fiyat kırılması, fiyat yıpranması ve fiyat bastırması hesapları yapılmıştır.
(2) Fiyat kırılması hesabında, öncelikle soruşturma konusu ürünün dampinge karşı önlem hariç Türkiye piyasasına giriş fiyatları bulunmuştur. Piyasaya giriş fiyatı için TÜİK’ten alınan ithalat istatistiklerinin ağırlıklı ortalama CIF birim fiyatı kullanılmıştır. CIF birim fiyata %2 gümrük masrafları ve %2,7 gümrük vergisi eklenerek soruşturma konusu ithalatın Türkiye’deki pazara giriş fiyatına ulaşılmıştır. Bulunan bu fiyat ile yerli üretim dalının yurt içi satış fiyatı karşılaştırılarak fiyat kırılması hesabı yapılmıştır. Buna göre, soruşturma konusu çakmaklar için hesaplanan fiyat kırılması oranları 2007, 2008 ve 2009 yılları için sırasıyla CIF değerin %-40’ı, %2’si ve %-29’u olarak bulunmuştur.
(3) Fiyat yıpranması hesabında yerli üretim dalının iç piyasa satış fiyatlarının reel olarak gelişimine bakılmıştır. Bu anlamda, 2007 yılında enflasyon etkisinden arındırılmış halde 100 olarak kabul edilen birim fiyat endeksinin 2008’de 97’ye ve 2009’da 94’e düştüğü tespit edilmiştir.
(4) Fiyat bastırılması hesabında ise, yerli üretim dalının maliyet-fiyat hareketlerine bakılmıştır. Fiyat bastırılması, yerli üretim dalının maliyet artışlarını fiyatlarına yansıtamaması veya düşen maliyetlerden daha fazla oranda fiyatlarını düşürmesi sebebiyle kar oranının azalması veya maliyet-satış oranının yükselmesidir. Yerli üretim dalının soruşturma konusu üründeki birim kar oranı 2007 yılında %11,4 iken, 2008’de %2,7’ye düşmüş, 2009’da ise %-6,96 olarak gerçekleşerek kar durumu zarara dönüşmüştür. Yerli üretim dalının birim ticari maliyetinin birim yurt içi satış fiyatına oranına bakıldığında ise 2007 yılında %89,77 olan oranın, 2008’de %97,37’ye, 2009’da ise %107,48’e çıktığı tespit edilmiştir.
(5) Fiyat kırılması oranlarının 2007 ve 2009 yılları için negatif olması ve 2008 yılında oldukça düşük çıkması yerli üretim dalının mevcut fiyatlarının önlem konusu ithalatın fiyatlarıyla rekabet ettiğine işaret edebilir. Ancak, hesaplanan fiyat yıpranması ve fiyat bastırılması oranları yerli üretim dalının maliyetlerini fiyatlarına tam olarak yansıtamadığının bir göstergesidir. Zira yerli üretim dalı, fiyatların dampingli ithalat yüzünden baskı altında olduğunu ve fiyatlarını rasyonel şekilde maliyetlerine göre belirleyemediğini, daha ziyade fiyatlarını piyasa koşullarına göre belirlediğini ifade etmiştir.
Yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri