Madde 16 — ÜÇÜNCÜ BÖLÜM — Zararın Devam Etmesi veya Yeniden Meydana Gelmesi İhtimali
MADDE 16- (1)Yönetmelik’in 35 inci maddesi hükümleri gereğince, önlemin sona ermesi halinde zararın devamı veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olup olmadığı değerlendirilmiştir. Bu kapsamda, taraflarca ortaya konulan ve yapılan araştırmalar sonucunda elde edilen veriler çerçevesinde; soruşturmaya konu ithalatın muhtemel seviyesi ve fiyatları ile bunun yerli üretim dalının fiyatları üzerindeki beklenen etkisi, önlem konusu ülkedeki sektörün durumu ve Türkiye’ye yönlendirebilecekleri kapasitenin bulunup bulunmadığı, önlemin yürürlükten kalkması durumunda soruşturmaya konu ithalatın yerli üretim dalı üzerindeki muhtemel etkileri incelenmiştir.
(a) Dampingli ithalatın muhtemel fiyatları, fiyat kırılması ve talebe etkisi
(1) İlgili ürünün fiyatı alıcıların kararını belirleyen en önemli etkenlerdendir. Mevcut küresel kriz nedeniyle yaşanmakta olan talep daralmasının uluslararası pazarda fiyat bazında rekabeti arttırdığı ve arttıracağı değerlendirilmektedir. Ayrıca UTM verilerine göre 2007 yılında 830140 ve 830160 GTP’lerinde dünyanın en büyük ihracatçısı konumunda olan ve en büyük 15 ihracatçı ülke arasında en düşük birim fiyatlı ihracatı yapan ÇHC’nin önlemin kalkması halinde Türkiye’ye yapmış olduğu ihracatı arttıracağı muhtemeldir. Bu çerçevede, yukarıda hesaplanan fiyat kırılması değerleri (2007 için kilitlerde %61,44, barellerde %71,07) de göz önüne alındığında, önlemin yürürlükten kalkması halinde ÇHC menşeli ithalatın yerli üretim dalına zarar verecek düzeylerde gerçekleşeceği değerlendirilmektedir.
(b) Soruşturmaya konu ithalatın muhtemel seviyesi
(1) Soruşturmaya konu ithalatın muhtemel seviyesinin değerlendirilebilmesi amacıyla önlemin yürürlüğe girişinden itibaren genel ithalat ile önleme konu ülkeler menşeli ithalatta yaşanan gelişmeler göz önüne alınmıştır.
(2) 2003 – 2007 döneminde genel ithalatın seyri incelendiğinde kilit ithalatının miktar bazında %115,9 oranında artış gösterdiği görülmüştür. Özellikle 2006 ve 2007 yıllarında ithalatta önemli sıçramalar gerçekleşmiştir. Önleme tabi kilit ithalatı ise bu dönemde %61,5 oranında düşmüştür.
(3) Soruşturma konusu ürünün en büyük ihracatçısı konumunda olan ÇHC’den gerçekleşen ithalatın bu ölçüde düşmesi önlemin etkisini göstermektedir. ÇHC’nin dünyanın en büyük ihracatçısı olduğu, ÇHC’den hala görece düşük fiyatlı kilit ithalatının gerçekleşmeye devam ettiği ve iç piyasada müşterilerin alım kararını etkileyen birinci unsurun fiyat olduğu göz önüne alındığında önlemin kalkması durumunda soruşturmaya konu ithalatın artmasının muhtemel olduğu değerlendirilmektedir.
(c) Önleme tabi ülkedeki sektörün durumu
(1) Önleme tabi ülkedeki üretim kapasiteleri hakkında net bir bilgi elde edilememesine karşın bu ülkenin dünyanın en büyük ihracatçısı olması ve ihracat miktarının büyüklüğü, ÇHC’nin çok önemli bir kapasite büyüklüğüne sahip olduğunu göstermektedir.
(2) UTM verilerine göre, ÇHC 2007 yılında 830140’da yer alan kilitlerde 803.468.000 dolar ve 187.697 ton ile dünya ihracatının %23,9’unu gerçekleştirmiştir. ÇHC bu kilitlerde dünyanın en büyük ihracatçısı konumundadır. Kapı kilitlerinde Türkiye’nin 2007 yılı toplam ithalatı 2.397 ton olup, ÇHC’den ithalatı ise 334 tondur.
(3) UTM verilerine göre 830140 GTP’sinde ÇHC’nin ihracatının 2003 – 2007 arasında miktar bazında %11, 2006 – 2007 arasında da değer bazında %27 oranında arttığı görülmektedir.
(4) Bu bağlamda yürürlükteki önlemin yürürlükten kalkması halinde ÇHC’nin Türkiye’ye yönlendirebileceği ciddi bir üretim kapasitesinin bulunduğu değerlendirilmektedir.
(5) ÇHC’nin ilgili ürünlerde dünyaya yapmış olduğu ihracatın miktarı Türkiye toplam tüketimi ile karşılaştırıldığında Türkiye tüketiminin çok küçük olduğu; önlemin kalkması durumunda ÇHC’nin Türkiye talebini çok rahat bir biçimde karşılayabilecek durumda olduğu; talebin fiyat hassasiyetinin yüksekliği dikkate alındığında kapasitesinin görece küçük bir bölümünü dampingli fiyatlardan Türkiye piyasasına yönlendirmesi halinde bile yerli üretim dalına telafisi çok güç zarar vermesinin muhtemel olduğu anlaşılmaktadır.
(ç) Değerlendirme
(1) Önlem yürürlüğe girdikten sonra toplam kilit ithalatının miktar bazında %115,9 arttığı, ÇHC’den yapılan ithalatın miktar bazında %61,5 azaldığı görülmektedir. Bu durum önlemin etkili olduğunu göstermektedir.
(2) Kapı kilitlerine en büyük talep, 2005 yılında %21,5, 2006 yılında %19,4 ve 2007’de %5 oranında büyüyen inşaat sektörü tarafından gerçekleştirilmektedir.
(3) İlgili ürünün emtia olması nedeniyle fiyat, alıcıların kararlarını etkileyen en önemli faktörlerden biridir. ÇHC diğer pek çok sektörde olduğu gibi bu sektörde de düşük fiyat politikası uygulamaktadır. Yukarıda da ifade edildiği gibi UTM verileri de bunu doğrular niteliktedir.
(4) Diğer taraftan, önleme tabi ülkenin fiyatlarının yerli üretim dalı fiyatlarını önemli ölçüde kıracak seviyelerde olduğu tespit edilmiştir. Küresel kriz kaynaklı talep daralması sonucunda ÇHC’nin, büyük üretim kapasitesi de göz önüne alındığında, kapasite fazlasını yönlendirebileceği pazarlara yönelebileceği muhtemeldir. Bu bağlamda önlemin yürürlükten kalkması halinde dampingli ithalatın artmasının muhtemel olduğu değerlendirilmektedir.
(5) Yerli üretim dalının 2007 yılı verileri de göstermektedir ki, mali göstergelerindeki olumlu seyir henüz tam olarak istikrar kazanmış değildir. Soruşturma konusu ülkenin Türkiye’ye yönlendirebilecek önemli üretim ve ihracat kapasitesinin bulunması, önlem konusu ülkedeki üretici-ihracatçıların Türkiye pazarını iyi bilmeleri ve söz konusu ürünün kullanıcılarına kolay ve hızlı biçimde erişebilecek durumda olmaları, önlemin ortadan kalkması durumunda önleme konu ülkeden gerçekleştirilen ithalatın yerli üretim dalının fiyatları üzerinde ciddi bir fiyat baskısı oluşturmasının muhtemel olması ve fiyatın iç piyasada rekabetin temel unsurlarından olması nedeniyle oluşabilecek fiyat baskısının yerli üretim dalının ekonomik göstergelerini bozacak biçimde fiyat indirmesine ya da üretimini kısmasına yol açabileceğinden mevcut önlemin ortadan kalkmasının yerli üretim dalında zararın devamına veya yeniden meydana gelmesine yol açması muhtemeldir.