Madde 4 — Tanımlar ve kısaltmalar

MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) ACAS: Havada çarpışmayı önleyici, ikincil gözetim radarı transponder sinyallerine dayanan ve hava aracında yer alan bir sistemi,

b) ACAS raporu: Hava araçlarının ACAS tavsiyesine uygun olarak yaptığı manevra sonrasında, ilgili ATS ünitesine hava aracı kaptanı tarafından yapılan raporlama ve/veya bilgilendirmeyi,

c) AIRPROX: Hava araçlarının yakın geçmesini göstermek için hava trafik olayında kullanılan kod kelimeyi,

ç) Asgari ayırma değerinin ihlali: Hava araçları arasında tavsiye edilmiş ayırma değerinin muhafaza edilmemiş olması durumunu,

d) ATC: Hava trafik kontrol hizmetini,

e) ATM: Hava trafik yönetimini,

f) ATS: Hava trafik hizmetlerini,

g) ATS birimleri: Saha, yaklaşma ya da meydan kontrol merkezi anlamlarında kullanılan genel bir terimi,

ğ) ATS hava sahaları: Sınırları belirlenmiş, alfabetik olarak düzenlenmiş operasyon kuralları ile hava trafik hizmetlerinin tanımlandığı hava sahalarını,

h) ATS hizmet personeli: Hava trafik hizmetlerini sağlamakla görevli personeli,

ı) ATS koridor ağı: ATS yollarının bütününü,

i) Bakanlık: Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığını,

j) Ciddi hava olayları: Kaza riski olmamakla birlikte hava aracı operasyonlarıyla bağlantılı olarak hava araçları veya manialarla yakın geçme olarak ortaya çıkan, emniyet tedbirlerinin garanti altına alınamadığı olayları,

k) Çok ciddi hava olayları: Eldeki mevcut bilgi ve belgelerle kaza riski taşıdığı tespit edilen olayları,

l) DHMİ: Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğünü,

m) Doğrudan etki: Olayın meydana gelmesinde ATS kaynaklı en az bir olayın direkt olarak etken olduğu kararına varılmasını,

n) Dolaylı etki: Olayın meydana gelmesinde ATS kaynaklı bir olay direkt olarak etken olmadığı halde, potansiyel riski arttıran veya hava aracının karşılaştığı olaya dolaylı olarak neden olan ATS kaynaklı en az bir olayın varlığını,

o) Emniyet üzerinde etkisi belirlenemeyen olaylar: Elde yeterli bilgi ve belgenin olmaması nedeniyle emniyet üzerinde potansiyel etkisi belirlenemeyen olayları,

ö) ESARR-2: Hava trafik yönetimi bağlantılı emniyet olaylarının rapor edilmesi ve değerlendirilmesine dair düzenlemeyi,

p) EUROCONTROL Teşkilatı: Avrupa Hava Seyrüsefer Emniyeti Teşkilatını,

r) FIR: Uçuş bilgi bölgesini,

s) GAT: ICAO usul ve kurallarına göre düzenlenen tüm uçuşları,

ş) Geliş: Alçalış zirvesinden, pist terk edişe ya da pist üzerinde tamamen durana kadar olan safhayı,

t) Genel havacılık operasyonu: Ticari bir hava taşımacılığı operasyonu ya da havacılık iş operasyonları dışında kalan hava aracı operasyonunu,

u) Genel Müdürlük: Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünü,

ü) Gizlilik: Gerektiğinde hava olayını rapor eden kişi ve hava olayı ile ilgili üçüncü şahısların kimliğini ortaya çıkarabilecek her türlü şahsi ve teknik detayların gizli tutularak deşifre olmasının engellenmesini,

v) Hava aracı tipi: Hava araçlarının uygun ICAO hava aracı tanıtıcısı ile ya da ICAO tanıtıcılarının mevcut olmadığı yerlerde açık lisanla tanımlanmasını,

y) Hava aracının ATC müsaadesi dışına çıkması: Bir hava aracının kontrolü sağlayan ATC ünitesinin veya hava trafik hizmetlerinin tanımladığı özel koşullara uymaması durumunu,

z) Hava sahası yapısı: Hava trafiğinin özel kullanımı için hava sahasının yapısını,

aa) Hava sahasına izinsiz giriş: Uygun otorite veya üniteden ön izin alınarak girilmesi gerekli bir hava sahasına izin alınmadan girilmesini,

bb) Hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı: Hava seyrüsefer hizmetlerini sağlamaktan sorumlu kuruluşları,

cc) Hava trafik hizmet üniteleri: Hava trafik hizmeti, hava trafik akışı, hava sahası yönetimi hizmet üniteleri ve bu ünitelere destek amacıyla iletişim, gözlem ve seyrüsefer alt yapısı sağlamaktan sorumlu üniteleri,

çç) Hava trafik hizmetleri üzerinde muhtemel bir etkisi olmayan olaylar: Hava trafik hizmetlerinin emniyetli olarak sağlanması üzerinde etkisi olmayan kayıpları ve arızaları,

dd) Hava trafik hizmetleri sistem güvenliğinin sağlanamaması: Yangın, duman, taşkın, bomba tehdidi, patlama ya da sabotaj gibi öngörülemeyen bir büyük tehlike nedeniyle ATS hizmetlerinin sağlanamaması ya da kesintiye uğramasını,

ee) Hava trafik hizmetlerinin emniyetli olarak en alt düzeyde sağlanması: Hava trafik hizmetlerinin en alt düzeyde sağlandığı, ancak muhtemel bir risk düzeyinin belirlenemediği olayları,

ff) Hava trafik hizmetlerinin emniyetli olarak sağlanmasının tümüyle kaybı: Hava trafik hizmetlerinin sağlanmasının herhangi bir safhada tümüyle kaybolmasını,

gg) Hava trafik hizmetlerinin emniyetli olarak sağlanmasının ciddi düzeyde kaybı: Hava aracı operasyonları üzerinde, belirli bir zaman dilimi içinde potansiyel olarak olumsuz etkisi olan olaylar veya Hava trafik hizmetlerinin, ani gelişen durumlar nedeniyle sağlanamamasını,

ğğ) Hava trafik hizmetlerinin emniyetli olarak sağlanmasının kısmi düzeyde kaybı: Hava trafik hizmetlerinin sağlanmasında karşılaşılan beklenmedik ve kısmi kayıpları,

hh) Hava trafik hizmetlerinin sağlanamaması: Hava trafik hizmet sistemlerinin, hava trafiğinin emniyetini etkileyecek şekilde, kullanılamaz, performanslarının yetersiz veya kesintili olması sonucunda meydana gelen olayı,

ıı) ICAO: Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatını,

ii) Kalkış: Kalkış koşusunun başlamasından tırmanış zirvesine kadar olan safhayı,

jj) Meydan kontrol hizmeti: Meydan trafiği için hava trafik kontrol hizmetini,

kk) Olay: Kaza ile sonuçlanmayan ancak uçuş emniyetini etkileyen veya etkileme ihtimali bulunan, hava aracı ve kullanılmakta olan hava seyrüsefer sisteminde yaşanan bir kesinti, eksiklik veya bozukluk ile hava aracının operasyonu ve hava trafik yönetim hizmetlerinin sağlanması ile ilgili tüm olayları ve olağandışı durumları,

ll) Önemli hava olayları: Çok ciddi veya ciddi olaylara yol açabileceği varsayılan ancak, durumun telafi edilebileceği olayları,

mm) Radar kontrol hizmeti: Radardan alınan bilgilerin hava trafik kontrol hizmetinin sağlanmasında direkt olarak kullanıldığını belirtmekte kullanılan terimi,

nn) Saha kontrol hizmeti: Kontrollü bölgelerdeki kontrollü uçuşlar için sağlanan hava trafik kontrol hizmetini,

oo) Sektorizasyon: Trafiğin devri amacıyla önceden belirlenmiş ölçütler esas alınarak hava sahasının yatay ve dikey olarak bölünmesini,

öö) SSR: İkincil gözetleme radarını,

pp) Taksi: Park yerinden kalkış koşusuna başlayana kadar olan kalkış taksi ve geliş taksi kavramlarını içine alan safhayı,

rr) Tehlikeli saha: İçerisindeki faaliyetlerin hava aracının uçuşuna belirli zamanlarda tehlike teşkil edebilecek şekilde olduğu, boyutları tanımlı hava sahasını,

ss) Uçuş Kuralları:

1) Aletli uçuş kuralları: Aletli meteorolojik şartlar altında düzenlenen uçuşların bağlı olduğu kurallar bütününü,

2) Görerek uçuş kuralları: Görerek uçuş şartları altında düzenlenen uçuşların bağlı olduğu kurallar bütününü,

şş) Üçüncü şahıslar: Bir hava aracı kazasından veya olayından uçuş ekibi ve yolcular haricinde etkilenen kişileri,

tt) Yaklaşma kontrol hizmeti: Kalkan ve inen kontrollü uçuşlar için ATC hizmetini,

uu) Yasak saha: İçerisinde hava araçlarının uçuşunun yasaklandığı, boyutları tanımlı hava sahasını,

ifade eder.