Madde 42 — TIR karnesi takip süreci
MADDE 42 - (1) Gümrük idarelerinde işlem gören TIR karneleri ile ilgili olarak yapılacak takip işlemleri, TIR Sözleşmesi, 4458 sayılı Gümrük Kanunu, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun, Gümrük Yönetmeliği ve bu Tebliğ hükümleri doğrultusunda, giriş veya hareket gümrük idareleri tarafından yürütülür.
(2) TIR karnesi takip işlemlerinin yerine getirilmesi amacıyla, gümrük idareleri tarafından mevzuat hükümleri doğrultusunda düzenli arşiv kurularak arşiv hizmetleri yerine getirilir. Düzenli arşiv kurulmasından ilgili gümrük amir ve memurları doğrudan sorumludur.
(3) TIR karnesi takip işlemleri, TIR Sözleşmesi gereğince TIR karnesinin Volet-1 yaprakları üzerinden yürütülür.
(4) (Değişik:RG-11/2/2017-29976) Gümrük idareleri tarafından, bu gümrük idarelerinde işlem gören TIR karnelerinin haftalık ve aylık olarak listeleri alınarak, bu TIR karnelerinin sisteme veri girişlerinin ve muayene onaylarının eksiksiz ve hatasız olarak yapılıp yapılmadığı ve diğer usulsüzlüklerin tespiti amacıyla kontrol edilir.
(5) TIR karnesi kapsamı eşyanın sevk edildiği gümrük idaresinde işlem görüp görmediği giriş veya hareket gümrük idaresi tarafından araştırılır.
(6) TIR karnesi kapsamı eşyanın çıkış veya varış gümrük idaresinde işlem görmediği veya usulüne uygun işlem yapılmadığının anlaşılması ya da takibi gerektirir başka bir hususa rastlanması halinde, Volet-1 yaprağının tescil tarihinden itibaren iki ay içerisinde, bu durum yazı ile taşıyıcı firma ve kefil kuruluşa bildirilir. Bu yazıda TIR karnesi muhteviyatı eşyanın yurt dışı edildiğinin veya varış gümrük idaresine boşaltıldığının belgelendirilmesi istenir ve TIR karnesinin Volet-1 ve/veya Volet-2 yaprakları örneği yazı ekinde gönderilir. Bu bildirim, kefil kuruluş açısından hiçbir şekilde TIR Sözleşmesinin 11 inci maddesinin birinci fıkrasında belirlenen bir ve iki yıllık süreleri geçemez.
(7) Kefil kuruluşa yapılan bildirim tarihinden itibaren (Değişik ibare:RG-21/12/2019-30985) bir ay içerisinde muhataplarca eşyanın yurt dışı edildiğinin veya varış gümrük idaresine boşaltıldığının;
a) Sona erdirme işlemine ait resmi belge,
b) Eşyanın başka bir gümrük rejimi altına alındığına veya serbest dolaşıma sokulduğuna dair belge,
c) TIR Sözleşmesinin 6 ncı maddesinde geçen uluslararası kuruluşlarca temin edilen TIR karnesinin gümrük idarelerinde işlem görmüş Volet-1 ve Volet-2 yapraklarının dipkoçanı,
ile kanıtlanamaması halinde aşağıdaki işlemler yapılır;
1) (Değişik:RG-11/2/2017-29976) Gümrük vergileri, tahakkuk ettirilerek karne hamilinin yabancı olması halinde İngilizce veya ilgili ülke dilinde hazırlanan bir yazı ekinde iadeli taahhütlü posta ile, yerli firma olması halinde ise tebliğ mazbatalı zarf ile, TIR Sözleşmesinin 11 inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince öncelikle karne hamiline tebliğ edilir ve bu durumdan aynı zamanda kefil kuruluşa da bilgi verilir. Tahsilâtın karne hamilinden yapılamaması durumunda; TIR Sözleşmesinin 11 inci maddesinin üçüncü fıkrası hükmü uyarınca, altıncı fıkraya göre yapılan bildirim tarihinden itibaren en geç iki yıl içinde, TIR Sözleşmesinde öngörülen azami teminat tutarı göz önünde bulundurularak düzenlenen tahakkuk kefil kuruluşa tebliğ edilerek gümrük vergilerinin tahsili sağlanır.
2) Yapılan incelemede 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununun ihlal edildiği sonucuna ulaşılması halinde usulüne uygun olarak Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulur.
3) Eşyanın ve taşıtın en yakın gümrük idaresine teslim edilmesi ve sürücünün hudut polisince tutulan takip fişlerine kaydedilmesi için İçişleri Bakanlığına bildirimde bulunulur.
4) Gerçekleştirilen tahsilat işlemlerinin sonucundan Genel Müdürlüğe bilgi verilir.
(8) Gümrük idaresi tarafından yapılan takibat üzerine veya kefil kuruluş tarafından, ödeme talebinin yapıldığı tarihten itibaren iki yıl içinde karne kapsamı eşyanın yurt dışında bulunduğunu belirten, eşyanın boşaltıldığı yurtdışındaki gümrük idaresi tarafından verilen ve eşyanın TIR karnesine uygun olarak teslim alındığını kanıtlayan belge ile bu belgenin noterden tasdikli Türkçe tercümesinin ibrazı halinde, TIR karnesi ile ilgili olarak daha önce kefil kuruluştan tahsil edilen vergiler iade edilir.
Takibe geçilen TIR karnelerinde vergi tahakkuku