Madde 16 — Tahsisli kapasitenin kullanılmaması
MADDE 16- (Değişik:RG-7/3/2025-32834)
(1) Demiryolu altyapı işletmecileri tarafından şebeke bildiriminde belirtilen usule göre ücretlendirmeler belirlenir. Demiryolu tren işletmecilerine tahsis edilen tren çizgilerinin tamamının ya da bir kısmının kullanılmaması ya da kullanılamamasına yönelik kriterler aşağıda belirtilmiştir:
a) Yetki belgesi askıya alındığında veya iptal edildiğinde, yetki belgesi iptal edilen demiryolu tren işletmecisine tahsis edilen tren çizgileri diğer demiryolu tren işletmecilerine kullandırılır. Kullanılmama nedeniyle boşalan altyapı kapasitesi bir başka demiryolu tren işletmecisi tarafından kullanılana kadar altyapı erişim ücretlerinin yarısı, yetki belgesine işlem yapılan demiryolu tren işletmecisinden tahsil edilir.
b) Demiryolu altyapı işletmecisi, kendisine tahsis edilmiş altyapı kapasitesinin bir şebeke bildirimi döneminde ardışık 3 aylık bölümde kullanılması gereken kapasitenin %30’dan azını kullanan demiryolu tren işletmecisinin söz konusu tren çizgisinin kullanım hakkı iptal edilebilir. Mücbir sebep halleriyle ilgili haklar saklıdır. Demiryolu tren işletmecisinin kapasiteyi kullanma hakkını yeniden elde etmesi için yeni bir talepte bulunması gerekir. İptal edilen kapasite demiryolu altyapı işletmecisinin tasarrufundadır. Boşta kalan tren çizgisi öncelik ölçütleri de dikkate alınarak talep halinde bir başka demiryolu tren işletmecisine tahsis edilebilir.
c) Demiryolu altyapı işletmecileri, bir demiryolu tren işletmecisine tahsis edilen ve kullanılmayan altyapı kapasitesi hakkında diğer demiryolu tren işletmecilerine gerekli duyuruları en kısa sürede kendisine ait internet sitesinde yayımlar ve söz konusu kapasiteleri diğer demiryolu tren işletmecilerine kullandırabilir.
ç) Demiryolu tren işletmecilerine mücbir sebeplere bağlı olarak kullandırılamayan tahsisli altyapı kapasitesi için ücret tahsil edilmez.
d) Demiryolu altyapı işletmecileri mücbir sebeplere veya beklenmedik bir duruma bağlı olarak, demiryolu tren işletmecilerine kullandırılamayan tahsisli altyapı kapasitesi için mümkünse alternatif güzergâh önerir. Demiryolu tren işletmecisinin alternatif güzergâh nedeniyle doğan ilave maliyetleri, kusurları oranında demiryolu altyapı işletmecileri ve/veya diğer demiryolu tren işletmecileri tarafından karşılanır.
e) Demiryolu altyapı işletmecileri veya demiryolu tren işletmecilerinin kusurlarından dolayı beklenmedik bir durum oluşur ve alternatif güzergâh önerilemezse tahsisli altyapı kapasitesini kullanamayan diğer demiryolu tren işletmecileri, şebeke bildiriminde belirlenen kriterlere göre kusurları oranında demiryolu altyapı işletmecileri ve/veya diğer demiryolu tren işletmecilerinden tazminat alır.
(2) Demiryolu altyapı işletmecileri veya demiryolu tren işletmecilerinin kusurlarından dolayı beklenmedik bir durum oluşması halinde, tahsisli altyapı kapasitesini gecikmeli kullanan diğer demiryolu tren işletmecileri ve/veya demiryolu altyapı işletmecileri şebeke bildiriminde birim saat geciktirme başına belirlenen ücreti, kusurları oranında demiryolu altyapı işletmecilerinden ve/veya diğer demiryolu tren işletmecilerinden tazminat olarak alır/verir.
(3) Demiryolu altyapı işletmecisi, altyapıyı geçici olarak kullanılamaz hale sokan kaza/olay, arıza nedeniyle, tahsis edilen tren çizgilerini herhangi bir uyarı yapmaksızın geri çekebilir. Demiryolu altyapı işletmecisi, en kısa sürede sistemin onarılıp tekrar normal hale getirilmesini sağlar.