Madde 9 — Üreticilerin yükümlülükleri
MADDE 9-(1) Genişletilmiş üretici sorumluluğu kapsamında EEE üreticileri;
a) Eğitim faaliyetleri yapmak ve/veya bu faaliyetlere katkıda bulunmakla,
b) Kaynakların verimli kullanılması amacıyla sürdürülebilir üretim ve tüketim modelleri geliştirerek dayanıklı, uzun ömürlü, tamir edilebilir, yeniden kullanılabilir ve iyileştirilebilir ürünleri tasarlamakla ve üretmekle,
c) Çevrenin korunması ve/veya güvenlik gereklilikleri açısından zorunluluk olmadığı sürece kullanılmış EEE’lerin yeniden kullanımını veya AEEE’lerin yeniden kullanıma hazırlanmasını engelleyecek EEE tasarımlarından veya üretim proseslerinden kaçınmakla,
ç) Bu Yönetmelikte belirtilen yeniden kullanıma hazırlama/geri dönüşüm ve geri kazanım oranlarının sağlanması ve atıkların azaltılması amacıyla EEE’lerin tasarımı ve üretimi sırasında, ürünlerin atık olduktan sonra kolayca parçalanmasını, ayrıştırılmasını, yeniden kullanıma hazırlanmasını, geri dönüşümünü ve geri kazanımını kolaylaştıracak malzeme ve parçaları kullanmakla,
d) Elektrikli ve elektronik eşyaların atık haline gelmesi durumunda çevreye duyarlı geri kazanımı ve bertarafı da dâhil olmak üzere çevrenin ve insan sağlığının korunması amacıyla elektrikli ve elektronik eşya imalatında bazı zararlı maddelerin kullanımının sınırlandırılmasına ilişkin Bakanlıkça yapılan düzenlemelere uymakla,
e) Piyasaya arz edilen EEE’lerin; atık olduktan sonra ayrı toplanmasını ifade eden TS-EN 50419 sayılı Türk Standardına uygun olarak EK-6’da yer alan sembolle işaretleyerek eşyanın üzerinde görünür, okunaklı ve silinmeyecek şekilde yer almasını sağlamakla, istisnai olarak ürünün boyutu veya işlevi nedeniyle gerekli olduğu durumlarda sembolü ambalajın, kullanım talimatlarının veya EEE garanti belgesinin üzerinde yer almasını sağlamakla,
f) AEEE’lerin diğer evsel atıklardan ayrı olarak biriktirilmesi ve yeniden kullanım, geri dönüşüm veya geri kazanım için uygun toplama noktalarına götürülmesinin gerekliliği ile EK-6’da yer alan sembolün anlamı ve EEE’lerde bulunan tehlikeli maddelerin çevre ve insan sağlığı üzerindeki olası etkilerine yönelik bilgileri EEE’lerin kullanım talimatları, satış noktaları ve kamuoyu bilinçlendirme kampanyaları yoluyla tüketicilere aktarmakla,
g) Bakanlığın EEE bilgi sistemine kayıt olmakla, sistemden EEE üreticisi kayıt numarasını almakla ve EEE üretici bilgilerinde herhangi bir değişiklik olması durumunda 30 takvim günü içinde bilgilerini sistem üzerinden güncellemekle,
ğ) EEE bilgi sistemi üzerinden talep edilen bilgi ve belgeleri her yıl Mart ayı sonuna kadar bildirmekle,
h) AEEE’lerin toplanması ve işlenmesi amacıyla bu Yönetmelik hükümlerine uygun sistem kurmakla, kurulmasını sağlamakla ve/veya destek olmakla,
ı) Kurdukları transfer noktaları için il müdürlüğünden çevre izin ve lisans belgesi almakla,
i) Evsel AEEE’lerin toplanması amacıyla yılda en az bir kez markasına, modeline, üreticisine ve muhtevasına bakılmaksızın AEEE’leri münferiden ve/veya dağıtıcı/distribütörlerle iş birliği içinde geri alma kampanyaları düzenlemekle, kampanyaları sosyal medya da dâhil olmak üzere uygun iletişim kanallarıyla kamuoyuna duyurmakla ve kampanya sonuçlarına ilişkin Bakanlığa bilgi vermekle,
j) 20 nci maddede belirtilen toplama hedeflerinin gerçekleştirilmesi amacıyla bu Yönetmelikte yükümlülük verilen ilgili taraflarla iş birliği yapmakla,
k) Piyasaya arz ettiği elektrikli ve elektronik eşyalardan kaynaklanan AEEE’lerin bileşenlerinin ve parçalarının yurt içinde işleme imkânının teknik olarak bulunmaması durumunda bu AEEE’lerin yönetimine yönelik bir sistem kurmakla,
l) EEE’lerin atık haline geldiğinde çevreyle uyumlu şekilde yönetilebilmesi için ayrı toplanması ve çevre izin ve lisans belgesine sahip tesislere gönderilmesi hususunda tüketicileri/kullanıcıları bilgilendirmekle,
m) Özellikle yeni tasarım ürünlerde, teknik açıdan uygun olması durumunda geri dönüştürülmüş malzeme kullanımına öncelik vermekle,
n) 31/12/2019 tarihli ve 30995 dördüncü mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Geri Kazanım Katılım Payına İlişkin Yönetmelik kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmekle,
yükümlüdür.
(2) Türkiye’de yerleşik olmayan üreticiler tarafından uzaktan iletişim yoluyla Türkiye’de piyasaya arz edilecek EEE’lerin üreticisi tarafından bu Yönetmelikteki yükümlülüklerin sağlanması için yetkili temsilci atanması zorunludur. Yetkili bir temsilcinin atanması, üretici tarafından yazılı yetkilendirme ile yapılır.
(3) EEE üreticileri, herhangi bir AEEE toplama organizasyonuna dâhil olduklarında evsel ve evsel olmayan AEEE’lerin ayrı toplanması ve taşınması ile işlenmesinin yanı sıra bu konudaki raporlama yükümlülüklerinin EK-4’te yer alan bilgiler doğrultusunda EEE bilgi sistemi üzerinden yerine getirilmesinden sorumludur. Bakanlık, EEE Bilgi Sistemi üzerinden ilave bilgi ve belge istemeye yetkilidir.
(4) EEE üreticileri, AEEE’ler ve bunların bileşenlerinin yeniden kullanıma hazırlanması için gerçekleştirilecek söküm, onarım, kontrol gibi işlemlerin kolaylaştırılması amacıyla yeniden kullanıma hazırlama faaliyeti gerçekleştiren atık işleme tesisleri ile iş birliği yapabilir.
EEE dağıtıcılarının/distribütörlerinin yükümlülükleri