Madde 5 — Görevlendirme
MADDE 5 – (1) Asker kişilerin kıta, karargâh ve kurumlarda ya da görev esnasında veya görev yerlerinde ölümü hâlinde, soruşturma ve kovuşturma süresince yasal mirasçılarını temsil etmek üzere öncelikle kendilerinin seçtiği bir avukat vekil olarak görevlendirilir.
(2) Bu Yönetmeliğin ödenecek ücrete ilişkin hükümleri saklı kalmak üzere, yasal mirasçılar birden fazla veya ayrı ayrı avukat seçebilirler. Ancak dokuzuncu fıkrada yazılı işlemler esnasında en çok üç avukat hazır bulunabilir.
(3) Fiili veya hukuki imkânsızlık nedeniyle görevlendirme yapılamaması hâlinde vekillik görevi, baro tarafından belirlenecek bir avukat tarafından yürütülür.
(4) Aşağıdaki hallerde fiili veya hukuki imkânsızlık nedenleri var sayılır:
a) Yasal mirasçıların 4 üncü maddenin birinci fıkrası gereğince bilgilendirilememiş olması,
b) Yasal mirasçıların vekil seçmemeleri veya daha sonra seçeceklerini bildirmeleri,
c) Yasal mirasçıların on sekiz yaşını doldurmamış, sağır veya dilsiz ya da meramını ifade edemeyecek derecede malûl olan kişilerden olması,
ç) Yasal mirasçının Devlet olması,
d) Vekilin hazır bulunması zorunlu işlemlerin farklı baroların bulunduğu yerde yapılması veya aynı baronun bulunduğu yerde olsa bile aynı anda birden fazla yerde yapılması,
e) Gecikmeksizin işlem yapılmadığı takdirde suçun iz, eser, emare ve delillerinin kaybolması veya failin saptanamaması ihtimallerinin bulunması,
f) Vekilin hazır bulunması zorunlu işlemler sırasında hazır bulunmaması,
g) Vekilin görevini yerine getirmekten kaçınması veya duruşmada hazır bulunmaması veya vakitsiz olarak duruşmadan çekilmesi.
(5) Yasal mirasçılar tarafından seçilen vekilin bulunması zorunlu işlemlerin yapılacağı yere ulaşımının soruşturma bakımından makul süreyi aşması ihtimalinin bulunması halinde, dördüncü fıkranın (e) bendindeki durumun varlığı kabul edilerek üçüncü fıkraya göre işlem yapılır.
(6) Asker kişilerin kıta, karargâh ve kurumlarda ya da görev esnasında veya görev yerlerinde gerçekleşen olaylar nedeniyle soruşturmaya başlandıktan sonra ölmeleri halinde, ölümün gerçekleştiğinin öğrenilmesinden itibaren vekil görevlendirilir.
(7) Vekil görevlendirilmesi, yasal mirasçılar tarafından yapılan seçim saklı kalmak üzere, soruşturma evresinde savcılık, kovuşturma evresinde ise mahkeme tarafından barodan talep edilir.
(8) Yurt dışında bulunan birliklerin teşkilatlarında kurulan askeri mahkeme ve savcılıklara vekil görevlendirilmesi, ulaşım imkânları göz önüne alınarak Milli Savunma Bakanlığınca yapılacak teklif üzerine Türkiye Barolar Birliği tarafından belirlenen baro tarafından yapılır.
(9) Vekilin savcılıkça yapılacak olay yeri inceleme, ölü muayenesi ve otopsi ile tanık ve bilirkişi dinlenmesi işlemleri sırasında hazır bulunması zorunludur. Bu işlemlere ait tutanaklarda;
a) Ölüm olayı hakkında yasal mirasçıların bilgilendirilip bilgilendirilmediği,
b) Yasal mirasçılar tarafından vekil seçilip seçilmediği,
c) Fiili veya hukuki imkânsızlık nedenlerinin bulunup bulunmadığı ve bulunuyorsa bunların neler olduğu,
ç) Barodan vekil görevlendirmesinin talep edilip edilmediği,
d) İşlemin yapıldığı yer ve zaman,
e) Hazır bulunan kişilerin isim ve sıfatları,
f) Vekilin adı, soyadı, Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, geliş saati ve imzası, sicil numarası ve kayıtlı olduğu baronun adı,
g) Vekilin yapılan işleme ilişkin beyanları,
ğ) Tutanak içeriğinin vekil tarafından okunduğu veya okunması için kendisine verildiği ve imzası, imzadan çekinme hâlinde ise bunun nedenleri,
belirtilir.
(10) Savcılık veya mahkeme tarafından yapılan talep üzerine baro tarafından vekilin belirlenmesi işlemlerine ilişkin usul ve esaslar, Milli Savunma ve İçişleri Bakanlıklarının görüşü alınmak suretiyle Türkiye Barolar Birliği tarafından belirlenir.
(11) 211 sayılı Kanunun Ek 2 nci maddesi kapsamındaki ölüm olaylarından dolayı ayrıca 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince vekil görevlendirilmez.
Görevlendirme esasları